Nieuws AGRIVIZIER

Gezonde pret in het Wortelbos op de jaarlijkse Landbouwshow Opmeer

Wed, 07 Aug 2024 11:23:31 GMT

Afgelopen maandag was de gemeente Opmeer opnieuw het bruisende middelpunt van de jaarlijkse Landbouwshow Opmeer. Op het uitgestrekte terrein van sportcomplex De Weyver werd voor de 113e keer een levendige mix van paardensport, veekeuringen en bijzondere shows gepresenteerd. Dit grootste agrarische evenement van Noord-Holland staat bekend als dé ontmoetingsdag voor professionals, bedrijven en particulieren. Dit jaar trok het debuut van het 'Wortelbos' de aandacht van jong en oud.

Het Wortelbos, een innovatief concept ontwikkeld en uitgevoerd door Annick Vrolijk voor de Provincie Noord-Holland en Greenport Noord-Holland Noord, zette kinderen op een speelse manier aan tot gezond eten. Traditionele Oudhollandse spelletjes kregen een gezonde draai: koekhappen werd wortelhappen, spijkerpoepen werd wortelpoepen, en ballen gooien veranderde in wortel gooien door de mond van een levensgroot konijn. Deze vrolijke en interactieve spellen maakten een groot succes van het Wortelbos.

Opvallend was dat 90% van de kinderen de wortels met smaak opat, zelfs degenen die normaal gesproken zeggen niet dol te zijn op deze knapperige groente. Ouders keken verrast toe hoe hun kinderen enthousiast deelnamen aan de spellen en hun portie gezonde snacks verorberden. Voor kinderen die minder geneigd waren om de wortels zelf op te eten, was er een andere leuke optie: de wortels werden dankbaar geaccepteerd door de dieren op het evenement, wat zorgde voor nog meer interactie en plezier.

De Opmeerse Landbouwshow heeft wederom bewezen een plek te zijn waar traditie en vernieuwing hand in hand gaan. Het Wortelbos was een van de vele hoogtepunten die deze dag tot een onvergetelijke ervaring maakten. De combinatie van educatie en amusement viel in de smaak bij zowel kinderen als hun ouders en toonde aan dat gezond eten ook leuk kan zijn.

Met de succesvolle editie van dit jaar kijken we vol verwachting uit naar de volgende editie van de Landbouwshow. Tot volgend jaar!

Deze dag is mede mogelijk gemaakt door de Greenchain. Zet zich in om de krachten in de regio Noord-Holland te bundelen, om zo de innovatiekracht in de agrifoodsector te versterken en het onderwijs en opleidingsaanbod op deze innovaties te laten aansluiten. Lees hier meer over de Greenchain.

Omslagfoto: © Mediahuis/Judit de Redelijkheid

Nieuwe inzichten in Bloemkool en Broccoli Teelt door Sensor Data

Fri, 05 Jul 2024 13:25:32 GMT

In een recent rapport gepresenteerd door studenten van Inholland University of Applied Sciences zijn belangrijke inzichten verkregen in de teelt van bloemkool en broccoli. Opdrachtgever van het onderzoek is Vollegrondsgroente.net , hotspot “Data en Toepassingen” in het RIF project Smart Future (Vonk). De opdracht werd uitgevoerd onder begeleiding van de IT Academy West-Friesland .

Het onderzoek richtte zich op de correlaties tussen groeicondities en de aanwezigheid van de koolgalmug, een veelvoorkomende plaag. Uit de gegevens bleek dat er significante correlaties zijn tussen het aantal koolgalmuggen en omgevingsfactoren zoals dauwpunt, natte bol temperatuur, en de temperatuur gemeten door weerstations van telers die samenwerken in het VollegrondsgroenteSmart.net . Deze correlaties waren het sterkst een dag en drie dagen voor het tellen van de muggen, maar niet significant een week van tevoren.

Naast de correlatiestudies omvat het rapport uitgebreide grafieken met maandelijkse gemiddelden van dauwpunt, luchtvochtigheid, neerslag, temperatuur en bladnat per dag, gemeten door veertien sensoren verspreid over verschillende locaties en beheerd door diverse telers.

Deze bevindingen bieden telers waardevolle informatie om de omstandigheden voor de teelt van bloemkool en broccoli te optimaliseren en plaagbestrijding efficiënter aan te pakken. De complete dataset is beschikbaar voor verdere analyse, wat toekomstige onderzoeken naar specifieke variabelen mogelijk maakt. Met deze data kunnen telers gerichter te werk gaan en bijdragen aan een duurzamere en productievere landbouwpraktijk.

Smart Future

In een tijd waarin de arbeidsmarkt een transformatie ondergaat door megatrends en technologische vooruitgang, staat het onderwijs voor de uitdaging om zich aan te passen aan de veranderende behoeften van de verschillende sectoren. Het RIFmbo project Smart Future (Vonk) neemt deze uitdaging aan door intensief samen te werken met het bedrijfsleven, met als doel studenten voor te bereiden op de eisen van de toekomstige arbeidsmarkt.

IT Academy West-Friesland

West-Friese bedrijven werken op hbo- en mbo-niveau samen met Inholland en het Horizon College in de IT Academy West-Friesland.

Foto en tekst: Erna Steenhuis

Foto vlnr: Tim Wilders, Kelvin Osei Akoto Kwarteng, Tim Huijbens, Bartłomiej Michalewicz, Hamza Rehan (Studenten Data Science Inholland)

VONK Studenten bezoeken Vertify: innovatie in de agrarische sector

Fri, 31 May 2024 10:42:15 GMT

Afgelopen woensdag heeft een groep van ongeveer 20 eerste- en tweedejaars VONK-studenten, die worden opgeleid tot akkerbouwer, groente- of fruitteler, een bezoek gebracht aan Vertify. Vertify is een agrarisch onderzoekscentrum in Nederland, gespecialiseerd in praktijkgericht onderzoek. De organisatie stelt proefvelden en onderzoekkassen beschikbaar en stimuleert, faciliteert en organiseert innovatie binnen de tuin- en akkerbouwsector.

Opening presentatie door directeur Johan Kos

De middag begon met een introductie door Johan Kos, directeur van Vertify, die een uitgebreide presentatie gaf over het bedrijf en de diverse onderzoeken die ze uitvoeren voor verschillende belanghebbenden. Vooral bij vollegrondsgroente onderzoeken zijn telers nauw betrokken en vaak zelfs de initiatiefnemers. Deze telers financieren ook mee aan de onderzoeken, wat de betrokkenheid en relevantie van de resultaten vergroot.

Ziektes en plagen in de volhoudbare koolteelt en duurzame bladgewassen

Annemarie Bakker, projectleider binnen Vertify voor vollegrondsgroenten, vervolgde de presentatie en richtte zich op onderzoeken die specifiek interessant zijn voor de VONK-studenten. Ze besprak onderzoeken naar ziektes en plagen in duurzame bladgewassen en volhoudbare koolteelt, met de nadruk op groene gewasbescherming en weerbare teeltstrategieën. Annemarie gaf ook een overzicht van veelvoorkomende ziekten en plagen in broccoli, bloemkool, sluitkool en spruitkool. Daarbij werd een voorbeeld laten zien van een spuittechniek toegepast op spruitkool, waarbij de resultaten werden gedeeld.

Geautomatiseerde insectenmonitoring

Ilse Vlaar legde vervolgens uit hoe insecten zoals trips en koolgalmug worden gemonitord. Ilse studeert Toegepaste Biologie aan Hogeschool Aeres en doet haar afstudeerstage bij Vertify. Automatisering maakt continue monitoring mogelijk, wat manuele vangplaten niet kunnen bieden. Nieuwe technieken zijn in ontwikkeling die automatisch moeten aangeven wanneer behandeling nodig is, zodat ziektes tijdig kunnen worden aangepakt.

Een voorbeeld hiervan is het I2MS systeem, dat foto's maakt van de koolgalmug en deze herkent met behulp van AI. Het PATS systeem, een ander innovatief voorbeeld, detecteert motten in kassen met behulp van slimme camera's en algoritmes. Dit systeem bestaat uit een LED-module die vliegende motten verlicht en een basisstation met slimme camera's die het aantal motten vastleggen. De detectie vindt plaats in de nacht, wanneer motten het meest actief zijn. De teler krijgt inzicht in de effectiviteit van de maatregelen en kan zo de plaag onder controle houden.

Rondleiding op de onderzoekspercelen

Na de presentaties werden de studenten buiten rondgeleid langs de verschillende onderzoekspercelen. Hier kregen ze de kans om de eerder besproken systemen voor het monitoren van trips en koolgalmug in actie te zien. Deze praktische demonstratie gaf de studenten een beter begrip van hoe de technologieën in de praktijk worden toegepast en hoe ze bijdragen aan het verbeteren van de teeltstrategieën.

Organisatie en doel bezoek Vertify

Het bezoek aan Vertify gaf de VONK-studenten een diepgaand inzicht in de innovatieve onderzoeken en technologieën die bijdragen aan een duurzamere en efficiëntere tuin- en akkerbouw. De combinatie van praktijkgericht onderzoek en geavanceerde monitoringstechnieken toont aan hoe belangrijk en vooruitstrevend het werk van Vertify is voor de toekomst van de agrarische sector.

Deze middag werd georganiseerd door het programma Biodivers Perspectief, wat een inspirerende leeromgeving biedt voor studenten, docenten, ondernemers en andere belanghebbenden om natuurinclusief leren te bevorderen. Door samenwerking tussen bedrijven, organisaties en onderwijsinstellingen worden gezamenlijk stappen gezet naar een natuurinclusieve landbouw en een biodiverse leefomgeving.

Masterclass Smart Future: Innovaties in Groenteteelt en Akkerbouw

Tue, 28 May 2024 18:06:17 GMT

Op 22 mei vond in het Vonk Lab te Hoorn de masterclass ‘Smart Future’ plaats, speciaal georganiseerd voor groene opleidingen. Vijftig eerste- en tweedejaars Vonk studenten kwamen bijeen, afkomstig van opleidingen in plantenteelt, groenteteelt, akkerbouw, bollenteelt, en groen- en tuinonderhoud. Deze masterclass had als doel de studenten voor te bereiden op de technologische innovaties die een steeds grotere rol spelen in de agrarische sector.

Het belang van ‘high tech’ vakmanschap
De teelt van groente- en akkerbouwgewassen vereist vakmanschap, maar de toekomst vraagt ook om high tech vaardigheden. Automatisering, robotisering, sensoren en digitale beslissingsondersteuning worden steeds belangrijker om optimaal rendement en duurzaamheid te realiseren. Deze technologieën stonden centraal tijdens de masterclass.

Mechanisatie en Automatisering
Ulko Stoll van Vollegrondsgroente.net opende de masterclass met een presentatie over mechanisatie en automatisering in de groenteteelt. Vollegrondsgroente.net is een studieclub voor vollegrondsgroentetelers die voortdurend op zoek zijn naar duurzame en toekomstbestendige oplossingen. Ulko Stoll besprak verschillende voorbeelden van mechanische onkruidbestrijding en het gebruik van sensoren om ziektedruk te signaleren.

Aan de hand van afbeeldingen illustreerde hij de uitdagingen waarmee de sector te maken heeft en de potentiële oplossingen die mechanisatie en automatisering bieden. Hoewel deze technologieën investeringen vergen, benadrukte Ulko vooral de voordelen: professionalisering, minder afhankelijkheid van arbeidskrachten en bedrijfsspecifieke oplossingen.

Sensoring en Data
Het tweede deel van de masterclass werd verzorgd door Sander Dekker van CAV Agrotheek. Hij richtte zich op het gebruik van sensoren en data in de teelt. Sander Dekker begeleidt telers en akkerbouwers bij de implementatie van nieuwe toepassingen. Hij besprak hoe bedrijven data kunnen verzamelen en analyseren, en hoe waarschuwingssystemen kunnen worden gebruikt om bespuitingsschema’s te optimaliseren. Verder legde hij uit wat biomassabeelden kunnen onthullen over de gewassen en hoe deze data geïnterpreteerd kan worden om de teelt te verbeteren.

Organisatie en doel van Smart Future
De masterclass werd georganiseerd door de programma’s Biodivers Perspectief en Smart Future. Dit programma speelt in op de toenemende rol van digitalisering en technologie in diverse beroepen. Door docenten en studenten te verbinden met innovatieve initiatieven in het bedrijfsleven, bereiden Vonk, InHolland en Horizon College hun studenten voor op de technologische toekomst in de agrarische sector.

Verdiepende Bedrijfsbezoeken: Duurzaamheid in de Praktijk bij J.C.J. Ruiter - Wever en P.N. Slagter in Andijk

Fri, 26 Apr 2024 12:53:26 GMT

Op 24 april hebben studenten van de opleiding Agrarisch Ondernemerschap Tuinbouw & Akkerbouw aan Aeres Hogeschool Dronten een bedrijfsbezoek gedaan bij J.C.J. Ruiter - Wever en P.N. Slagter in Andijk. Deze bedrijfsbezoeken waren onderdeel van de opening van de teeltmodule.

Het programma begon om 1 uur ‘s middags met de ontvangst van de ruim 50 studenten. De groep werd verdeeld in twee, waarbij de ene groep ontvangen werd bij bloemenkwekerij en -broeierij J.C.J. Ruiter - Wever, en de andere groep bij bloemkoolteler P.N. Slagter.

Bij J.C.J. Ruiter Wever kregen de studenten inzicht in het bedrijf dat gespecialiseerd is in de teelt en verwerking van tulpen en hyacinten. Stef Ruiter, eigenaar van het bedrijf, deelde met trots de geschiedenis en de activiteiten van het bedrijf. Ze benadrukken hun focus op duurzaamheid en lidmaatschap bij NLG Holland, waarin ze samenwerken aan duurzame en biologische bollenteelt. Het gebruik van milieuvriendelijke gewasbeschermingsmiddelen en respect voor het bodemleven en de omgeving staan centraal in hun bedrijfsvoering.

Bij P.N. Slagter werden de studenten ontvangen door de Ruud Slagter, een van de vijf neven die gezamenlijk het bedrijf leiden. Dit bedrijf richt zich voornamelijk op de teelt van bloemkool en heeft duurzaamheid hoog in het vaandel staan. Ze zijn actief betrokken bij diverse onderzoeksprojecten en proeven, gericht op duurzame teeltmethoden, bodembeheer en het verminderen van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. De keuze voor luzerne als stikstofbindend gewas en het gebruik van geavanceerde spuittechnieken illustreren hun streven naar duurzaamheid.

Na de eers te bedrijfsbezoeken vond er rond half 3 een wissel plaats, waarbij de groepen van locatie wisselden. De studenten kregen zo de kans om beide bedrijven te bezoeken en een breed inzicht te krijgen in de praktijk van de tuinbouwsector.

Aan het einde van de middag werd het programma afgesloten, waarmee de studenten terugkeken op een informatieve en inspirerende middag, waarin ze niet alleen kennismaakten met de praktijk van de tuinbouw, maar ook inzicht kregen in de bedrijfsvoering en de belangrijke rol van duurzaamheid binnen deze sector.

Het bezoek aan J.C.J. Ruiter - Wever en P.N. Slagter bood de studenten waardevolle inzichten en ervaringen die ze kunnen meenemen in hun verdere studie en toekomstige carrière in de tuinbouwsector.

Deze bijeenkomst werd georganiseerd vanuit Biodivers Perspectief. Dit programma creëert een inspirerende en stimulerende leeromgeving voor studenten, docenten, ondernemers en alle andere partijen voor wie natuurinclusief leren belangrijk is. In dit samenwerkingsverband tussen bedrijven, organisaties en onderwijsinstellingen worden gezamenlijk stappen gezet naar een natuurinclusieve landbouw en biodiverse leefomgeving.

Werkbezoek gedeputeerde Jelle Beemsterboer aan Fauna in Evenwicht

Tue, 05 Dec 2023 13:22:03 GMT

De balans tussen natuur en landbouw is een cruciale factor in de zoektocht naar een duurzame voedselketen. Gewasschade door dieren wordt wel een steeds groter probleem. Om de balans tussen duurzame voedselproductie en gezonde ecosystemen te herstellen is in 2021 het project Fauna in Evenwicht van start gegaan. Dit project heeft als voornaamste doel om oplossingen te vinden voor gewasschade veroorzaakt door in het wild levende dieren, met een specifieke focus op het groeiende probleem van ganzen in Nederland.

Op dit moment vormen ganzen een grote uitdaging voor telers. In het Faunabeheerplan Ganzen Noord-Holland 2021-2024 staat voor het aantal grauwe ganzen in Noord-Holland een streefcijfer van 15.000 (bron: Faunabeheereenheid Noord-Holland Faunabeheerplan Ganzen Noord-Holland 2021-2024 ). In 2022 zijn er echter wel 145.000 grauwe ganzen geteld. De ganzen eten zowel gras als gewassen en produceren ganzenpoep, wat leidt tot verzuring van de bodem. Dit kan op zijn beurt leiden tot verminderde vruchtbaarheid van de grond en beïnvloedt mogelijk de gewasgroei.

Op 1 november bracht Jelle Beemsterboer, gedeputeerde van de provincie Noord-Holland een werkbezoek aan Verdonk Broccoli in het kader van het project Fauna in Evenwicht . Naast de stuurgroep Fauna in Evenwicht (vijf bloemkool- en broccolitelers) en beleidsmedewerkers van de provincie was ook een aantal vertegenwoordigers vanuit het netwerk rondom fauna aanwezig: de Wildbeheereenheden Het Grootslag en Noorder- Koggenland, de Agrarische Natuurvereniging Hollands Noorden en LTO.

De middag werd gestart met een rondleiding door het bedrijf van René Verdonk en Sabine van den Berg. Om de problematiek in de vollegrondsgroenteteelt beter te begrijpen werd eerst de intensiteit van de teelt uitgelegd. Vanaf eind februari tot half augustus wordt er continu geplant (en uiteraard geoogst). Per teler vinden er zo’n 50 beplantingen plaats gedurende deze periode. De jonge planten zijn een lekkernij voor diverse dieren, zoals ganzen, eenden, duiven, hazen, etc. In de 7 maanden van de productie is er dan ook zo’n 50 keer kans op schade aan het gewas door vraat. In relatie tot andere gewassen (akkerbouw, gras, etc.) geeft de schademeldingen dan ook een extra administratieve last in een al toch zo’n drukke periode van planten en oogsten. In de praktijk betekent dat ook dat de schademeldingen beperkt worden gedaan. Met als gevolg dat er geen duidelijk inzicht is in de schadecijfers.

Om schade te beperken zijn er diverse maatregelen nodig. Voor deze middag was er een demonstratie van afweermiddelen en -systemen die door de telers worden ingezet om gewasschade door dieren te beperken. Onder andere netten, geluidsinstallaties, drones, poppen, vliegers en lasers werden gedemonstreerd. Bij de telers zijn al verschillende methoden geïmplementeerd. De ervaring leert echter dat ganzen slimme dieren zijn en niet altijd onder de indruk zijn van de verschillende afweermethoden.

Na de praktijkdemonstratie is de huidige status van het project gepresenteerd en besproken en zijn de knelpunten doorgenomen. In het project is er gewerkt aan het in kaart brengen en het verbinden van de verschillende partijen binnen en rondom het fauna-netwerk. Er is een operationele groep gevormd waarin de telers samenwerken met jagers van de WBE en de Faunabeheereenheid. Daarnaast zijn er verschillende proeven en onderzoeken opgezet en wordt verder gekeken naar het verjagen van dieren, maar ook het terugbrengen van de populaties ganzen en het nóg intensiever samenwerken met de verschillende partijen rondom het thema. Ook vindt er een pilot plaats om de administratieve last rondom schademeldingen te verminderen.

Aan het einde van de middag was er een proeverij van verschillende wildproducten van Natuurlijk Wild (een initiatief van de deelnemende jagers) en konden de deelnemers in een informele setting met elkaar en met de gedeputeerde van gedachten wisselen over mogelijke oplossingen en initiatieven. De eindconclusie van de gedeputeerde was dat schadebeheersing een gezamenlijke aanpak vereist.

Fauna in evenwicht

In het project Fauna in evenwicht zetten Vollegrondsgroente.net en vijf vollegrondsgroentetelers in op het ontwikkelen, testen, valideren, borgen en verspreiden van duurzame en innovatieve aanpakken in het tegengaan van de toenemende gewasschade door ganzen, eenden en hazen, waarbij tevens de biodiversiteit wordt gestimuleerd. Het project beoogt een gezamenlijke, gebiedsgerichte en sectoroverstijgende aanpak.

Het project “Fauna in Evenwicht (POP3)” is mede tot stand gekomen dankzij een bijdrage vanuit het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling: “Europa investeert in zijn platteland” en de provincie Noord-Holland. www.FaunaInEvenwicht.nl

Informatie: e.steenhuis@vollegrondsgroente.net

Mest onderwerken of niet? Bloemkoolteler Pé Slagter vertelt zijn ervaring

Fri, 01 Sep 2023 11:44:05 GMT

Regels zijn regels: het is een bekende uitdrukking. Voor veel agrariërs lopen regels en wetten als een rode draad door hun dagelijks werk. Eén van die regels is het direct onderwerken of injecteren van mest op het land, zodat onder andere uitspoeling en ammoniakvervluchtiging zoveel mogelijk worden beperkt. Een tijdrovende klus, uitgevoerd omdat het moet. Maar ís onderwerken van mest wel de beste optie? Hoe staat het bijvoorbeeld met biodiversiteit, bodemkwaliteit en de kwaliteit van de producten die worden geteeld als hier andere keuzes in worden gemaakt? Deze en andere vragen worden onderzocht in het project Duurzame Bloemkool. Bloemkoolteler Pé Slagter en onderzoeker Erik Cammeraat vertellen er meer over.

Pé Slagter is sinds zijn achttiende actief in het familiebedrijf, de firma P.N. Slagter in Andijk. Samen met zijn broer en neven nam hij het stokje over van zijn vader en ooms. Op zo’n 180 hectare grond worden bloemkool (ook oranje en paarse bloemkool), broccoli, romanesco, ijsbergsla en andere koolsoorten geteeld. Pé: “Voor dit project werd ik benaderd door mijn collega Wim Reus. Hij nam deel aan een zogenoemde hackathon van provincie Noord-Holland. Wim legde daar een vraag voor over de huidige mestwetgeving en het organische stofgehalte van het land: voor vollegrondsgroentelers is de kwaliteit van de organische stof in de bodem belangrijk om hoogwaardige producten te kunnen verbouwen en telen. Met de actuele regels rondom mest zien we dat de kwaliteit van de organische stof onvoldoende op peil blijft. Een complex vraagstuk dus, dat aandacht kreeg tijdens de hackathon. Toen is het balletje gaan rollen. Ik had meteen belangstelling, omdat ik van mening ben dat direct inwerken van mest én niet nodig én nauwelijks haalbaar is. Zo hebben we meegemaakt dat een van mijn medewerkers een uur te laat was met inwerken. Daar stond meteen een fikse geldboete tegenover. De regels zijn nu zo strikt dat je zowat tegelijk met het uitstrooien ook al moet inwerken: dat is onhaalbaar en het past ook niet bij de manier van werken. Normaal gesproken strooien we eerst zo’n 80% uit en dan kijken we hoe we de overige 20% van de mest verdelen. Met deze tijdsdruk kan dat niet. Kortom: dit project ligt me na aan het hart en daarom doen we ook met veel plezier en nieuwsgierigheid mee. Overigens hadden we vooraf natuurlijk geen idee welke richting de uitkomst op zou gaan - een extra bevestiging van de huidige regels is vanzelfsprekend ook een mogelijk resultaat.”

Living lab: van onderzoek tot in het schap

In het onderzoek wordt gewerkt met een living lab: op de velden van Pé en Wim is een stuk grond aangewezen als onderzoeksgrond. Erik: “We bestuderen allerlei aspecten ín en boven de grond. Bij het inwerken van mest neemt in het algemeen de biodiversiteit af. Ga maar na: als je grond omploegt, dan zijn daar minder wormen. En als er geen wormen zijn, dan zijn er minder weidevogels te vinden. Kortom: hoe meer insecten er zijn, hoe meer andere dieren er in de buurt zijn. Met het onderzoek willen we analyseren wat nu precies het effect is van het later inwerken van mest. We kijken naar de samenstelling van de bodem, zowel qua chemie als qua fysica. Denk bijvoorbeeld aan koolstof: een koolstofrijke bodem stimuleert het bodemleven. Daarnaast kijken we dus wat er bóven de grond gebeurt: welke dieren zien we? Wat groeit er allemaal? We tellen vogels, inventariseren de aanwezigheid van vliegen, aaltjes en andere insecten, we meten de aanwezigheid van microben en we nemen grond- en watermonsters. Bovendien kijken we ook naar de bloemkool zelf, naar smaakstoffen en zelfs naar de chemische samenstelling – onder andere de hoeveelheid vitamine C en ijzer. Er is ook een smaakpanel vanuit Hogeschool Inholland. Zij hebben tot nu toe twee proefrondes gedaan. Later dit jaar volgt de laatste ronde.”

Voorlopige resultaten

De overtuiging van Pé dat het later of niet inwerken van mest allerlei positieve effecten zou hebben is één, maar het is uiteindelijk aan de wetenschap om tot een conclusie te komen. Erik: “Dit project startte eind 2018 en we zitten nu in het laatste jaar. We zien voorzichtig eerste resultaten. Zo lijkt het erop dat de hoeveelheid koolstof in de grond toeneemt. Dat is verrassend. Normaal gesproken gaat daar behoorlijk wat tijd overheen. Daarnaast lijkt de uitspoeling van stikstof bij het gebruik van droge mest niet erger te zijn dan bij het inwerken van mest. Tot slot lijkt de bloemkool zelf ook iets gezonder én iets lekkerder te zijn, met iets meer voedingsstoffen. Dit alles lijkt de overtuiging van Pé te bevestigen dat direct inwerken van mest niet noodzakelijk is, maar dat is natuurlijk geenszins waar wij als onderzoekers mee bezig zijn: Wij kijken naar data en andere verifieerbare onderzoeksgegevens.”

Van onderzoek tot avondmaal

De bloemkool die wordt geteeld in het kader van onderzoek maakt gewoon deel uit van de verkoop van Pé en Wim; met recht een living lab dus in dit project. Pé: “Meedoen met zo’n groot onderzoek klinkt misschien bewerkelijk, maar dat valt alles mee. Het gaat er vooral om dat je je veld openstelt voor de onderzoekers. De verdeling is nu half om half: de ene helft van het perceel krijgt direct ingewerkte mest en de andere helft van het perceel niet – dat wil zeggen, dat laten we drie weken liggen. De onderzoekers meten steeds de verschillen tussen beide percelen. Om de twee-drie weken komen ze naar het veld voor metingen. Met de bloemkool zelf gebeurt verder niets; beide eindproducten zijn van goede kwaliteit en dus liggen ze gewoon in de supermarkt en op je bord. En hoewel ik geen onderzoeker ben valt me van alles op. Zo zie ik dat weidevogels met hun kroost richting het niet-ingewerkte perceel trekken. Daar valt blijkbaar meer voedsel te halen. Sowieso is het altijd mooi om het leven op en rond het veld te volgen, je kunt met het blote oog al zo ontzettend veel zien en ontdekken.” Ook qua tijdsbesteding is deelname aan het onderzoek geen obstakel voor Pé. “Sowieso is het erg prettig samenwerken met de onderzoekers en betrokkenen. Er zijn bijvoorbeeld mbo-, hbo- en wo-studenten die meedoen met dit project, omdat het onderdeel is van Amsterdam Green Campus. Verder vind ik het mooi om op deze manier nog meer inzicht te krijgen in wat er zoal gebeurt op mijn perceel. En ik wil mijn steentje bijdragen aan het verbeteren van ons vak en aan de toekomst van de sector én de natuur. Natuurlijk zijn er soms overleggen en bijeenkomsten, dat hoort erbij en daar ben ik als deelnemer ook graag bij. Maar het kost me weinig extra werk op het land. En dat is mooi, want extra tijd… dat bestaat niet.”

Pé Slagter is mede-eigenaar van familiebedrijf P.N. Slagter in Andijk. Erik Cammeraat werkt als universitair hoofddocent op de Universiteit van Amsterdam binnen de onderzoeksafdeling IBED-Ecosystem and Landschape Dynamics.

Update Fauna in Evenwicht - 'Overpopulatie van ganzen'

Thu, 17 Aug 2023 14:36:34 GMT

Een streefcijfer van 15.000 en een telling van 118.000. Dat betekent dat er meer dan 90% reductie moet plaatsvinden. Dit zijn cijfers uit het Faunabeheerplan van de FBE Noord-Holland over de populatie Grauwe Ganzen. Het Faunabeheerplan is onderdeel van het proces om fauna te reguleren. En het Faunabeheerplan is de basis voor vrijstellingen, maatregelen en vergoedingen. Voor de Grauwe Gans geldt dat er verschillende beheersmaatregelen benoemd die in verschillende delen van het jaar toegepast mogen worden. In het Faunabeheerplan staan ook de resultaten van afgelopen jaren en daaruit blijkt dat er niet of nauwelijks een afname is van ganzen in alle soorten.

Vergoeding

De cijfers uit het Faunabeheerplan laten de problematiek zien. 15.000 doelgetal en 118.000 aanwezig. Dan mag er een ruime regeling zijn voor afschot, nestbeheer en andere maatregelen, maar een afname van 90% kan zelfs Tjeerd de Groot niet realiseren.

Schade

Het gevolg is dat bloemkool, broccoli, sla en andere gewassen opgevreten worden door een overpopulatie en de verantwoordelijkheid voor de schade bij de teler wordt gelegd. Immers de grondgebruiker is jachthouder.

De beleidsmaker kan concluderen dat er geen problemen zijn.

Melden

Dat maakt dat het inzicht in schade, inspanningen, en hoeveelheden op dit moment ontbreekt. Dat leidt tot gebrekkig beleid. Immers beleid wordt gemaakt op basis van gegevens en die ontbreken. Dus los van de onevenwichtigheid tussen streefcijfers en tellingen, heeft de beleidsmaker geen inzicht en kan concluderen dat ondanks de onevenwichtigheid er geen problemen zijn. En die zijn er wel. En de verantwoordelijkheid voor het inzicht bij de beleidsmakers licht zowel bij de jachthouder als de jager. Dat betekent dat de teler alle inspanningen en alle schade moet melden. Daarvoor is de app Faunaspot beschikbaar.

Om bij beleidsmakers een reel beeld te creeren van de inspanningen en de daadwerkelijke schade veroorzaakt door wild is melding noodzakelijk. Het maakt niet uit of melding vergoed wordt of dat jager een succesvolle afschot realiseert. De inspanningen om wild te beheersen zijn veel groter dan dat de beleidsmakers beseffen. De telers en de jagers zijn aan zet.

Fauna in evenwicht

Informatie e.steenhuis@vollegrondsgroente.net

Kan je biologisch net zoveel produceren als duurzaam? Boer Ayoub is niet overtuigd

Thu, 08 Jun 2023 10:13:41 GMT

In deze aflevering van Expeditie Noord-Holland gaat boer Ayoub dieper in op de vraag of de toekomst voor de Nederlandse boeren duurzaam of biologisch is. Hiervoor gaat Ayoub langs bij een grootschalige en duurzame bloemkoolteler én bezoekt hij een kleinschalige biologische fruitteler, die aan 'agroforestry' doet.

Ayoub begint zijn onderzoek in Andijk. De Firma Slagter wordt gerund door vijf neven en drie ooms. Samen telen zij zo’n 180 hectare bloemkool en verzorgen daarmee maar liefst 12 procent van de gehele Nederlandse markt. Hoewel ze proberen zo weinig mogelijk chemische gewasbeschermingsmiddelen te gebruiken, kunnen ze toch niet helemaal zonder.

Ondanks dat ze niet biologisch zijn, doen ze er wel alles aan om de grond van de akkers gezond te houden. Om dat te laten zien neemt Pé Slagter Ayoub mee naar een stuk land waar ze het gewas Luzerne telen. “Daarvan wordt paardenvoer gemaakt. Het levert ons niet zoveel op, maar door de diepe wortels is het gewas wel heel goed voor de grond”, vertelt Pé.

Gewasrotatie versus monocultuur

Om de bodem niet uit te putten wordt er niet alleen maar bloemkool op geteeld. “We gebruiken nu een cyclus van 6 jaar. Eerst telen we twee jaar Luzerne, daarna een jaar tulpenbollen, en dan drie jaar bloemkool. Dat zorgt ervoor dat we over dertig jaar nog steeds een hele mooie gezonde grond hebben”, legt Pé uit.

Om Ayoub te laten zien hoe gezond de bodem is, graaft Pé een kuil. Bij de eerste steek met zijn schep vangt hij meteen al twee wormen. “Wormen zijn heel belangrijk voor de bodem. Eigenlijk wil ik bij iedere steek wel een paar wormen zien”, vertelt Pé terwijl hij trots een paar grote wormen onder de neus van Ayoub houdt. “Hoe meer leven in de grond, hoe meer gangetjes er ontstaan, hoe beter de waterhuishouding is.”

Ayoub is onder de indruk van aanpak van het bedrijf. “Ze zorgen goed voor de planeet en tegelijk zorgen ze er wel voor dat er voldoende te eten is. Met biologisch heb je veel meer nodig om hetzelfde resultaat te behalen”, concludeert hij.

Zelf biologisch fruit plukken

Maar dat neemt niet weg dat Ayoub ook wil zien hoe er biologisch geteeld wordt. Hij reist daarvoor af naar Amsterdam waar hij een afspraak met Wil Sturkenboom van de Fruittuin van West. Deze boomgaard is geheel biologisch-dynamisch. Veel gezinnen met kinderen uit Amsterdam komen hier naartoe om fruit te plukken, eieren te rapen, varkens te knuffelen en koeien te voeren. Ook kun je er genieten van muziek, theater en kunst.

Wil doet aan agroforestry. Dit is een landbouwsysteem waarbij het planten en beheren van bomen wordt gecombineerd met landbouw of veeteelt. Wil combineert zijn fruitbomen met pluimvee. Hij heeft 249 kippen rondlopen. “Ze zijn onderdeel van onze kringloop. Ze eten namelijk beestjes die ik liever niet zie in de boomgaard, omdat ze schadelijk zijn voor onze fruitbomen. Denk aan schimmels en insecten”, legt Wil uit.

Ayoub wil weten of er voor hem toekomst zit in het biologisch boeren. Volgens Wil is dat zeker het geval. Als veehouder of fruitteler kun je volgens hem zelfs meer geld verdienen als je biologisch bent. Het liefst ziet hij dan ook dat iedereen morgen biologisch wordt. “Dan hebben we ook meteen het stikstofprobleem opgelost en kunnen we gewoon boer blijven”, vertelt hij.

Biologisch heeft de toekomst

Volgens Wil heeft biologisch boeren de toekomst: “De gangbare technieken zijn al meer dan honderd jaar gebaseerd op het spuiten van gif en kunstmest. Daarentegen zijn we pas zo’n 20 tot 25 jaar bezig met het ontwikkelen van biologische methoden. In die korte tijd is er zoveel kennis opgedaan dat we per hectare veel meer biologisch kunnen produceren dan voorheen. En zal het niet lang duren voordat biologisch net zoveel opbrengt als de gangbare methoden.”

Ondanks de argumenten van Wil is Ayoub nog niet helemaal overtuigd van het biologisch boeren. “Het is nu nog wel zo dat biologisch minder oplevert dan duurzaam. Anderzijds is het ook zo - zoals Wil ook aangeeft - dat de technologie steeds verbetert, waardoor gangbaar en biologisch wel heel dicht bij elkaar komen, dus het zou misschien wél kunnen in de toekomst”, besluit hij diplomatiek.

Aeres studenten bezoeken bloemkoolteelt

Thu, 08 Jun 2023 10:08:08 GMT

De grootste bedreiging voor de akkerbouw en vollegrondsgroente is niet duurzaamheid of regelgeving. Dat zijn uitdagingen. De grootste uitdaging is continuïteit in menskracht. En dan gaat het zowel om uitvoerend werk als om mensen die in staat zijn om beslissingen te nemen als eindverantwoordelijk en bedrijfsopvolger. En het onderwijssysteem is het instrument om te zorgen dat de aankomende generaties de juiste kennis en vaardigheden leren en het onderwijs is de plaats waar de sector moet laten zien dat er aantrekkelijke functies zijn en dat de sector in beweging is.

Bedrijfsbezoek

Het is dan ook mooi om te zien dat de contacten tussen bedrijfsleven en onderwijs geïntensiveerd worden. De samenwerking binnen Biodivers Perspectief maakt het mogelijk om mooie veldbezoeken te organiseren. In de tweede week van mei hebben 22 studenten plantenteelt van de Aeres Hogerschool in Dronten een praktijkbezoek gebracht aan de vollegrondsgroentesector. Het was een bedrijfsbezoek gekoppeld aan een uiteenzetting van aansprekend kennisproject. Uiteraard was het programma dusdanig ingericht dat interactie vanzelfsprekend was.

Ketenpartner

Het bedrijfsbezoek werd gebracht aan het bloemkoolteeltbedrijf van Fa. PN Slagter. Niet alleen de stappen die het familiebedrijf Slagter zet op het gebied van duurzaam bodembeheer werd verteld. Er werd uitgebreid ingegaan op de organisatie van het bedrijf. De rolverdeling binnen de firmanten en de besluitvorming binnen de eigen verantwoordelijkheid van de Fa. Slagter laten zien dat er vertrouwen is in elkaar en dat er vertrouwen is in de toekomst. Het telen en vermarkten van de eigen productie en het vermarkten van bloemkool voor collega’s uit de regio en uit Spanje maken dat het bedrijf meer is dan alleen een teeltbedrijf. Handel, logistiek planner en ketenpartner zijn begrippen die allemaal passen bij de Fa. P.N. Slagter.

Bovengronds uitrijden

In het project duurzame bloemkool worden de effecten van bovengronds uitrijden van vaste strorijke dierlijke mest getoetst. Het uitgangspunt is dat inwerken ten koste gaat van bodemleven. De diversiteit van het bodemleven is gebaat bij bovengronds liggende vaste mest. Hierdoor ontstaat mobiliteit in de bodem en wordt de diversiteit vergroot. Amsterdam Green Campus voert het onderzoek uit en concludeert dat de diversiteit zowel ondergronds als bovengronds is toegenomen. Daarnaast is er geen aantoonbar verschil in uitspoeling tussen bovengronds uitrijden van mest en inwerken. En juist de uitspoeling is de motivatie om inwerken te verplichten. De discussie tussen studenten en onderzoeksters richtte zich op de mogelijkheden in verschillende regio’s en verschillende grondsoorten. Daarbij werd geconcludeerd dat wetgeving platgeslagen over alle situaties zowel de technische ontwikkeling als duurzaamheid belemmerd.

Het project Biodivers Perspectief is gericht om samenwerking tussen bedrijfsleven en onderwijs te bevorderen en voor de toekomst te structureren. Bedrijfsbezoeken van studenten aan teeltbedrijven gekoppeld aan actueel onderzoek zijn een goed middel om deze samenwerking vorm te geven. De basis voor een structurele samenwerking is gelegd in het bedrijfsbezoek van de Aeres studenten.

OBS De Adelaar winnaar Tuinbouw Battle 2022-2023

Thu, 11 May 2023 12:00:36 GMT

In Noord-Holland hebben veertig groep 7 én 8 klassen dit jaar meegedaan aan de Tuinbouw Battle . Met de Tuinbouw Battle streven we ernaar om de jeugd meer kennis bij te brengen over de bloembollensector, interesse te wekken voor een opleiding en carrière in de agrarische sector en tenslotte het imago van de sector een boost te geven.

Winnaar

De winnaar van de Tuinbouw Battle 2022-2023 is basisschool OBS de Adelaar in Hoogwoud. Een recordbedrag is er opgehaald met 1 kar tulpen tijdens een georganiseerde veiling. Namelijk het bedrag van 824 euro. Eén bos tulpen werd zelfs voor 47.50 euro! Het opgehaalde bedrag wordt ingezet voor een extra voorstelling van de musical voor de ouderen uit Hoogwoud én een extra excursie tijdens het schoolkamp.

Gefeliciteerd

OBS de Adelaar mag met de klas op bezoek bij avonturenpark Land van Fluwel . Een plaats waar de kinderen nog meer kunnen leren over de tulp. Met de audiotour Tulipa - het sprookje, dat ook onderdeel is van Bollenbozen, maken de kinderen kennis met het b(l)oeiende verhaal én de geschiedenis van de tulp. Gefeliciteerd!

Tuinbouw Battle

Martijn Grosmann: ‘De Tuinbouw Battle richt zich op de groepen 7 en 8 van de basisschool en loopt ongeveer van oktober tot april. We hebben vijf rondes in een aantal weken, per ronde doen er vijf tot tien klassen mee. De ene school doet het project bijvoorbeeld dus in november en de ander in februari. De scholen ontvangen een mobiele teeltinstallatie, die brengen we naar de scholen toe. Een kar op wielen, waar de leerlingen tulpenbollen op planten. Gedurende een paar weken verzorgen ze het plantgoed tot het moment waarop de bloemen geplukt kunnen worden. Daar maken ze dan bosjes van die ze verkopen. Het verdiende geld gebruiken ze vervolgens om bijvoorbeeld een aankoop te doen voor de klas, zoals een spel of iets om mee buiten te spelen. Op het eerste gezicht zie je misschien alleen een paar bakken met water waar bollen op geprikt zijn, maar het omvat een heel creatief proces. Het stimuleert de onderzoekende houding van leerlingen, ze worden uitgedaagd om ondernemend te denken. Bovendien worden ze aangesproken op hun verantwoordelijkheidsgevoel en volgen ze een traject van begin tot eind.’

Speciale dank

Een speciale dank gaat uit naar onze vrijwilligers Piet Arie Rustenburg en Hans Fluitman die ook dit jaar hebben gezorgd voor het rondrijden van de Tuinbouw Battle karren. Zonder onze partners KAVB , Stimuflori , Vonk en Microsoft lukt het niet om de Tuinbouw Battle te organiseren. Bedankt voor alle steun aan dit mooie project voor basisscholen.

Meedoen?

Als school in Noord-Holland ook meedoen aan de Tuinbouw Battle? Schrijf je nu in voor en blijf op de hoogte wanneer de aanmelding openstaat via https://www.bollenbozen.nl/tuinbouw-battle of via www.tuinbouwbattle.nl

Bollenbozen

Met de Noord-Hollandse Bollenbozen brengen wij een interactief activiteitenprogramma over de bollensector in Noord-Holland. Van eenvoudig product tot ingewikkelde bedrijfsvoering, alles komt aan bod. Met de Noord-Hollandse Bollenbozen spelen we in op de behoefte aan een positief imago van de bollensector. We zijn ervan overtuigd dat het programma bijdraagt aan het creëren van een gezonde toekomst van de sector. Door deel te nemen aan de verschillende activiteiten leren de leerlingen de sector op een interactieve manier kennen.

Lentiz LIFE College weer winnaar MBO-Challenge Voedselverspilling 2022-2023

Tue, 09 May 2023 07:38:56 GMT

Op donderdag 20 april is de winnaar van de MBO-Challenge Voedselverspilling bekend gemaakt. Unaniem koos de jury voor FIBER UP van de studenten MBO voeding & kwaliteit/ technologie van het Lentiz College. De studenten hebben een oplossing bedacht voor de reststromen van amandelvellen voor opdrachtgever Royal Steensma BV.

Lovende woorden van de jury

Er waren lovende woorden van de vakjury: Aan de presentatie van dit team, de film én de notitie, is veel aandacht besteed. Je ziet dat dit team het Design Thinking proces goed doorlopen heeft. Het team heeft veel producten uitgeprobeerd. Uiteindelijk heeft het team gekozen voor een halffabricaat als eindproduct; een vezelrijke pasta die in allerlei producten verwerkt kan worden. Een halffabricaat heeft als voordeel dat het breed inzetbaar is. Daarmee is de impact van de gekozen oplossing potentieel groot. Tegelijkertijd speelt de oplossing ook in op de gezondheid van mensen. Met de pasta kan je vezels toevoegen aan diverse producten. Vezels zijn essentieel voor een goede werking van het darmstelsel. Tot slot heeft het team ook onderzoek gedaan naar de houdbaarheid van het product door diverse technieken uit te proberen en komt het team met een gedegen advies voor de houdbaarheid van het eindproduct. De jury ziet in Fiber Up dan ook een haalbaar concept dat ook in de praktijk goed uit te voeren is.

Reactie opdrachtgever Royal Steensma BV

Judy van Haaster, coördinator R & D Steensma Vlaardingen: “Wij zijn enorm geïnspireerd door de ideeën en oplossingen die de studenten hebben aangedragen. De amandelvellen zijn voor ons nu een reststroom die in de biovergister belandt, het wordt nu niet als een voedsel benut. Terwijl het wél een voedselrestroom is én nog gezond ook. We zijn van plan om de vellen als pasta te vermarkten als vezelproduct voor allerlei toepassingen: brood, knijpfruit, koekjes, smoothies, etc. We zien hier zeker een markt in. We staan nu aan het begin en het zal een meerjarenplan worden omdat het investeringen met zich meebrengt; er zal onder andere uitbreiding van de productielocatie moeten komen.

Wij zijn onder de indruk over de samenwerking met de studenten en de kwaliteit van de begeleiding. Een prachtige samenwerking met een veelbelovend resultaat. Het is ieder bedrijf of organisatie aan te bevelen om mee te doen aan deze challenge.Nieuwe alinea

In gesprek over slimmere voedselstromen

Tue, 09 May 2023 07:32:15 GMT

Uitnodiging Voedsel Verbindt: 8 juni 2023 – 15.30 uur

Ongeveer 30% van alle vervoerde goederen in Nederland zijn agri-food gerelateerd en de vraag naar logistiek in de agri-foodsector alleen maar toe. Om onze regio leefbaar, veilig en bereikbaar te houden, is een logistieke systeeminnovatie nodig die we alleen door samenwerking bereiken.

Op 8 juni gaan we met elkaar in gesprek over de systeeminnovatie in agri-foodlogistiek en wat we daar samen voor kunnen doen.

Danielle de Bruin , adviseur duurzame mobiliteit, ontwikkelde samen met de Vervoersregio Amsterdam een netwerkvisie op logistieke hubs. Is dit de systeeminnovatie die de agri-foodlogistiek klaar maakt voor de toekomst of is er meer nodig? En gaat het snel genoeg voor het klimaat?

Kees Willem Rademakers , heeft een achtergrond in duurzame stadslogistiek bij PostNL en is docent-onderzoeker horeca en voedsellogistiek aan de Hogeschool van Amsterdam Hij neemt ons mee langs verschillende projecten waarin stappen worden gezet om de agrifoodlogistiek in Metropool Regio Amsterdam te verduurzamen en laat zijn kritische licht schijnen over wat nodig is om deze op te schalen.

Ook ondernemers spannen zich in voor slimmere voedsellogistiek voor haar klanten. Maar heeft de ondernemer een oplossingsrichting die bijdraagt aan een duurzame en slimmere voedselstromen?

We nodigen je van harte uit voor deze Voedsel Verbindt LIVE netwerkbijeenkomst. Laat je inspireren door de praktijkvoorbeelden. Ontmoet anderen die zich bezighouden met logistiek in de wereld van voedsel én voedt ons met ideeën tijdens het interactieve gedeelte.

Datum: 8 juni 2022

Aanvang: 15.30 uur

Locatie: Food Forum, Almere

Bollenbozen is bij uitstek een project waar écht iets gebeurt

Thu, 23 Mar 2023 08:52:26 GMT

Bollenbozen: ontdekken van de bloembollensector voor de allerjongsten

Als voorzitter van de Koninklijke Algemeene Vereeniging voor Bloembollencultuur (KAVB) noemt Jaap Bond zonder moeite een heel lijstje pluspunten van het project Bollenbozen . Sterker nog: “Er zíjn eigenlijk alleen maar positieve kanten”, aldus Jaap.

“Als vereniging en belangenbehartiger van de sector hebben we Bollenbozen meteen omarmd. Bollenbozen is bij uitstek een project waar écht iets gebeurt. Op scholen, bij bollenbedrijven, bij Land van Fluwel…er wordt van alles in beweging gezet. En dat werkt. Met onderdelen als Koe en Tulpie en Tulipa het Sprookje ontdekken de allerjongsten onze sector op laagdrempelige en speelse wijze. Dat lijkt vooral leuk, maar het is óók ontzettend belangrijk. Met elkaar willen we zoveel mogelijk jonge mensen interesseren voor het vak en met Bollenbozen gebeurt dat stap voor stap, tot en met de uitdagende Tuinbouw Battle aan toe voor de hoogste groepen.”

In dit eerste jaar van Bollenbozen zijn er nog niet veel cijfers en resultaten te delen – en dat is allesbehalve een heikel punt. “Cijfers en statistieken zijn geen einddoel. Ik zie het zo: als je niets doet, dan weet je zeker dat er niets gebeurt. Maar met Bollenbozen gebeurt er ontzettend veel, op allerlei vlakken. Zo draagt het project bijvoorbeeld ook bij aan contact tussen telers en kwekers, nog los van het plezier en de ervaring die kinderen opdoen tijdens de activiteiten. En vergeet niet dat kinderen hun enthousiasme weer overbrengen naar hun ouders. Zo ontstaan er allerlei wisselwerkingen die de bloembollensector op verschillende plekken over het voetlicht brengen. Al die momenten hebben meerwaarde. Uiteindelijk willen we allemaal laten zien dat het een prachtige sector is en dat het bloembollenvak vol uitdagingen zit. Agrariërs werken in een dynamische wereld waar geen dag hetzelfde is. Je moet altijd scherp en flexibel zijn. Het vak vraagt om meebewegen: je moet innovatief zijn én de markt volgen. Dat is een spannende balans. En ondertussen genieten we allemaal van de kleurrijke bloemenpracht waar dag en nacht aan wordt gewerkt!”

Lees hier meer over Bollenbozen.

Lees hier het artikel van Sandra Munster over Koe en Tulpie.

Lees hier het artikel van Niels Kreuk over de Tuinbouw Battle.

Masterclass Peter Klosse Het belang van smaakonderwijs voor een betere wereld

Tue, 21 Mar 2023 08:38:14 GMT

Het belang van smaakonderwijs voor een betere wereld

Op woensdag 24 mei vindt een bijzondere masterclass plaats bij het mbo voeding van Vonk Alkmaar . Peter Klosse zal tijdens deze lezing spreken over 'Het belang van smaakonderwijs voor een betere wereld'.

Dr. Peter Klosse (eigenaar van hotel en restaurant De Echoput en de Academie voor Gastronomie ) staat bekend als de ‘smaakprofessor’ en wil voedselanalfabetisme bestrijden. Hij is een autoriteit op het gebied van smaak en gastronomie, is lid van het Google Food Lab en helpt als consultant verschillende bedrijven en organisaties met vraagstukken die met smaak te maken hebben.

Tijdens de masterclass zal Peter Klosse ingaan op het belang van smaak voor het onderwijs. Hij is ervan overtuigd dat veel van de hedendaagse gezondheidsproblemen zijn te herleiden naar moderne voeding en het voedselsysteem. Zijn oplossing? Zorg ervoor dat gezonde voeding vooral lekker is. Als we weer leren koken, kennis hebben van producten en kunnen genieten van voeding kunnen we de wereld beter maken.

Voor mensen uit het bedrijfsleven en het onderwijs is dit een uitgelezen kans om kennis te maken met de kennis en inzichten van Peter Klosse op het gebied van smaak. Wij nodigen ook onze mbo-studenten voeding uit, bedrijven kunnen zo dus de werknemers van de toekomst ontmoeten.

De gratis masterclass is op woensdag 24 mei van 15.00 tot 16.00 uur, om 14.30 uur is de inloop met koffie en thee. De locatie is Drechterwaard 10 in Alkmaar. We hebben beperkte ruimte, bij te veel belangstelling geven we de voorkeur aan belangstellenden uit het onderwijs en voedingsbedrijven.

Opgeven? Klik op de link Opgeven Masterclass Peter Klosse of via de knop hieronder.

Meer weten over NHFood. Klik dan hier.

Bollenbaas Niels Kreuk

Thu, 16 Mar 2023 08:24:18 GMT

Het ontdekken van de wereld van een tulpenbol

Het tulpenbedrijf van Niels Kreuk uit Andijk is hét epicentrum voor de bollen die worden gebruikt bij de jaarlijkse Tuinbouw Battle . Dat Niels enthousiast is over een sterke verbinding tussen de agrarische sector en het onderwijs is dus méér dan duidelijk.

Niels: “De Tuinbouw Battle is een fantastisch project. Elke leerkracht en elke klas geeft er een eigen draai aan, maar de kern blijft: het ontdekken van de wereld van een tulpenbol. Natuurlijk doe ik daarom binnen Bollenbozen ook mee als Bollenbaas. Laat maar komen die kinderen, ik beantwoord graag al hun vragen. Welke vraag ik regelmatig krijg? Of je een roze tulp kunt maken door een witte en een rode te kruisen.” Met de Tuinbouw Battle als onderdeel van Bollenbozen worden de groepen 7 en 8 van basisscholen in de Kop van Noord-Holland bediend. Ze kweken dan niet alleen een hele kar met tulpen op maar gaan ook aan de slag met marketing en verkoop van het eindproduct. Niels: “En dat maakt de battle nou precies zo’n mooi project, omdat je van A tot Z met een product bezig terwijl je dat product ondertussen óók nog zo goed mogelijk moet laten groeien.”

Over Bollenbozen is Niels minstens zo enthousiast: “Het allermooist zou natuurlijk zijn dat de stof over de groei en bloei van tulpen in groep 7 niet meer nieuw is voor leerlingen: dat ze dus al wat weten van de tulp, omdat ze als kleuter en in de onderbouw al (een van) de andere projecten hebben gedaan. En het is helemaal top als ze gemotiveerd raken voor bijvoorbeeld een bijbaan in de agrarische sector, dat is een eerste verdere stap. Daarom werken wij nog altijd graag met scholieren. Uiteindelijk blijven er een paar die steeds verder groeien in ons bedrijf: dan worden het vakgenoten en hopelijk zelfs vakidioten, net als ikzelf en vele anderen. Dan weten ze inmiddels in elk geval dat je van het kruisen van rode en witte tulpen niet zomaar roze tulpen krijgt: dat is vooral een kwestie van geluk. Ook dát is werken met de natuur!”

Lees hier het artikel van Sandra Munster over 'Koe en Tulpie'.

Meer lezen over de Tuinbouw Battle. Klik hier.

Meer lezen over Bollenbozen. Klik hier.

Fauna in Evenwicht Update – ‘We bouwen aan samenwerking’

Tue, 14 Mar 2023 10:08:04 GMT

In oktober 2021 is het project Fauna in Evenwicht van start gegaan. Doel: inzicht krijgen in succesvolle aanpakken om gewasschade door wild te voorkomen en te beperken. En tegelijkertijd de biodiversiteit op het land te bevorderen. Wat zijn tot dusver de vorderingen in dit project? Projectleider Erna Steenhuis, netwerkmanager bij Vollegrondsgroente.net , doet verslag:

“De vijf vollegrondstelers uit de stuurgroep zijn gestart met het in kaart brengen van alle betrokken partijen. Dat bleek een flinke klus. Allereerst hebben we contact gezocht met de Faunabeheereenheid Noord-Holland . Daar zit veel expertise over de maatregelen die getroffen mogen worden bij wildschade en over actuele wet- en regelgeving op het gebied van faunabeheer. Ook hebben we contact gelegd met de twee jagersverenigingen in de regio West-Friesland en Noorder-Koggenland; Wildbeheereenheid (WBE) Het Grootslag en Noorder Koggenland . Samen vormen we nu een operationele groep, die onderling contact houdt via een WhatsApp-groep. Dit is al zeer waardevol gebleken: we weten elkaar goed te vinden en onderhouden veelvuldig contact. De regelgeving in faunabeheer is niet altijd even helder voor vollegrondsgroentetelers. En dan is het fijn als we elkaar hierover praktische vragen kunnen stellen en kennis kunnen opdoen en uitwisselen. De telers zijn ondertussen ook lid geworden van de WBE’s, zodat zij ook de vergaderingen kunnen bijwonen en daar -andere- grondbezitters en jagers kunnen ontmoeten en wederzijdse kennis kunnen delen. Jagers lopen immers veel op het land, ook als de teler daar niet is, dus zij weten wat er speelt.”

“Een uitgebreide studie van het provinciale fauna beheerplan leert dat de noodzaak om vogels -die schade aanrichten- te reguleren groot is. In het plan staat voor grauwe ganzen een streefcijfer van 15.000. De reële telling is 118.000 ganzen. (Bron: Faunabeheereenheid Noord-Holland Faunabeheerplan Ganzen Noord-Holland 2021-2024 .) Dat betekent dat er meer dan 90% afname moet plaatsvinden om het streefcijfer te realiseren. Het enorme aantal grauwe ganzen betekent veel schade voor de boeren en tuinders. En het betekent ook dat weidevogels als kieviten en scholeksters geen plaats hebben op de velden. Verjagen en sterk verminderen van de populatie grauwe ganzen is noodzakelijk om een evenwicht te kunnen realiseren waarbij recht wordt gedaan aan de noodzakelijke biodiversiteit. Het project biedt de mogelijkheid om landschapselementen, zoals struiken of water te onderzoeken op aantrekkelijkheid voor weidevogels en afstoting van wild dat schade aan de gewassen toebrengt. Dit gaat bijvoorbeeld om ganzen, duiven en eenden. Echter voordat een evenwicht kan worden behouden, moet de WBE de ruimte krijgen om de populatie van bijvoorbeeld ganzen te reguleren.”

Geen recent bruikbaar onderzoek

“Naast deze praktische samenwerking en netwerkvorming zijn we, vanuit de stuurgroep, contacten aan het leggen met agrarische natuurverenigingen, collectieven en landbeheerders. En met kennis- en onderzoekinstituten, zoals de WUR en NIOO, en onderwijsinstellingen, zoals Aeres, omdat we behoefte hebben aan toegepast onderzoek. Uit deskresearch, dat we hebben laten doen naar mogelijk succesvolle afweer- en vangsystemen, is namelijk duidelijk geworden dat er de afgelopen tien jaar geen gedegen onderzoek is gedaan naar effectief wildbeheer. Bovendien is het klimaat aan het veranderen. Dat zal zeker invloed hebben op inzichten over effectieve aanpakken.”

“De beoogde proeftuinen om oplossingen te vinden waarmee we wild weghouden van de gewassen en tegelijkertijd een plek creëren waar weidevogels zich kunnen nestelen, worden op dit moment opgestart. We bouwen eerst aan de samenwerking. En we hebben nu eerst behoefte aan meer inzicht in welke afweer- en vangsystemen potentieel effectief kunnen zijn en dus het proefondervindelijk uitzoeken waard zijn.”

Inzicht in vogelgedrag

“We willen ook experts in vogelgedrag laten aansluiten bij het samenwerkend consortium dat we opbouwen. Zodat we inzicht krijgen in het gedrag van alle vogels op het land. Dit inzicht is nodig om straks aanpakken te kunnen bepalen die het meest effectief zijn om enerzijds ruimte te bieden aan weidevogels als de scholekster, grutto en kievit en anderzijds schadeveroorzakende vogels het beste weghouden. Deze vogels, en dan met name ganzen, eten gras en gewassen en produceren veel -grond verzurende- ganzenpoep. Tellingen die recent gedaan zijn, geven aan dat er een disbalans is tussen weidevogels en de schadeveroorzakende vogels: hun aantallen zijn hoger dan in een goed evenwicht passen.”

Schadeprocedure vereenvoudigen

“Wat we ondertussen ook hebben opgestart, is het vereenvoudigen van de schadeprocedure. Voor de vijf telers uit de stuurgroep hebben we nu iemand beschikbaar die gedurende een half jaar de wildschade in beeld brengt. Zodat daarmee een volledig beeld vanuit de praktijk ontstaat van de wildschade die telers hebben. Het melden van schade (bij BIJ12 ) is nu een ingewikkelde en tijdrovende procedure, die veel telers ervan weerhoudt daar werk van te maken. We zijn aan het uitzoeken of we dit kunnen doorontwikkelen tot een dienst vanuit het samenwerkingsconsortium, waar boeren en tuinders in de regio gebruik van kunnen maken.”

Successen tot dusver

“Sinds de start van het project, hebben we al mooie resultaten bereikt en er is veel inzicht gerealiseerd in processen en organisaties die betrokken zijn bij faunabeheer. Er is veel enthousiasme over de tot dusver al zeer constructieve samenwerkingen die we hebben gerealiseerd. Er zijn al veel verbindingen gemaakt tussen jagers, WBE’s, grondbezitters en telers, zowel onderling als met elkaar. Dergelijke contacten waren er eerder niet of nauwelijks en ook niet vanzelfsprekend. Het delen van informatie, kennis en nieuwtjes blijkt zeer nuttig en waardevol. Bijvoorbeeld over waar zich op enig moment grote ganzenpopulaties bevinden. Doordat we elkaar nu weten te vinden, kan er heel snel informatie worden uitgewisseld. Vogelkenners kunnen dan snel duiden of het hier om een tijdelijk of blijvend aanwezige populatie gaat die om -preventief of curatief- ingrijpen vraagt. Deze signaleerfunctie is waardevol en leidt al tot allerlei inspirerende ideeën over een mogelijke aanpak: zoals het met knoflook inspuiten van plantjes, of op een andere manier onaantrekkelijk maken van het land en de gewassen voor wild.”

Bijvangst

“Ik ben zeker optimistisch over het verdere verloop van dit project. We zijn ‘van onderaf’ begonnen met het opbouwen van ons consortium en breiden vandaar verder uit. Ook hoop ik dat de proeven die we gaan opzetten voor meer ‘evenwicht in fauna’ tot meer begrip bij het publiek leiden over de noodzaak tot faunabeheer. En misschien zelfs tot meer consumptie van het geschoten wild. We hebben het hier immers over eerlijk en duurzaam vlees. Dit is geen hoofddoel van het project, maar zou wel gewenste bijvangst zijn.”

Lees hier meer over het project Fauna in Evenwicht.

Huiberts Biologische Bloembollen genomineerd voor Agrarisch Ondernemer van het jaar 2023

Thu, 09 Mar 2023 09:35:44 GMT

De 5 genomineerden voor Agrarisch Ondernemer van het jaar zijn bekend.

Wil jij weten wie er met de prijzen naar huis gaan? Op 30 maart 2023 is de uitreiking van de juryprijs en publieksprijs voor Agrarisch Ondernemer van het jaar en de juryprijs voor de Beste Food & Agri Start-up. Deze kun je live volgen vanaf 19.30 uur.

De publieksprijs

De genomineerden maken niet alleen kans op de juryprijs, maar ook op een publieksprijs. En daar kan jij bij helpen! Stem op jouw favoriete genomineerde en wie weet gaat dit bedrijf naar huis met de publieksprijs en €2.500,-.

Huiberts Biologische Bloembollen
John en Johanna Huiberts van Huiberts Biologische
Bloembollen in Sint Maartensvlotbrug (NH)

Huiberts biologische bloembollenbedrijf telt in totaal 70 hectare grond waarvan 40 hectare gemengde bloembollen en 30 hectare rustgewassen, als gemengde groenbemesters, wintervoedselakkers, veldbonen, erwten en granen. “We oogsten de bonen en erwten voor een melkveehouder. Zijn koeien zijn er gek op. De restanten bewerken we tot bokashi. Niets wordt weggegooid. Bokashi is het beste voer voor het bodemleven. Door dit te gebruiken, is mijn zandgrond met organisch stofgehalte van 1,3% naar 2,3% gegaan. Daarnaast is ook het aantal broedende akkervogels enorm gestegen. Van 3 veldleeuweriken in 2014 naar 19 nesten in 2021.”

De biologische bloembollen vinden hun weg langs verschillende afzetkanalen. Grote partijen gaan naar lokale overheden en worden geplant als openbaar groen, maar er is ook een webshop waar consumenten kleinere pakketjes kunnen bestellen. Het inpakken wordt gedeeltelijk gedaan door de bewoners van de zorgboerderij waar Huiberts’ dochter nu woont en werkt. “Ook zo tonen we onze maatschappelijke betokkenheid.”

Meer informatie:

https://agrarischondernemer.nl/

https://www.huibertsbloembollen.nl/

Bron: agrarischondernemer.nl/

Het sprookje van Tulipa

Wed, 08 Mar 2023 09:54:10 GMT

Land van Fluwel

Al jaren is Land van Fluwel in Sint-Maartensvlotbrug dé plek waar kinderen samen ravotten, het buitenleven ontdekken en op avontuur gaan. Eén van die avonturen is Tulipa - het sprookje , dat ook onderdeel is van Bollenbozen . Bedrijfsleider Suzan Romar: “Tulipa is ooit uitgewerkt als audiotour door ons park en inmiddels is daar een fantastisch boek bij gekomen zodat je ook thuis of op school het verhaal kunt beleven.”

Het sprookje van Tulipa

Het sprookje van Tulipa neemt kinderen uit groep 4, 5 en 6 mee door de geschiedenis van de tulp. Scholen ontvangen een prentenboek om voor te lezen en een lesbrief. Suzan: “En het allerleukst is natuurlijk om af te sluiten met een excursie naar Land van Fluwel. We bieden daarvoor een combinatiepakket aan met korting op de entreeprijs. Kinderen kunnen dan met een audiotour door het park struinen. In het verhaal komt onder andere de oorsprong van de tulp aan bod, net als de tulpengekte in de Gouden Eeuw en hoe de bloem uitgroeide tot hét icoon van Nederland. Met dit aanbod willen we kinderen op een speelse manier kennis laten maken met de tulp. De motivatie daarvoor komt bij de oorsprong van Land van Fluwel vandaan: het park is een zusje van bloembollenexportbedrijf Fluwel. Bloembollen spelen een grote rol in de Nederlandse handel, in het beeldmerk van ons land en in het leven van veel mensen. Het is geen fabrieksproduct, maar een deel van onze natuur. Dat zie je alleen al in ons park: in de laatste winterweken zie je al sprietjes opkomen en langzamerhand verandert het park in een kleurrijke bloemenzee. Voor kinderen is het heel leuk om dat van dichtbij te zien en mee te maken, terwijl ze ondertussen het blotevoetenpad bewandelen of door het water banjeren. En voor ons is het ook leuk – wij genieten ervan te zien hoe alle bezoekers genieten!”

Lees hier meer over Bollenbozen.

Lees hier het artikel van Sandra Munster over Koe en Tulpie.

Lees hier het artikel van Niels Kreuk over de Tuinbouw Battle.

Verpakkingsmaterialen in de horeca

Thu, 23 Feb 2023 11:02:17 GMT

Hoe kunnen we de horecasector stimuleren om meer circulair en duurzamer te ondernemen in het post-covid tijdperk?

Provincie Noord-Holland en Circulair Westfriesland nodigen horecaondernemers en ketenpartners, zoals producenten, groothandelaren/leveranciers en afvalverwerkers uit om samen verpakkingsproblemen om te zetten naar kansen; Heb jij als horecaondernemer te maken met een berg verpakkingsmaterialen, waarvoor je ook nog eens flink moet betalen om ze te laten afvoeren? Of wil jij als leverancier/ketenpartner de uitdaging aan om verpakkingen te verduurzamen en/of de afvalberg te verkleinen? Doe mee met de CIRCO Track Verpakkingsmaterialen.

Voor een antwoord op deze bredere vraag hebben provincie Noord-Holland en Circulair Westfriesland een circulaire scan laten ontwikkelen door CREM/ Dutch Cuisine . Met behulp hiervan is gekeken naar waar de meeste milieu- en kosten-impact gemaakt kan worden. Een twintigtal geïnteresseerde horecaondernemers uit de regio Noord-Holland-Noord hebben meegewerkt in het scantraject. Het leverde veel inzichten op, onder andere in wat veel wordt ingekocht, bij wie dat is gebeurd en hoe het is verpakt. Daarbij spraken horecaondernemers hun onvrede uit over de groeiende afvalberg van verpakkingsmaterialen. “Het is hoog tijd om extra aandacht te besteden aan de verpakkingen in de horeca sector.” Als vervolg op de scan is daarom een CIRCO Track rondom verpakkingsmaterialen ontwikkeld.

Verpakkingsmaterialen voor horecaondernemers een doorn in het oog

Tegenwoordig is bijna al het voedsel dat aan professionele keukens wordt geleverd (apart) verpakt. Jaarlijks produceren we met elkaar in de gastronomie tonnen aan verpakkings- en restafval dat in de verbrandingsoven terecht komt; Goederen zitten in verpakkingen, in omdozen en daaroverheen nog in folie verpakt, om de boel bij elkaar te houden wanneer het op een trolly de vrachtwagen wordt uitgereden. Het aantal verpakkingen dat een ondernemer ongevraagd krijgt aangeleverd groeit uit tot lokale opslagproblemen voor afval. En dat niet alleen. Al dat materiaal kost geld om het af te laten voeren. Dat kan anders vinden veel horecaondernemers.

Het terugdringen van afval lukt alleen als de gehele keten meewerkt. Waar begin je dan? Ondernemers worden uitgenodigd om deel te nemen aan een CIRCO Track en samen te werken aan oplossingen.

CIRCO-Track

Produceer jij voedselverpakkingen in de horeca? Ben jij horecaondernemer en ben je het overschot aan verpakkingen zat? Of ben jij leverancier van horecaproducten en rijd je met een volle vrachtwagen heen en een lege vrachtwagen terug? Dan dagen wij jou uit om met ons en samen met ketenpartners te werken aan circulaire concrete oplossingen. Doe jij met ons mee? Geef je dan op!

Er zijn werksessies op drie dagen. Deze data zijn 9 maart, 24 maart en 3 april 2023 . De precieze locatie volgt nog.

Deze track wordt aangeboden door de Provincie Noord-Holland en Rabobank (georganiseerd door Impact HUB in samenwerking met Circulair Westfriesland ) en is bedoeld voor bedrijven die actief zijn in Noord-Holland in de sectoren:

Voedselproducenten
Retailers & Horecaondernemers
Voedselverpakkingsleveranciers
Groothandels/distributeurs
Afvalverwerkers
Biobased productdevelopers

Subsidie voor duurzaam regionaal voedsel

Thu, 16 Feb 2023 10:50:03 GMT

Er is € 500.000 beschikbaar voor projecten die bijdragen aan duurzamere landbouw en aan kortere ketens in het voedselsysteem.

Noord-Holland streeft naar een schone en veilige productie van gezond, betaalbaar en smaakvol voedsel voor iedereen. Dat betekent: gezonde verdienmodellen voor ondernemers, maar ook doen wat goed is voor mens en dier, het klimaat, bodem, water en biodiversiteit. In de Voedselvisie 2020-2030 staan kansen en uitdagingen om te komen tot zo’n een duurzaam voedselsysteem.

Steentje bijdragen

Om tot een duurzaam voedselsysteem te komen is het nodig dat alle partijen in de voedselketen een steentje bijdragen. Niet alleen de agrarische sector en de voedselverwerkers zijn aan zet, maar ook bijvoorbeeld de retail en detailhandel, consumenten en afvalverwerkers. De provincie wil dit stimuleren en een aantal projecten financieel ondersteunen met een subsidie. In 2022 is eenzelfde regeling opengesteld. Toen werden 6 aanvragen gehonoreerd .

Voorbeelden van mogelijke projecten zijn samenwerkingen tussen boeren en ketenpartijen die zorgen voor meer eiwitrijke plantaardige teelten voor Noord-Hollandse consumenten of het realiseren van meer afzet van Noord-Hollandse producten in de Noord-Hollandse supermarkten. Ook groepen boeren die samen willen leren hoe ze kringlopen kunnen sluiten of natuur-inclusief kunnen produceren, zijn welkom met hun aanvragen.

Subsidie en netwerk

Er is €500.000 beschikbaar gesteld. Subsidieaanvragen kunnen tussen 1 maart 2023 en 1 juni 2023 worden ingediend. De beoordeling van de subsidieaanvragen gebeurt op basis van volgorde van binnenkomst. De provincie plaatst de subsidieregeling op de pagina Subsidies .

Sandra Munster over lespakket Koe en Tulpie

Mon, 13 Feb 2023 13:00:33 GMT

Koe en tulpie, onderdeel van Bollenbozen

Bij Kwekerij Siem Munster staan de deuren wagenwijd open voor bezoekers van alle leeftijden, dus óók voor kinderen. Of eigenlijk: “Juíst voor kinderen”, vertelt Sandra Munster. “Je kunt niet vroeg genoeg beginnen met het prachtige verhaal over de kracht van bloemen en de tulp als hét symbool van Nederland”.

Naast hun deelname als Bollenbaas voor Bollenbozen neemt Sandra Munster met Koe en Tulpie zelf ook inhoudelijk deel aan het project: “Hoe meer aandacht voor de groei en bloei van tulpen, hoe beter. Naast de tulpenkwekerij hebben we een excursiebedrijf en een camperplaats en ik ben een van de organisatoren van de jaarlijkse Boerenversmarkt . Daarnaast hebben we een aantal jaren geleden het verhaal en het concept van Koe en Tulpie onder onze hoede genomen: een boek dat jonge kinderen per seizoen laat zien hoe een tulp groeit en bloeit. Ondertussen zagen we het aantal initiatieven op het gebied van educatie groeien, alleen kwam het nog nergens samen. Daar heeft Bollenbozen verandering in gebracht, met een volledige leerlijn voor kinderen van groep 1 tot en met groep 8. Van deze groepen is Koe en Tulpie bedoeld voor leerlingen van groep 1 tot en met 3.”

Koe en Tulpie bestaat naast het boek uit een compleet lespakket, plantgoed voor de klas en een groot schootboek voor de leerkracht. Met het plantgoed kunnen kinderen bollen opkweken tot tulpen. Sandra: Dit seizoen hebben we al een heel aantal aanvragen ontvangen; een goede start dus. En natuurlijk verwelkomen we in het voorjaar graag leerlingen op ons bedrijf, zodat ze de wereld van de tulp in het echt kunnen ontdekken. Het is ontzettend mooi om te laten zien wat je per seizoen doet om uiteindelijk in het voorjaar die mooie tulpen te zien groeien. Dat vind ik ook het leukst aan ons vak: je werkt met de seizoenen mee, dicht bij de natuur. Als je om je heen kijkt, zie je dagelijks de kracht van bloemen. Ze zijn er altijd en in het bijzonder op speciale momenten of dagen. Denk maar aan huwelijken, uitvaarten, als kleurrijk cadeautje of juist als troost. Dat moeten we koesteren en dat begint bij de allerjongsten. Dus kom maar op met die Bollenbus vol enthousiaste leerlingen!”

www.bollenbozen.nl

Ambachtelijke chips van Beemster Valery

Mon, 13 Feb 2023 10:03:43 GMT

Reis van aardappel naar chips

Natuurlijk wist Astrid Francis van Beemster Valery Aardappelen dat ze een topproduct in huis hebben, maar dankzij een groep enthousiaste studenten van Vonk werd hun assortiment uitgebreid met een nieuwe topper: ambachtelijke chips.

Astrid: “Onze reis van aardappel naar chips startte toen een student bij ons een afstudeeropdracht uitvoerde. In die opdracht stond een vergelijking van ons aardappelras met andere aardappelen centraal. Daaruit bleek dat onze aardappelen minder zetmeel bevatten en dus gezonder zijn. Dat was natuurlijk al een mooie uitkomst, die werd opgevolgd door het idee van drie studenten Voeding om chips te ontwikkelen. Na een zoektocht naar het juiste ras en hoe de chips in de mark gezet kon worden werd de weg naar echte zakken naturel chips onder de naam Boertje Bram chips steeds concreter. In eerste instantie verkochten we de zakjes in onze boerderijwinkel en op school bij Vonk. Dat liep zo goed dat we hebben besloten om via een fabrikant een grotere order te plaatsen, we zijn dus gaan opschalen. Zij produceren onze chips, met onze aardappelen en ons recept. Inmiddels zijn de chips verkrijgbaar bij een heel aantal boerderijwinkels en bijvoorbeeld bij Jumbo Monique.

Overigens hebben we de officiële naam wel aangepast naar Beemster Chips, om zo de link met de regio te leggen. Het leuke is dat we zonder deze studenten nooit zo’n stap hadden gezet. Zij hebben er veel tijd en moeite in gestopt en met resultaat! Voor ons allemaal een prachtige ervaring, ook dankzij de ondersteuning van de leerkrachten van Vonk. De lijnen zijn kort en de organisatie denkt echt mee. Prachtig, want dit is dé manier om onderwijs en bedrijfsleven met elkaar te verbinden. Daardoor staan we er zeker voor open om nog eens een project samen met studenten te doen. Denk bijvoorbeeld aan uitbreiding van het assortiment met andere smaken, om maar iets te noemen. Maar eerst willen we onze voorraad aardappelen van dit seizoen nog kwijt, daar gaat nu de aandacht naar uit. Dus…als er nog afnemers zijn die raad weten met een grote stapel aardappelen? Ik hoor het graag! En wie weet verwelkomen we tegen de zomer dan weer met veel plezier een nieuwe groep studenten!"

Lees ook Vonk studenten ontwikkelen chips

Lees hier meer over NHFood

CIV Groen: H@P! Magazine

Sun, 12 Feb 2023 13:59:34 GMT

Passie voor innovatief MBO in de foodsector

H@P! Magazine is een uitgave van het praktijkcluster Food van CIV Groen .

Klik hieronder op de link om de magazines te openen:

H@P! Magazine Februari 2023

H@P! Magazine April 2022

H@P! Magazine November 2021

Blijf op de hoogte van de activiteiten van Praktijkcluster Food door aan te melden voor de Food for Teachers nieuwsbrief.

Rekentool voor koolstofbalans en -vastlegging

Tue, 07 Feb 2023 13:37:49 GMT

Werken met de Bodem-C tool

Landbouwbodems bevatten veel koolstof. Vanuit milieutechnisch oogpunt is het belangrijk om deze koolstof in de bodem te behouden dan wel te verhogen, zodat deze niet als CO 2 in de atmosfeer komt. Landbouwkundig gezien is het ook aantrekkelijk om het koolstofgehalte in de bodem op peil te houden of te verhogen. Het bevordert namelijk de biologische-, fysische-, en chemische eigenschappen van een bodem (bijv. bodemstructuur, watervasthoudend vermogen, nutriëntenbeschikbaarheid).

Organische stofbalans

Het berekenen van een koolstofbalans geeft inzicht in hoe goed de koolstof aan -en afvoer in balans is. Een negatieve balans betekent dat er CO 2 emissies plaatsvinden, en een positieve balans betekent dat er koolstofvastlegging in de bodem kan plaatsvinden. Om een positieve(re) koolstofbalans te krijgen, kunnen er verschillende maatregelen genomen worden ( zie bijvoorbeeld dit onderzoeksrapport ). Koolstofvastlegging gaat echter heel langzaam en omdat de koolstofvoorraad vaak erg hoog is, is een klein verschil vaak pas na een langere termijn meetbaar in het laboratorium ( zie dit onderzoek ).

Daarom wordt vaak gebruik gemaakt van simulatiemodellen. Deze modellen kunnen de verandering van het koolstofgehalte in de bodem simuleren over langere tijd, waardoor de verandering in het bodemkoolstofgehalte over tijd zichtbaar wordt. Daarnaast kunnen modellen ook het effect van bepaalde koolstofmaatregelen doorrekenen. Voorbeelden van koolstofmaatregelen zijn: meer vaste mest of compost toedienen, een rustgewas in de gewasrotatie toevoegen, en gewasresten achterlaten op het land.

Rekentool

Vanuit de sector is er veel vraag naar een praktijktool die het effect van maatregelen kan doorrekenen. Vanuit het programma Slim Landgebruik is zo’n tool daarom ontwikkeld voor de akkerbouw. Deze ‘Bodem-C tool’ is beschikbaar op het platform FarmMaps .

Studenten van Aeres Hogeschool Dronten hebben voor de projecten Biodivers perspectief en PPS-Beter Bodembeheer een rol gehad in het uittesten van de nieuwe Bodem-C Tool. Met deze tool krijgt de teler inzicht in de koolstof aanvoerstromen (gewasresten, organische bemesting, compost, groenbemester) en -afbraak (mineralisatie) op perceels- en bedrijfsniveau. Naast bedrijfsbezoeken, het testen van de tool en het doorrekenen van de koolstofvastlegging en de totale koolstofbalans, hebben de studenten een masterclass met workshop verzorgd voor kool- en broccolitelers en een webinar voor melkveehouders. Deze bijeenkomsten werden ingeleid door onderzoeker Joost Cruijsen ( Wageningen UR ) en *bodemlector Gera van Os ( Aeres Hogeschool ). Lees er hier meer over

Inzicht

Het inzicht dat in potentie in de tool aanwezig is, werd gewaardeerd. Vollegrondsgroentetelers zien het belang van organische stof en zijn bereid om maatregelen te nemen om de organische stof te verhogen. Dat is zowel landbouwkundig effectief, als waardevol voor duurzaamheidscertificering. Zeker in gewassen als bloemkool en broccoli, waarin relatief weinig wordt afgevoerd t.o.v. de productie, kan een dergelijke tool een mooi inzicht geven in de duurzaamheid van de teelten. Daar is nog wel het een en ander aan onderzoek voor nodig. De productie en afvoer van deze teelten zijn slecht inzichtelijk en de noodzakelijke aanpassingen van de tool moeten nog gemaakt worden.

Het bleek heel nuttig om de wetenschap direct in contact te brengen met de praktijk. Het enthousiasme van de telers en hun kritische blik heeft geleid tot nieuwe inzichten om de tool ook voor de vollegronds groenteteelt door te ontwikkelen.

Biodiversiteit op je Bord van start in Noord-Holland

Thu, 02 Feb 2023 10:56:45 GMT

Biodiversiteit op je Bord

Op 13 januari werd in Oostzaan het startschot gegeven voor het programma Biodiversiteit op je Bord door Dutch Cuisine , Caring Farmers , VHC Jongens , BIO NH , Zuivel van Reijer, de gemeente Amsterdam en Haarlem . Het doel is om nieuwe verdienmodellen te creëren voor voedselproducenten die een positieve bijdrage leveren aan behoud en/of herstel van biodiversiteit door het gebruik van ‘biodiversiteitvriendelijke’ producten via de horeca en catering te stimuleren. Daarbij zijn we per direct op zoek naar Noord-Hollandse boeren die graag deel willen nemen, en hun product graag in een mooi biodiversiteit versterkend gerecht geserveerd zien worden.

Biodiversiteit op je Bord

Het belang van biodiversiteit kennen we als Caring Farmers als geen ander. Ook onze ketenpartner Dutch Cuisine zet zich hiervoor in. Dutch Cuisine is een organisatie die de Nederlandse keuken en eetcultuur op de kaart zet, waarbij restaurants en chefs een belangrijke rol vervullen in het verduurzamen van de eetcultuur. Maar, met het Biodiversiteit op je Bord programma gaan ze veel verder dan dat. Het programma streeft naar een menukaart waar de gast ook daadwerkelijk een goede keuze kan maken, een keuze vóór biodiversiteit. Dat doen ze door samen te werken met boeren, groothandels, restaurants, cateraars, cafés en hotels, kortom; de hele keten. Door producten die op een biodiversiteitvriendelijke wijze zijn geproduceerd op de menukaart te zetten kunnen horeca en cateraars bijdragen aan het behoud en herstel van biodiversiteit. Dat is interessant voor de horeca, die hiermee haar gasten nieuwe interessante producten kan voorschotelen met een goed verhaal. Ook laat het programma de consument zien hoe natuur en landbouw verbonden zijn en met name hoe de voedselkeuzes die men maakt daar invloed op hebben. Niet voor niets is de subtitel van het programma “Eet je wereld mooier”.

Samenwerking met Caring Farmers

We zijn op zoek naar boeren die graag stappen willen zetten op het gebied van biodiversiteit of dat al in voldoende mate doen én direct biodiverse producten via de groothandel willen afzetten. We hebben nog ruimte voor vele verschillende producten, hoe diverser hoe beter. We willen de BOJB-chefs namelijk graag zo een interessant mogelijk aanbod geven voor hun nieuwe biodiverse gerechten. Dus, zit jij in omschakeling naar biologisch, teel je een product uit de Nederlandse Ark van de Smaak of wil je dit gaan doen, ben je net gestart met strokenteelt? Of heb je een voedselbos, pacht je natuurgronden, of kom je simpelweg niet aan die eerste stap toe maar wil je wel graag? Laat dan van je horen via josephine@caringfarmers.nl .

Over de samenwerking

Voortgekomen uit het Deltaplan Biodiversiteitherstel heeft Dutch Cuisine in 2021 samen met LTO Noord en de Natuur- en Milieufederaties het initiatief genomen voor de ontwikkeling van het Biodiversiteit op je Bord programma. Een groot aantal organisaties heeft zich hierbij aangesloten, waaronder diverse overheden, het bedrijfsleven, kennisinstellingen (o.a. Naturalis Biodiversity Center) en natuurbeschermingsorganisaties als WWF, Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer. Dutch Cuisine zal in de komende periode nauw met het Deltaplan en de daarbij aangesloten partijen samenwerken om ‘Biodiversiteit op je Bord’ succesvol in de horecasector in te voeren. Het programma wordt mede mogelijk gemaakt door de Provincie Noord-Holland.

Waarom biodiversiteit in de horeca?

Het mooie van biodiversiteit is dat het via storytelling voor gasten heel aansprekend en ‘aaibaar’ is te maken. Door de keuze van gerechten kunnen zij natuur en landschap, onder andere in hun eigen omgeving, mooier eten. Sommige biodiversiteitvriendelijke producten zijn bijvoorbeeld door smaak, geur, kleur en textuur ook fysiek anders en daardoor een inspiratiebron voor de chef. Door je als horeca- of cateringondernemer bij ‘Biodiversiteit op je Bord’ aan te sluiten word je onderdeel van de oplossing van een probleem.

Het doel? Dit jaar nog 20 biodiversiteitsversterkende producten op de kaart bij de horeca in Amsterdam en Haarlem. Met het nieuwe door Dutch Cuisine ontwikkelde concept ‘Biodiversiteit op je Bord’ kunnen restaurateurs en cateraars zich bij gasten, personeel en andere partijen positief onderscheiden en bovendien veel impact genereren. Daarbij hebben onder andere horecagroothandels die momenteel deelnemen aan een koplopertraject een sleutelrol.

Bron: Caring Farmers

Mestbeleid dwarsboomt duurzame teelt

Mon, 30 Jan 2023 09:49:11 GMT

Duurzame Bloemkool

De derde bedrijfshal die P.N. Slagter in Andijk vorig jaar zomer in gebruik nam, is 27 januari officieel geopend. Tijdens deze officiële opening ging Elly Morriën in op de resultaten uit het onderzoek naar het bovengronds aanwenden van strorijke mest .

Het onderzoek naar het bovengronds aanwenden van strorijke mest is in 2020 gestart nadat bloemkoolteler Wim Reus zijn problemen met het op peil houden van organische stof had ingebracht op de Hackathon Natuurinclusieve Landbouw: Boer en Business in Balans georganiseerd door de provincie Noord-Holland.

Achtergrond onderzoek

Reus stelde dat het verplicht onderwerken van vaste mest een remmende factor is op het gebruik ervan, terwijl het gebruik van regionaal beschikbare vaste mest juist wel past binnen de ambitie om natuurinclusief te werken en kringlopen in de landbouw te sluiten. Het onderwerken zou bovendien overbodig zijn, want ammoniakvervluchtiging en stankoverlast zijn verwaarloosbaar. Als weidevogelbeschermer had hij ook hoge verwachting van het effect op biodiversiteit.

Laatste resultaten

Uiteindelijk is het wel/niet onderwerken breed onderzocht en zijn ook effecten op meer bodem, bodemleven, het water en de gewaskwaliteit meegenomen. Hiervan liet Elly Morriën van het Instituut Biodiversiteit en Ecosysteem Dynamica van de Universiteit van Amsterdam de laatste resultaten zien. De stijging van organische stof was zowel bij onderwerken als niet onderwerken gestegen, bij tellingen van wormen, insecten en weidevogels was niet onderwerken in het voordeel. In smaak en inhoudsproeven scoorde niet onderwerken op onderdelen beter. Het smaakpanel hield het op een aardse ten opzichte van muffig bij wel ondergewerkte mest. De bloemkolen uit bovengronds bemeste percelen bevatten dubbel zoveel calcium en aantoonbaar meer B9, B11 en vitaminen C. Op een vraag uit de zaal of de mestwet nu wordt aangepast, bleef zij het antwoord schuldig.

Derde bedrijfshal

P.N. Slagter heeft een marktaandeel van 12% in de Nederlandse handel van bloemkool. Het bedrijf wordt gerund door vijf neven die de taken hebben verdeeld. Tijdens de officiële opening van de derde bedrijfshal was er veel aandacht voor de verbeterde logistiek in de verwerkingshal en de vertienvoudigde capaciteit van bewaarcellen. De nieuwe ruimte is uitermate hygiënisch, geïsoleerd (ook wat betreft geluid), hoog en licht. Het gedeelte voor aanvoer, verwerking en laden groeide van 1.300 m2 naar 4.500 m2. Er zijn drie nieuwe laaddocks bijgekomen en één losdock.

Voor de koeling is geïnvesteerd in energiezuinige ammoniakinstallaties. De deuren zijn geïsoleerd en sluiten automatisch en snel. De koelcellen hebben een oppervlakte van 2.000 m2. Slagter teelt zelf op 180 ha bloemkool en verkoopt van drie andere telers met een gezamenlijk areaal van 150 ha.

Bron: https://www.gfactueel.nl/

Open dag Bloemkoolbedrijf Slagter

Mon, 23 Jan 2023 07:57:13 GMT

Kom langs en de laat je verrassen!

Zaterdag 28 januari is er een open dag op het bloemkoolbedrijf Slagter voor publiek.

Firma Slagter teelt al drie generaties lang bloemkool in West-Friesland. Inmiddels is het bedrijf gegroeid naar 180 hectare teelt. Ook doet het bedrijf de handel van collega’s zoals ijsbergsla, broccoli, Romanesco en andere koolsoorten.

Het familiebedrijf wordt tegenwoordig geleid door de vijf jonge firmanten: Kees, Koos, Pé, Ruud en Paul Slagter. Aan de zijlijn dragen de oudfirmanten Nico, Ton en Bas nog hun “kooltje” bij.

Sinds vorig jaar is er een nieuwe bedrijfshal van 4600 m2 bijgebouwd. Het publiek wordt rondgeleid door de mannen zelf, waarbij de geschiedenis en de groei van het bedrijf letterlijk is te zien: eerst de hal van opa, daarna de hal van de vorige drie firmanten en tenslotte de hal van de nieuwe generatie.

Wist je dat iedere bloemkool gedekt, gestiekt of genaaid wordt?

Je komt deze dag alles te weten over het telen van bloemkool en broccoli. Bedrijven en organisaties laten hun innovaties zien, een groot deel van het netwerk van Vollegrondsgroente.net is aanwezig. Zo bestaat er een heuse bloemkoolnaaimachine, die het handmatig dekken en stieken van bloemkool vervangt. Diverse technieken, toekomstbestendig ondernemen, biodiversiteit en duurzaam telen komen aan bod. Daarnaast wordt de sector gepromoot bij jongeren en er zijn leuke activiteiten waar je aan mee kunt doen.

Kom langs en de laat je verrassen!

Zaterdag 28 januari

13.00- 17.00 uur

Fa. Pn. Slagter

Kadijkweg 43, Andijk

Waarom te weinig sneeuw in de Alpen ons probleem kan worden

Fri, 20 Jan 2023 08:48:50 GMT

Zorgen bij akkerbouwers

Akkerbouwers maken zich grote zorgen. Zij zijn voor het besproeien van hun land voor een deel afhankelijk van het smeltwater. En te weinig sneeuw nu in de Alpen, betekent te weinig smeltwater in het voorjaar.

Bron: RTL Nieuws

RTL nieuws heeft een video gemaakt over Smeltwater. Broccoliteler Meindert-Jan is aan het woord. Bekijk de video door op de link te klikken.

Meindert-Jan probeert spaarzaam om te gaan met het water in zijn grond. "Ik maak gebruik van sensoren. Een van de sensoren meet hoeveel vocht er werkelijk in de grond zit om niet onnodig gebruik te maken van oppervlaktewater."

Vonk-studenten mbo Voeding ontwikkelen succesvolle Boertje Bram Chips

Thu, 19 Jan 2023 08:23:29 GMT

Opleiding Voeding vonk

Drie studenten van de mbo-opleiding Voeding en Voorlichting hebben afgelopen schooljaar, in samenwerking met Beemster Valery , een nieuwe ambachtelijke chips ontwikkeld. Deze Boertje Bram Chips werd een succes en wordt inmiddels op grotere schaal geproduceerd. Een groter compliment kunnen de studenten niet krijgen.

De opleiding Voeding van Vonk is altijd op zoek naar bedrijven met een voedingsvraag. Beemster Valery had zo’n vraag en vroeg studenten te onderzoeken of er chips gemaakt kan worden van aardappels die bij hen buiten de maatsortering vallen en daardoor restproduct zijn.

Hele proces doorlopen

Onze studenten Channa, Susanne en Tessa gingen met deze vraag aan de slag en doorliepen het hele proces van de start-up van een product. Veel testen en proberen. Allereerst bekeken ze het zetmeelgehalte om te bepalen of de aardappelen wel geschikt waren om chips van te maken. Daarna ontwikkelden ze een recept en bepaalden de ideale bakduur voor de lekkerste chips. Tenslotte ontwierpen ze de verpakking en startten ze het Insta-account Boertjebramchips ter promotie.

Beemster Valery blij met samenwerking Vonk-studenten

Voor de zomervakantie werd de Boertje Bram Chips als proef op kleine schaal geproduceerd en het bleek een succes. Astrid Francis van het familiebedrijf Beemster Valery is trots op het resultaat en blij met de samenwerking met Vonk: “Mooi om zo’n project samen met mbo-studenten te realiseren en superfijn dat de opleiding Voeding van Vonk hier energie in stopt.”

Succes

Wegens het succes van de proefproductie besloot Astrid om de chips op grotere schaal te laten produceren. Boertje Bram Chips is inmiddels te koop bij de streekwinkels in Noord-Holland, bij de Jumbo Monique (in Heerhugowaard en Zwaagdijk) en is in menig kerstpakket verwerkt. Channa, Susanne en Tessa kunnen trots zijn op dit resultaat!

14 jan – ‘Red de appel’-dag: 10.000 kilo biologische appels

Thu, 12 Jan 2023 09:06:22 GMT

Red de appel

Fruitteler René van der Aarde heeft 10.000 kilo biologische appels op zijn bedrijf liggen die vragen om opgegeten te worden. Op zaterdag 14 januari organiseert René een ‘Red de appel’- dag’ op zijn bedrijf in Hem.

Voor 1 euro per kilo mag iedereen tussen 10.00 uur en 15.00 uur zelf zijn eigen tas, mand of krat komen vullen.

Al generaties teelt familie van der Aarde fruit aan De Hout 13 in Hem. René: “Wij hebben het milieu hoog in het vaandel staan. Daarom zijn wij bezig ons fruitbedrijf om te schakelen van reguliere teelt naar biologische teelt. Voor ons is dit een logische maar spannende stap: Logisch, omdat de huidige manier van landbouw de aarde uitput. Te vaak gaat het om ‘veel voor weinig’ zonder oog te hebben voor wat de aarde nodig heeft om voor ons te blijven zorgen. Het is spannend omdat het voor ons betekent dat we een aantal jaren minder zullen oogsten terwijl de prijs die we ontvangen nog de prijs voor reguliere teelt is. Deze overstap kost ons dus veel geld en extra moeite om deze duurzame appels onder de aandacht van de consument te brengen. Wij zien dat de meeste consumenten nog niet kiezen voor de biologische appel. Europa, Rijk en provincie stimuleren de omschakeling naar biologisch wel. Daarom willen wij met deze actie aandacht vragen voor dit mooie product en voor de afzet ervan.”

De provincie Noord-Holland ondersteunt de actie van René. Gedeputeerde Ilse Zaal: “Wij leveren een kleine bijdrage door te helpen met de organisatie van deze dag. Om te komen tot een duurzaam voedselsysteem is het belangrijk dat er meer duurzame producten worden verkocht en dat de afstand tussen de producent en de consument zo klein mogelijk is. Dit draagt bij aan een betere leefomgeving én aan een beter verdienmodel voor de agrarisch ondernemer. In 2020 vond een soortgelijke actie plaats in Haarlem. Toen kochten honderden mensen aardappelen. Ik hoop dat de actie van René net zo’n succes wordt en dat meer mensen kiezen voor biologische appels !”

Kom je ook appels redden?

Op zaterdag 14 januari ben je tussen 10.00 en 15.00 uur welkom bij het bedrijf van René van der Aarde.
Adres: De Hout 13 in Hem.
www.vanderaarde.nl
B e talen van de appels kan contant of met pin.

Practor Bertine Philipsen wil met kleine stappen naar anders eten

Thu, 22 Dec 2022 09:07:48 GMT

Docent onderzoekers leren van elkaar, over vestigingen en regio’s heen

Bertine Philipsen is practor duurzame innovaties in de voedselketen bij Yuverta en Vonk . “We moeten echt anders gaan eten, dit is niet houdbaar.” Het komt telkens terug in haar verhaal: “Dat kan met kleine stappen.” Met haar team van docent-onderzoekers en studenten van twee mbo-instellingen zet Bertine sinds mei 2021 die stappen.

Bron & tekst: GroenPact - Kirsten van Valkenburg

“We hoeven echt niet allemaal vegetariër te worden.” Dat zegt Bertine als ze vertelt over de eiwittransitie, waar het draait om een duurzame manier van produceren en consumeren van eiwitten. En dat betekent het vervangen van dierlijke eiwitten door plantaardige. “Een bedrijf dat bijvoorbeeld ei in hun product vervangt door een plantaardig eiwit, dat is een stap waar ik op doel.”

Eitwitrijke en lokale boon

Over die eiwittransitie gaat het ook in het project ‘ Bean me up ’, waar Bertine bij is betrokken. Het project draait om de eiwitrijke veldboon. Als extraatje is dit ook nog eens een lokale teelt. Bertine: “Binnen dit project zijn studenten van Vonk mbo Alkmaar samen met de voedselverwerkende industrie aan het kijken hoe we de veldboon kunnen gebruiken.” Ook hogeschool Inholland is betrokken, via het lectoraat Health & Food van lector Feike van der Leij.

Er gebeurt van alles binnen dit project. Zo zijn er studenten die onderzoeken welke communicatie werkt om consumenten meer producten met duurzaam eiwit te laten kopen. Bertine vertelt: “Zij gaan een consumentenpanel opzetten en benaderen hiervoor mensen uit de omgeving van de school.”

Practor bij twee scholen

Bertine is practor bij twee mbo instellingen: Yuverta mbo Den Bosch en Vonk mbo Alkmaar. “Een practoraat is sowieso pionieren en een practoraat over twee locaties nog net een beetje meer”, vertelt Bertine.

De startpositie bij beide scholen was zeer verschillend. In Noord-Holland was er al een levendige infrastructuur tussen bedrijven en het onderwijs. In Den Bosch is die start nu ook gemaakt: er is in Noord-Brabant een RIF-subsidie toegekend onder de naam ‘Brabant eet (BEET)’. Vier mbo-scholen vroegen met elkaar deze subsidie aan, met Yuverta als penvoerder. Er zijn nu zeven learning community’s waar bedrijven, instellingen, overheid en onderwijs elkaar vinden. “Zo’n brede samenwerking werkt als een vliegwiel”, ervaart Bertine.

Opa Ed

Maar er zijn ook overeenkomsten tussen beide regio’s. “Neem de studenten, vaak zijn ze in het begin wat afwachtend. Maar als je ze áán zet, dan gaan ze.” Bertine vertelt: “In het project ‘De innovatieve foodbar moest een groepje jongens een nieuw reep bedenken voor ouderen. Wat vonden ze dat lastig, helemaal niet hun belevingswereld. De ommekeer kwam toen ze een persona moesten bedenken: een denkbeeldig persoon waarvoor zij het product wilden ontwikkelen.

Bertine lacht: “Binnen de kortste keren was daar Opa Ed. Een slechte eter en zware roker van 69 jaar. Toen ging het project leven en kwam er een dadelreep met groenten, fruit en extra eiwitten. Speciaal voor opa Ed.” Bertine glimt. “Daar word ik blij van.”

Bertine glimt nog even verder. “Trouwens, in hetzelfde project hadden we bewust weinig aandacht besteed aan duurzame ingrediënten. En wat gebeurt er? Meer dan de helft van de groepen had spontaan gekozen voor duurzame ingrediënten.”

Leren van elkaar

Een andere overeenkomst tussen beide scholen is het enthousiasme van de docent-onderzoekers. “Ik wil ze ook echt even noemen”, zegt Bertine trots. “In Alkmaar zijn het Rian Schelvis en Cock Smit, in Den Bosch werk ik samen met Eline Stoel, Ine Stallaart en Gerty van den Bosch-Habraken.”

De gedrevenheid bij de docent-onderzoekers is groot. “We leren van elkaar, over vestigingen en regio’s heen, want uiteindelijk zijn de vraagstukken vergelijkbaar.” Maar een 3d-foodprinter die is aangeschaft in Den Bosch legt dan toch de regionale verschillen bloot. Bertine lacht: “Het ultieme doel? Een plantaardig Brabants worstenbroodje printen!”

Niet houdbaar

Het komt telkens terug in haar enthousiaste verhaal: “Als we allemaal wat kleins doen, leidt dat samen leiden tot iets groots.” En die grootse verandering is nodig als het gaat om ons voedsel, volgens Bertine. “We hebben een ontzettend efficiënt voedselsysteem in Nederland, maar inmiddels zien we de nadelen.” Ze somt op: consumenten hebben geen beleving meer bij hun eten, de keten is lang en ingewikkeld, de druk op het milieu is groot. “Veranderingen zijn niet makkelijk, want je gaat tegen het bestaande systeem in. Dat vraagt om kleine stapjes.”

Het kan wel

Ook in het onderwijs ervaart Bertine botsingen met het bestaande systeem. “Het is lastig om in het curriculum een plek te vinden voor nieuw soort onderwijs.” In Alkmaar vinden de projecten nu plaats in de lesvrije week, oorspronkelijk bedoeld als inhaalweek. “Dat gaf eerst wel weerstand, ja.”

En iedere donderdag zijn de foodstudenten van mbo Alkmaar en hogeschool Inholland vrij geroosterd om samen te werken aan hun projecten. “Dat is onze FICA-vakdag”, vertelt Bertine. FICA (Food Innovation Community Amsterdam) is een netwerkorganisatie van Noord-Hollandse foodbedrijven en opleidingen. FICA stimuleert de ontwikkeling van innovatieve voedingsconcepten met behulp van mbo- en hbo-studenten. Bertine is overtuigd: “Wil je de samenwerking met bedrijven en het hbo oppakken, dan heb je zo’n dag echt nodig.”

Veranderingen als deze vragen veel van de school, de docenten en de studenten. “Maar het kan wel. Want in Alkmaar doen we het,” is Bertine stellig.

Terugblik Voedsel Verbindt Live – Gezond eten is gezond leven

Thu, 22 Dec 2022 08:09:36 GMT

Gezond eten is Gezond leven

Op 8 december vond de derde Voedsel Verbindt Live plaats van dit jaar. Gezond eten is Gezond leven. De inspiratiesessie, mede georganiseerd door de thematrekkers Erna Steenhuis en Annette de Vries , kende drie 3 sprekers, 2 pitches, en een interessante discussie.

Klik hier om het event terug te kijken.

Jaap Seidell Hoogleraar voedsel en gezondheid, doet al jaren onderzoek, volgt de internationale wetenschap over gedragsbeïnvloeding voor een gezondere leefstijl en ziet dat al die programma’s vaak maar een klein effect hebben. Zo’n 5 a 10 % van de doelgroep past het voedingspatroon aan. Wat moet je dan doen?

Jong beginnen!

Er is participatief onderzoek gedaan naar mogelijkheden om mensen in de eerste 1000 dagen van een kind een goede start mee te geven. Juist de doelgroep die het zo nodig heeft is lastig te bereiken, mensen voelen zich snel gecontroleerd en geïntimideerd. Dus moet je de mensen zelf vragen om de goede acties te bedenken voor doelen die zij belangrijk vinden. Zo is voor een bepaalde groep ouders bijvoorbeeld ‘gezonde tanden’ belangrijker dan het gewicht van hun kind, waarmee ze beter gemotiveerd zijn voor gezonder voedselaanbod.

Welke activiteiten werken dan bijvoorbeeld echt goed? 3 bewezen voorbeelden:

De Babygroentetas – voegt aan de bekende blije babybox via bemiddeling van het consultatiebureau een groenteabonnement toe, met recepten, staafmixer en bewaardoosjes. Daarmee gaan ouders hun baby veel beter laten wennen aan groente en andere smaken, wat aangetoond effect heeft op latere leeftijd.
Schooltuinieren – 1 jaar je eigen schooltuintje beheren leert kinderen heel praktisch vanuit de basis over de aarde, natuur, voedsel, en hoe je zelf iets kunt doen, en laat ze allerlei groente proeven. Dat vergeten ze nooit meer.
Lunchen (of ontbijten) op school – wat in andere landen al heel gewoon is moet hier nog worden uitgevonden en geaccepteerd. Ook hier geldt weer: de vorm waarin moet met/voor/door de school zelf gekozen worden – en worden volgehouden. Dan is ook echt resultaat zichtbaar.

Joe van Veen, programmaleider voedselstrategie Almere

Almere heeft haar eigen voedselstrategie als onderdeel van de duurzaamheidsagenda en die heeft door de Floriade een enorme impuls gekregen. De strategie sluit aan bij de stedelijke identiteit en context van Almere: de ondernemersgeest, de oorsprong als tuinstad, de diversiteit, de unieke ligging van de stad en de komst van het kennisinstituut Flevo Campus, waar gewerkt wordt aan vraagstukken rond stedelijke voedselvoorziening. In de directe omgeving van Almere wordt heel veel voedsel geproduceerd, maar de economische toegevoegde waarde voor de stad is nog relatief laag, ook in termen van werkgelegenheid. Het grootste deel bestaat uit productie voor de exportmarkt. Door een groter deel lokaal en regionaal te verwerken en te consumeren wordt de economische waarde voor de stad Almere veel groter. Het is de ambitie van de gemeente om gezonde voedselkeuzes aantrekkelijk, betaalbaar en toegankelijk te maken voor alle Almeerders.

Monique Ravenstijn van Jumbo Monique schetst hoe het familiebedrijf gedreven wordt door een missie om bij te dragen aan de samenleving. “Hart voor jezelf, elkaar, de omgeving en de klant” is de kernwaarde van deze 2 supermarkten in Noord-Holland. Een supermarkt is de plek waar iedereen komt en dus bij uitstek ook een manier om elkaar verhalen te vertellen, eigenlijk de nieuwe kerk. Monique toont producten en laat zien hoeveel suikerklontjes deze bevatten of door expliciete korting op bruinbrood, over wat er gebeurt met de derving (naar maaltijdproducent, daklozenopvang of verwerken tot compost). Er is een koffiehoek voor ontmoeting. Jumbo Monique combineert aandacht voor sociaal, lokaal, gezond en duurzaam, binnen de mogelijkheden van een franchiseketen.

Recent initiatief zijn de weggeefkastjes, die Mootjes, minisupertjes waarin buurtbewoners spullen kunnen leggen die anderen hard nodig hebben. Een concept wat heel Nederland mag overnemen. Motto van Monique is gewoon doen, ook al vinden anderen het raar of niet haalbaar; als je het met je hart doet komt het over.

Overall Conclusie: gezond eten vraagt een systeemaanpak, waarin alle betrokkenen zelf ook eigen inbreng moeten kunnen hebben, die je met elkaar ook een tijd kunt volhouden – en daarbij is aanvullende financiering vaak een voorwaarde.

Pitches:

Floor Volker initiatiefneemster van de Baby Groente Tas, heeft sinds 2021 zo’n 1200 gezinnen met subsidie van de gemeente Purmerend voorzien van 8 weken lang een groentetas, en 90% van de deelnemers is tevreden en wil verder met groente. De community met tips en onderling contact is hierbij ook een belangrijk onderdeel. De Baby Groente Tas is door de VU positief geëvalueerd en gaat komend jaar ook in een aantal andere gemeente draaien. Floor is nog op zoek naar funding, hulp bij de opschaling van inkoop en distributie.

Phaedra Mensen, initiatiefneemster van Spoony , heeft als missie kinderen spelenderwijs aan de groente krijgen. Daarvoor is een retailproductlijn opgezet, maar om ook andere groepen te bereiken is in samenwerking met het programma Jong Leren Eten en vele andere partners twee jaar geleden de Gezonde Smikkelweek op de buitenschoolse opvang opgezet. Na een goede start in Noord-Holland werden afgelopen jaar al 50.000 kinderen bereikt in 7 provincies en gaat ze komend jaar voor 1000 deelnemende locaties. Met een pakket bomvol locale gewone en bijzondere groentes, recepten, challenges en veel spelletjes, plus een doe-boek voor thuis. Ook hier zeer positieve respons van de kinderopvanglocaties en van ouders. Ook zij zoekt funding en logistieke partners voor de opschaling. www.spoony.nl

Discussie :

Wat definiëren we als ‘gezond’? Jaap: natuurlijk zijn er verschillende meningen over bv dierlijke producten, biologisch of gangbaar enz. Het beste uitgangspunt is dan het advies van het Voedingscentrum: minder bewerkt, hou je aan de schijf van 5, en biologisch is beter voor de aarde en het dier. Daar is natuurlijk veel meer over te zeggen, maar met deze uitgangspunten kun je het al snel een beetje beter doen.
Kan de overheid niet nog meer reguleren of promoten? De overheid mag geen merken promoten, maar kan criteria opleggen aan subsidies, bv bij de gezonde schoollunch. En samenwerking stimuleren, zoals in Almere, Amsterdam en steeds meer steden, en met programma’s als JOGG en Jong Leren Eten een extra impuls geven.
Hoeveel speling heb je als franchiseondernemer? Monique: natuurlijk is 70% van mijn assortiment ook ongezond, en binnen mijn sector ben ik een rare uitzondering. Maar ik word steeds vaker uitgenodigd voor brainstorms over de supermarkt van de toekomst. En intussen gaan we gewoon door met mensen goed informeren. Het gaat erom dat je leert over eten en dat het sociaal ingebed is, daar kunnen wij aan bijdragen.

Lentetuin Breezand komt terug met vernieuwd concept

Thu, 08 Dec 2022 13:54:31 GMT

Het nieuwe Lentetuin Breezand logo

Lentetuin Breezand: 1 t/m 5 maart

Verfrissend, inspirerend en vol beleving

Lentetuin Breezand, de bolbloemenshow vol tulpen, lelies, hyacinten, narcissen, calla’s en andere bijzondere bolgewassen, krijgt een vernieuwde uitwerking. Van woensdag 1 t/m zondag 5 maart 2023 geven regionale bloembollenkwekers traditiegetrouw met hun voorjaarsbloeiers invulling aan de bolbloemenshow.

Een vernieuwd concept, een nieuw logo en nieuwe samenwerkingen

Onder leiding van een nieuwe voorzitter Dennis Burger, zijn de voorbereidingen in gang gezet. Dennis vertelt: “Het nieuwe concept wordt meer dynamisch, interactief en educatief. De meeste potgrond maakt plaats voor een grote diversiteit aan creaties met bolbloemen. De looproute wordt losgelaten, bezoekers kunnen straks de bolbloemen van meerdere kanten bewonderen. Het wordt een heuse totaalbeleving voor bezoekers van jong tot oud.”

Voor consument en vakpubliek

De bloemenpracht zal voor zowel de consument als voor het vakpubliek wederom een lust voor het oog zijn. In combinatie met de Voorjaarsbeurs en Agri Vakbeurs biedt dit beide doelgroepen een goede reden om de Lentetuin te bezoeken. Voor het vakpubliek worden enkele bijeenkomsten georganiseerd met relevante thema’s binnen het vak, zoals duurzaamheid en innovatie. Tevens biedt de Lentetuin de mogelijkheid om bijeenkomsten van derden te faciliteren. De inschrijving voor deelname aan de beurs is reeds geopend. Kijk hier voor meer informatie .

Enthousiasme

Met bemoediging van Keukenhof , Gemeente Hollands Kroon en de KAVB is een enthousiaste groep vrijwilligers hard bezig om de bolbloemenshow verder vorm te geven.

www.lentetuin.nl

Bloeien en groeien op de basisschool met Bollenbozen

Tue, 06 Dec 2022 08:55:57 GMT

Maak kennis met Bollenbozen

Honderden basisschoolleerlingen maakten de afgelopen jaren al kennis met de bloembollensector via de Tuinbouw Battle . Tientallen groepen 7 en 8 leerden zelf tulpen broeien en verkopen - een krachtig concept om agrarische sector over het voetlicht te brengen: wat wil je dan nog meer? Nou, een complete leerlijn bijvoorbeeld, zodat kinderen van álle leeftijden de wereld van bloembollen kunnen ontdekken - maak kennis met Bollenbozen.

Bloeien en groeien

Projectleider Martijn Grosmann: “Zowel de bloembollensector als basisscholen zijn razend enthousiast over de Tuinbouw Battle. Mede dankzij dit succes kwam vanuit de sector de vraag of het mogelijk zou zijn om ook een en ander te organiseren voor andere leeftijden, voor jongere kinderen dus. Vanuit deze gedachte is Bollenbozen ontstaan. De Tuinbouw Battle is nu ondergebracht als één van de projecten binnen Bollenbozen. Daarnaast hebben we drie projecten toegevoegd. De eerste is een compleet lespakket rondom Koe en Tulpie, bedoeld voor de allerjongsten. De tweede is Tulipa het sprookje, gericht op de groepen 4, 5 en 6. Het boek dat hierbij hoort vertelt de geschiedenis van de tulp en de reis van de tulp naar Nederland. Vervolgens gaan de kinderen op excursie naar het Land van Fluwel. Het derde project is Bollenbus & Bollenbaas. De Bollenbus brengt leerlingen van groepen 5, 6 en 7 naar een bollenbedrijf. Daar krijgen ze een rondleiding én een opdracht: ze moeten de bollenkweker interviewen en het interview verwerken in een vlog.”

Vliegende start

Terwijl de bloembollen dit najaar net de grond in gaan, maakt Bollenbozen een vliegende start. Martijn: “We hebben al veel aanmeldingen binnengekregen. Dat is natuurlijk ontzettend leuk én het laat zien dat we aansluiten bij de behoefte van scholen. Het aanbod ontzorgt leerkrachten en we maken een koppeling met onderwijsdoelstellingen. Neem bijvoorbeeld het interview met de bollenbaas: het gaat niet om een vlog als doel, maar als middel om leerstof digitaal te verwerken. En natuurlijk vraagt zo’n interview de nodige voorbereiding: welke vragen ga je stellen? Wie doet het interview? Wie gaat er filmen? De excursie en de vlog zorgen voor leven in de brouwerij en stiekem leer je ook nog eens van alles over bloembollen.” In Noord-Holland Noord zijn zo’n veertig bollenbedrijven die hebben aangegeven klassen te willen ontvangen. “Dat geeft wel aan hoe belangrijk de bollenkwekers dit soort projecten vinden. Andersom is het fijn dat je als klas dus dicht bij school terechtkunt, dat zorgt voor herkenbaarheid. En ik ben enorm blij met onze vaste chauffeurs, Piet-Arie Rustenburg en Hans Fluitman. Zij rijden straks in het voorjaar de klassen rond.”

Waar andere sectoren soms lijken te stoeien met uiteenlopende ideeën en programma’s voor meer verbinding tussen scholen en het bedrijfsleven, ziet Martijn vooral de kracht van eenvoud. Martijn: “Ik heb vooral gedacht aan de stip aan de horizon. Je wilt de sector laten landen in de hoofden en wereld van kinderen. Herhaling -in de vorm van een complete leerlijn- helpt daarbij. Daarnaast is het vooral kijken naar wat er al bestaat. Het verhaal van Koe en Tulpie, het land van Fluwel…die zijn op zichzelf niet nieuw, maar voor Bollenbozen zijn ze uitgewerkt als onderdeel van een lespakket.” De nieuwe stip aan de horizon nu is de toekomstbestendigheid van Bollenbozen. “Vooralsnog blijft dit drie jaar bestaan, met dank aan verschillende subsidies en bijdragen, onder andere uit de sector zelf. Ondertussen werken we aan manieren om hiermee verder te kunnen gaan. Aan het enthousiasme van de bedrijven en scholen zal het in elk geval niet liggen!”

Lees hier meer over Bollenbozen of bezoek de website www.bollenbozen.nl

Wiedeg in de koolteelt

Mon, 05 Dec 2022 08:30:00 GMT

De techniek van eggen is oud

"Op tijd beginnen" is de boodschap van Wouter Dijkhuis van OPteelt . Dijkhuis ligt de mogelijkheden van eggen toe tijdens een bijeenkomst op het demonstratiebedrijf kool. Naast de toelichting laat Dijkhuis samen met collega adviseur Christoffel den Herder van Cerus Horti Advice twee machines zijn in een pas geplant broccoli perceel op het demonstratiebedrijf. Op tijd is in de ogen van Dijkhuis op het moment dat witte worteldraadjes zichtbaar zijn in de bodem. Verstoren door de tanden van de eg leidt tot uitputting van het onkruidzaad.

Slim

De techniek van eggen is oud. De aanwezigen kenden weideggen uit het verleden en kenden de voordelen. En ook de nadelen. De moderne wiedeggen waarvan de Treffler eg en de APV Vario eg in het veld werden gedemonstreerd nemen nadelen weg. Beide eggen werken met een constante druk op de pennen die de grond beroeren. Slimme mechanismen zorgen dat in willekeurig welke stand alle pennen een gelijke druk hebben. Daarnaast kunnen de pennen al dan niet minder agressief ingesteld worden. En erg belangrijk voor een nauwkeurig resultaat: de pennen zijn dusdanig gefixeerd dat deze geen zijwaartse beweging maken. Er kan dicht bij de plant worden geëgd.

Snelheid

De demonstratie vond op initiatief van Vollegrondsgroente.net plaats in een broccoliperceel dat twee weken daarvoor geplant was. Een deel van het perceel was geschoffeld en een deel was niet geschoffeld. Op beide percelen lieten de eggen zien wat de functie was. De opmerking over op tijd beginnen was duidelijk te zien. Onkruiden van ca. 1 cm vragen een agressievere instelling om het onkruid structureel te verwijderen. Dijkhuis en Den Herder toonden zich voorzicht met de opmerking dat de snelheid 1,7 a 1,9 kilometer per zou moeten zijn. De aanwezige kool telers kennen hun gewas beter en gaven aan dat 5 kilometer per uur geen probleem zou zijn voor de koolplanten. "Deze groeit wel door." was de ervaring. Uiteraard bood de demonstratie de mogelijkheid om dit te laten zien en de telers hadden gelijk. De broccoliplanten bleven staan en de snelheid zorgde voor meer los liggend onkruid.

Combinatie

Mechanische onkruidbestrijding is meer dan het inzetten van een wiedeg. Dijkhuis en Den Herder hebben een groot deel van hun advieservaring opgedaan bij biologische telers. Ze kennen de ervaringen en de resultaten. Optimaal is op tijd beginnen met eggen en op zeker moment de onkruidbestrijding vervolgen met schoffelapparatuur. Deze combinatie eventueel aangevuld met een aanaardbewerking geeft afdoende beheersing van onkruiden. Het is wel zaak om percelen in de gaten te houden en een overcapaciteit te hebben. Soms is het nodig om de wiedeg in te zetten met tussenposen van drie dagen.

De combinatie van een andere manier van ophangen van de pennen en rijden op GPS maakt het mogelijk om dicht langs de planten te rijden. Het perspectief van mechanisch onkruidbestrijding is daarmee positief. Het vraagt kennis van de techniek én de teelt en dat betekent dat het echte vakmanschap zich laat zien in een goede onkruidbeheersing.

Vollegrondsgroente.net is continu op zoek naar verduurzaming in de vollegrondsgroenteteelt. Techniek draagt bij aan oplossingen van verduurzaming richting de toekomst. Meer informatie: www.vollegrondsgroente.net

Partijen in faunabeheer moeten samenwerken

Mon, 05 Dec 2022 08:00:00 GMT

Eerste verkenningen

Als er één onderwerp frustratie oproept bij veel vollegrondsgroentetelers dan is het fauna. De schade van allerlei dieren is groot en wordt steeds groter. Daarnaast worden de mogelijkheden om de schade te vergoeden steeds ingewikkelder. En het wordt jaar op jaar lastiger om de wildstand te beheersen. Deze problematiek is de basis voor het project 'Fauna in Evenwicht ' dat Vollegrondsgroente.net sinds enige tijd uitvoert. Het project wordt gefinancierd vanuit de POP EIP regeling van Europa aangevuld met financiering vanuit de Provincie Noord-Holland. De insteek van het project is om onderzoek te doen naar mogelijkheden voor een reëel evenwicht tussen o.a. ganzen en weidevogels.

Decentralisatie

In de eerste verkenningen van partijen die bij fauna betrokken zijn, blijkt een structuur die ingewikkeld en slecht te doorgronden is. De structuur is ontstaan na de decentralisatie van de fauna wetgeving van de landelijke overheid naar de provincies sinds 2017. De provincies hebben een structuur ontwikkeld waarmee ze taken rond faunabeheer buiten het ambtelijke apparaat hebben geplaatst. Dat hebben alle provincies op een andere manier gedaan. In de provincie Noord-Holland is de uitvoering en plannenmakerij in handen van de Fauna Beheer Eenheid (FBE) Noord-Holland. Deze schrijft het faunabeheerplan dat wordt goedgekeurd door de provincie. In het faunabeheerplan staat beschreven wat er bejaagd mag worden, waarmee, op welk moment en door wie. Daarnaast is de FBE de spil rond ontheffingen. De FBE is een stichting onder controle van de provincie. In het bestuur zitten alle relevante maatschappelijke organisaties: van jagers tot natuurverenigingen, van stands- tot milieuorganisaties.

De omgevingsdienst controleert en handhaaft binnen de kaders van het faunabeheerplan.

De uitvoering van het faunabeheer wordt uitbesteed aan de Wild Beheer Eenheden (WBE). Dit zijn regionale verenigingen van jagers.

Vergoedingen worden weliswaar uit een provinciaal budget betaald maar moeten geclaimd worden bij de landelijke organisatie Bij12. Deze beoordelen, taxeren en keren uit.

Streefcijfers

Uit deze beschrijving blijkt dat de FBE de centrale rol speelt. Bestudering van het faunabeheerplan levert interessante informatie op. Het faunabeheerplan van de Provincie Noord-Holland geeft inzicht in de tellingen en streefcijfers. Daaruit blijkt dat voor onder andere Grauwe ganzen de tellingen nog lang niet op streefniveau zitten. Vooraleer een evenwicht kan worden onderhouden moet er iets gebeuren om in de buurt van dit evenwicht te komen. Overigens is het streefgetal genoemd in wetgeving een getal waarin schade en vergoeding in evenwicht zijn. De FBE heeft dit streefgetal verwoord in een streefcijfers waarin op basis van een studie concrete aantallen worden benoemd.

Hiaat

In een overleg van de projectgroep en de operationele groep met de directeur van het FBE werd onlangs duidelijk dat er meer mogelijkheden zijn dan waar nu gebruik van wordt gemaakt. Daaruit bleek dat er de nodige onbekendheid is van de belangen en behoeften tussen jagers en telers en er bleek ook onbekendheid met wetgeving en kaders in wetgeving. Het overleg toonde ook een

groot hiaat in kennis van de mogelijkheden. Daarbij bleek het noodzakelijk om gebruik te maken van de verschillende partijen die met faunabeheer van doen hebben. Grondgebruikers, jagers en WBE's hebben weliswaar contact met elkaar over de eigen percelen en jachtgebieden, maar informeren van collega grondgebruikers en jagers helpt om specifieke vluchten in kaart te brengen en te houden. Door gezamenlijk contact is het ook mogelijk om een gezamenlijk vangstperceel in te richten waarin bijvoorbeeld tarwe niet geoogst wordt en volledig afgerijpt als voedingsplaats kan dienen voor vogels. Deze kunnen dan gericht worden bestreden. Samenwerking is ook noodzakelijk met natuurbeheerorganisaties. Deze geven aan dat de biodiversiteit achteruitgaat door de enorme toename van ganzen in natuurgebieden. Een gezamenlijke aanpak van grondgebruikers waaronder telers en natuurorganisaties en verzamelde jagers en WBE's is een noodzakelijke stap om tot een reel en wenselijk evenwicht te komen. Deze activiteiten worden in het project Fauna in Evenwicht uitgevoerd.

De projectaanpak binnen ' Fauna in Evenwicht ' dwingt om partijen bij elkaar te brengen en biedt ook ruimte om gezamenlijke oplossingen te onderzoeken. Faunabeheer is beheer van dieren met een zekere intelligentie. En dat vraag dan ook om een intelligente benadering. Daarvoor is samenwerking tussen de verschillende partijen rond faunabeheer in ieder geval noodzakelijk. Het project ' Fauna in Evenwicht ' biedt de mogelijkheden.

Bron: V/d Grond

Meer weten: E.steenhuis@vollegrondsgroente.net

Nieuwsbrief NHFood

Tue, 22 Nov 2022 10:10:45 GMT

Blijf op de hoogte en meld je aan voor de nieuwsbrief van NHFood

Alle nieuwsbrieven van NHFood op een rij. Klik op een link en de nieuwsbrief opent in een nieuw venster. Aanmelden voor de nieuwsbrief van NHFood kan via deze link .

Nieuwsbrief november 2022

Nieuwsbrief mei 2022

Nieuwsbrief december 2021

Nieuwsbrief september 2021

Meer weten over NHFood? Bekijk alle nieuwsitems of lees verder op de pagina NHFood .

Winterpeen

Tue, 15 Nov 2022 13:34:11 GMT

Rubriek: Vol van Groenten

In de rubriek Vol van Groente neemt Ulko Stol (Vollegrondsgroente.net) de lezer mee in de wereld van de vollegrondsgroenteteelt. Verhelderend, verbazend en verwonderend.

Waarom ligt er in de zomer, winterpeen in het groenteschap?” Een vraag van een relatieve buitenstaander die bleef hangen. Natuurlijk weten we als ingewijden in de AGF wereld wel dat winterpeen staat voor een bepaald type wortel die inderdaad in de winter bewaard wordt. Maar wellicht betekent winterpeen voor een aantal mensen dat het over een wortel gaat die je in de winter moet eten. In die lijn zou er naast winterpeen ook zomerpeen moeten zijn. En dat bieden we eigenlijk niet aan. Dan verkopen we dat weer als waspeen of bospeen.

Lokaal

De vraag over winterpeen geeft te denken over het belang van seizoenen. De maatschappelijke trend rond voeding is: ‘eten met het seizoen mee’. Want dat is duurzaam, zorgt voor afwisseling en stimuleert de economie van lokale boeren en tuinders. Maar de gemiddelde consument is maar zeer beperkt op de hoogte van welke groente of fruit bij welk seizoen hoort. En lokaal blijkt ook maar al te vaak een relatief begrip. Want moet je in juli nu kersen of perziken in de fruitschaal leggen om met het seizoen mee te eten. Het is allebei seizoensfruit. Maar wel met een ruime interpretatie van lokaal geproduceerd: kersen komen uit Nederland en Perziken uit Zuid Europa

Seizoen

Daarnaast zet naamgeving de consument ook op het verkeerde been. Als we het bijvoorbeeld over zomerfruit hebben terwijl rode bessen juist met kerstmis een delicatesse is. En inderdaad de winterpeen die jaar rond beschikbaar is. Eigenlijk zijn er maar een beperkt aantal producten die echte aan seizoenen hangen. Asperges is een goed voorbeeld en ook boerenkool en zuurkool. Ook al zijn zuurkool en asperges inmiddels jaar rond verkrijgbaar. Dat boerenkool het grootste deel van de winter vanuit Spanje naar Nederland komt, is bij de gemiddelde consument onbekend.

Blijkbaar hebben we nog veel te vertellen over lokaal en seizoenen maar misschien moeten de AGF sectorgenoten eerst eens in de spiegel kijken. Zo’n vraag over winterpeen in de zomer maakt vooral duidelijk hoe weinig we eigenlijk onze eigen producten beoordelen. Weten we eigenlijk zelf wel wat we verkopen?

U lko Stoll, Vollegrondsgroente.net

volvangroente.nl

Rian Schelvis, docent Levensmiddelentechnologie bij Vonk: “NHFood heeft de boel flink aangezwengeld”

Mon, 14 Nov 2022 09:02:46 GMT

De foodopleidingen versterken met de juiste ingrediënten

De wereld is volop in beweging en het onderwijs beweegt mee. Met een curriculum dat aansluit op de toekomst geeft Vonk haar studenten betekenisvolle bagage mee voor hun verdere leven als mens en als professional. Maar hoe máák je opleidingen dan toekomstbestendig? Rian Schelvis, docent Levensmiddelentechnologie bij Vonk, heeft inmiddels de nodige ervaring opgedaan. Mede dankzij NH Food zijn de foodopleidingen versterkt met de juiste ingrediënten.

Rian: “Een aantal jaar geleden startten we een werkgroep om de foodopleidingen te herzien. De basis was goed, maar het is belangrijk om zo nu en dan een aantal vragen opnieuw op tafel te leggen. Wat willen we studenten meegeven aan kennis en vaardigheden? Hoe bieden we het lesmateriaal aan? Wát moet er nu precies anders en wat is daar de reden van? Eerder waren de studies al van een duur van vier jaar naar drie jaar gegaan; sindsdien ontbrak een rode draad. Daarnaast zagen we een terugloop in het aantal nieuwe studenten, dus wilden we de aantrekkingskracht van de foodopleidingen vergroten. Tot slot wilden we inzetten op een sterkere relatie met (stage)bedrijven - we constateerden een kloof tussen de behoefte en het aanbod.”

Evalueren en verbeteren

De vraag stellen is één, het antwoord vinden is twee. Want, waar te beginnen? “We waren het er over eens dat je geen oude schoenen moet weggooien voordat je nieuwe hebt. Bovendien was het bestaande lesmateriaal van prima kwaliteit. Het is dus even zoeken naar wat de juiste weg is: wat willen we hetzelfde houden, waar kiezen we voor een nieuwe weg en hoe doen we dat? Dankzij NH Food kregen we de mogelijkheden en de tijd om het complete proces succesvol te doorlopen. Zo zijn we bijvoorbeeld ontzettend blij met de nieuwe apparatuur die we dankzij middelen uit NH Food konden aanschaffen: een felsmachine voor blik en een inpakmachine. Puur praktisch, maar heel erg welkom. Toekomstbestendigheid betekent tenslotte ook dat je met moderne apparaten leert werken. Daarnaast heeft NH Food een belangrijke rol gespeeld in het verder opbouwen van onze verbinding met het bedrijfsleven, onder andere door een klankbordgroep te vormen en stageopdrachten te evalueren en te verbeteren.”

Uiteindelijk zijn de opleidingen op veel punten anders ingericht, zonder de kern kwijt te raken. Sterker nog: de verschillende elementen van foodsector komen veel meer tot haar recht, in combinatie met een aantrekkelijk aanbod voor de studenten. Rian: “Er is een basisjaar ontwikkeld, omdat we merkten dat de studenten bij de start onvoldoende wisten wat de opleidingen inhouden. In het tweede en derde jaar wordt de inhoud steeds specialistischer. Ondertussen werken alle studenten van de drie richtingen en verschillende leerjaren veel samen in projecten. Er is sprake van kruisbestuiving. Een voorbeeld daarvan is het start-up-project aan het eind van het tweede jaar. Studenten ontwikkelen dan van A tot Z aan hun eigen concept, waarbij de ene student werkt aan de productie en de andere aan het etiket. Ondertussen leren ze elkaars werkzaamheden kennen; ze werken tenslotte aan één en hetzelfde product. Er is ook een sterkere verbinding tussen de theorie en de praktijk, ofwel het bedrijfsleven. We hebben een meer flexibele invulling voor de vakdagen, waarbij studenten eens per week een dag in het veld werken. Voorheen was het lastiger om deze dagen in te vullen, waardoor vraag en aanbod soms ver uit elkaar lagen. Nu vullen we deze vakdagen onder andere in door deelname aan de Verspillingschallenge of door studenten in te zetten bij het project Alkmaars Goud. ”

Vrijheid en vertrouwen

Met de herziening van het curriculum werd en wordt een groot beroep gedaan op de docenten; zij moeten tenslotte flink aan de slag. Rian: “Het is zeker waar dat zo’n nieuw pad veel vraagt van ons team. Maar dat kan ook, als je er met elkaar van overtuigd bent dat je de juiste stappen zet. Elke docent is verantwoordelijk voor één of meer modules. Deze manier van werken geeft vrijheid en vertrouwen én de kans om te doen waar je goed in bent en waar je enthousiast van wordt. En als je je gesteund voelt in middelen en mogelijkheden, dan geeft dat nog eens extra energie. Omdat je wéét dat ideeën daadwerkelijk uitgevoerd kunnen worden. Soms heb je gewoon iets nodig dat de boel eens flink aanzwengelt. Voor ons was dat NH Food. Zonder was het uiteindelijk ook gelukt, maar dan waarschijnlijk een stuk stroperiger. Het is prachtig om te zien hoe alles ineens in beweging komt - met natuurlijk de nodige inspanningen van iedereen die meedoet. Neem ons creative food center, dat steeds meer bedrijven weten te vinden. Onze studenten voeren hier grotere en kleinere opdrachten uit, zoals productanalyse- en ontwikkeling. Met dit soort faciliteiten bied je bedrijven en studenten grote meerwaarde.”

Binnen NH Food stond kennisdeling en talentontwikkeling centraal. Rian ziet deze missie nu gewaarborgd in de -relatief nieuwe- practoraten van de opleiding. Rian: “Het practoraat is nu dé plek waar onderwijs en bedrijfsleven onlosmakelijk aan elkaar zijn verbonden door de praktijkgerichte onderzoeken die met elkaar worden uitgevoerd. Binnen Vonk hebben we bijvoorbeeld het practoraat Duurzame innovaties in de voedselketen , in samenwerking met Yuverta MBO Den Bosch. Al met al kunnen we met dit vernieuwde curriculum meer onderzoeksvragen van bedrijven uitwerken.” Een ander speerpunt van Vonk, passend bij kennisdeling en talentontwikkeling, is invulling geven aan het concept een leven lang leren. “Er zijn nieuwe cursussen en e-learning modules ontwikkeld en studenten kunnen via ons aanbod zelfs een diploma tot gewichtsconsulent halen. Inmiddels hebben twee studenten examen aangevraagd, dat is een hartstikke goed begin!”

Studenten Voeding ontwikkelen innovatieve foodbar

Fri, 11 Nov 2022 12:46:27 GMT

Kenmerken van een onderzoekende houding

Een onderzoekende houding bij studenten stimuleren door het doen van onderzoek in het mbo? Dat is mogelijk en onderzoek doen kan op vele manieren. Onder de vlag van het practoraat Innovaties in de duurzame voedselketen gingen studenten van de opleiding voeding van Vonk vorige week tijdens de ‘projectweek’ aan de slag met innovatieve duurzaamheidsvraagstukken.

Foodbar

NMK Esbaco en Fresh Monkeys stelden de volgende vraag aan de 1e jaars studenten: ontwikkel een innovatieve foodbar voor specifieke doelgroepen met gezondheid en duurzaamheid als rode draad. En daarbij ging het om het gehele proces, van persona’s definiëren voor je doelgroepen, concept en recept ontwikkeling, design van de verpakking, wat moet er allemaal op een etiket qua wetgeving, het verpakken van het eindproduct met de nieuwe flowpack machine die recent is aangeschaft door NHFood . En uiteindelijk het eindresultaat presenteren aan een jury.

Expertise

Gastlessen van diverse experts van NMK Esbaco (productontwikkeling en kwaliteit) en Fresh Monkeys (marketing en design) hielpen de studenten in het proces. Het stellen van de ‘waarom vraag’ en ‘kan het ook nog anders’ vragen door de experts van de bedrijven als de studenten bezig zijn met een gedeelte van de opdracht, stimuleerden de studenten in hun onderzoekende houding. Daarnaast hadden de docenten een belangrijke rol, ook zij moeten een andere houding aannemen om de studenten te begeleiden in hun eigen denkproces en vragen.

Kenmerken

Kenmerken van een onderzoekende houding die werden geobserveerd waren:

Bereidheid tot perspectief wisseling (uit je eigen doelgroep stappen en onderzoeken waar de persona uit jouw doelgroep mee bezig is: “Opa Ed van 69 jaar rookt een pakje sigaretten per dag, woont alleen, is eenzaam en vindt het moeilijk om zelf te koken en zit veel in zijn stoel”)
Nieuwsgierigheid (“oh in bieten zit veel nitraat en dat hebben duursporters toch nodig?”
Een open houding (“het yoghurt laagje droogt niet, maar hoe krijgen we dat toch voor elkaar”).

De komende tijd wordt in het practoraat verder onderzocht hoe alle kenmerken van een onderzoekende houding kunnen worden gestimuleerd bij studenten én hoe we verwerken in het curriculum.

LEADER KvNH zoekt nieuwe projectideeën

Tue, 18 Oct 2022 08:55:57 GMT

Op zoek naar nieuwe projectideeën

Van 24 oktober t/m 31 maart wordt de POP3 subsidie LEADER weer opengesteld. Er is €600.000,- beschikbaar voor projecten in de Kop van Noord-Holland en Texel.

LEADER is een Europese subsidie voor plattelandsontwikkeling. Momenteel wordt er gezocht naar nieuwe projectideeën. Projecten kunnen in aanmerking komen als ze passen binnen de thema’s van de Lokale Ontwikkelingsstrategie (LOS) van de Lokale Actiegroep (LAG). Deze openstelling richt zich specifiek op concrete acties die bijdragen aan het stimuleren van circulaire economie (inclusief kringlooplandbouw), biobased economy en duurzame energie. Hieraan kunnen de andere thema’s van de LOS; het tijdig anticiperen op demografische ontwikkelingen en het uitbreiden en verbeteren van de (agro)toeristische infrastructuur gekoppeld worden.

Alle bewoners, ondernemers en gemeenten uit de Kop van Noord-Holland kunnen projecten indienen binnen LEADER. Voor deze regio vormen Hollands Kroon, Schagen, Texel en Den Helder (alleen het plattelandsgebied) het werkgebied. Alleen het stedelijk gebied van Den Helder wordt er buiten gelaten. De projecten moeten uitgevoerd worden in, en bijdragen aan het werkingsgebied.

Projectideeën kunnen tot 1 november worden aangedragen via https://www.leaderkvnh.nl/subsidie-aanvragen

Op 17 november kunnen initiatiefnemers hun projectidee pitchen en met de leden van de LAG bespreken. Deze bijeenkomst vindt plaats bij Oldskoel in Burgerbrug, inloop vanaf 18.30, start 19.00 uur, eindtijd 21.00 uur.

Meer informatie over LEADER vindt u hier .

Koplopers in Noord-Holland Noord bedenken verrassende voedseloplossingen voor de regio

Mon, 10 Oct 2022 09:06:25 GMT

Team Korte Keten Knolselderij wint Rabo Food Forward Track

Team Korte Keten Knolselderij wint Rabo Food Forward Track: Knolselderij kant-en-klaar aanbieden: meer mogelijkheden, mínder verspilling

Hoe kunnen we ervoor zorgen dat we meer producten lokaal kopen? Op welke manier kunnen we onbekende maar veelbelovende gewassen beter onder de aandacht brengen? Hoe kunnen we kalveren duurzaam grootbrengen? En hoe kunnen we ervoor zorgen dat prima klasse 2-fruit toch wordt geconsumeerd? Op deze prangende voedselvraagstukken gaven vier teams antwoord tijdens de finale van Rabo Food Forward Track voor de regio Noord-Holland Noord. Tijdens een conferentie van Greenport NHN in de Broekerveiling in Broek op Langedijk werden donderdag 6 oktober vier genomineerde cases gepresenteerd aan een vakjury en genodigden. Na rijp beraad koos de jury de winnaar: de case Korte Keten Knolselderij. Het team hanteert de veelzeggende slogan: ‘Meer mensen blij met Teds knolselderij’. En dat zijn geen loze woorden.

Het winnende idee

‘Net als iedere teler hebben we na het oogsten te maken met zogeheten B-keuze: prima producten die, bijvoorbeeld door een klein schoonheidsfoutje, net niet voldoen aan de hoge supermarkteisen,’ zegt Nicoline Vaalburg, teamlid en mede-eigenaar van Vaalburg vof/Boer Ted in Zuidschermer, toonaangevende teler van onder meer de knolselderij. ‘We moeten deze knollen laagwaardig afvoeren, terwijl we ze met liefde en passie duurzaam hebben geteeld. Tegelijkertijd zien we de tendens dat mensen meer groente en minder vlees willen consumeren. Dit alles heeft ons team geïnspireerd tot het idee om de knolselderij kant-en-klaar aan te bieden: gewassen, geschild en gesneden in blokjes, plakken of julienne. Dat is makkelijk voor de kok en consument én uiterst duurzaam. We gaan verspilling tegen en kunnen de schillen lokaal composteren. Het vergroot ook de toepassingsmogelijkheden, want het gewas is om te toveren tot vele mooie gerechten, zoals knolselderij-kebab, -kibbeling of -shoarma.’

Product beter vermarkten

Het winnende team (ook bestaande uit studenten Fleur, Jasper en Swen, teler Astrid en Rabobank-accountmanager Wim) kreeg een cheque overhandigd ter waarde van 5.000 euro om het idee verder uit te werken. ‘Wij willen het bedrag onder meer gebruiken om advies in te kopen voor het verpakken en vermarkten van ons product. In dat laatste zien we veel kansen, want de knolselderij kun je op veel manieren bereiden én is supergezond. De knol wordt niet voor niets een ‘vitamineralenbom’ genoemd.’

De overige projecten

Nicoline is blij met de overwinning maar stelt tegelijkertijd dat elk team binnen de Rabo Food Forward ‘een winnende bijdrage’ heeft geleverd aan de regionale voedseloplossingen. Zo kwam team Aan Tafel tot een duurzaam idee: jonge stierkalfjes lokaal grootbrengen en niet op een kalvermesterij. De ondernemer kiest voor dierenwelzijn, consumenten genieten van een mooi stukje lokaal vlees en voor overheden en natuurorganisaties ontstaat een nieuwe manier van natuurbeheer. Het team Wat Eet jij Vandaag lanceerde het idee voor de gratis seizoenskrant Van ‘t Land op ‘t Bord. Deze uitgave moet laten zien wat er in de regio speelt als het gaat om de voedselproductie. Het team wil de krant koppelen aan een omvangrijke online community die allerlei informatie aanreikt. Het trackteam Red en Proef de Buitenbeentjes wil verspilling tegengaan van duurzaam geteelde klasse 2-appels en -peren die op de storthoop belanden, terwijl ze uitstekend geschikt zijn voor consumptie. Het team wil dat onder meer doen met een educatief programma voor basisscholen. Alle vier teams ontvangen een lidmaatschap Food Forward Community en deelname aan een Idea Refinementsessie.

Samen voedseloplossingen versnellen

Zowel het produceren als het consumeren van voedsel moet verduurzamen willen we in 2050 voldoende voedsel hebben voor iedereen. Daarom is Rabobank gestart met het programma Rabo Food Forward . Deze track wordt georganiseerd door heel Nederland en heeft als doel een nationale beweging te starten naar een duurzamere toekomst van ons voedsel. Rabobank doet in 14 regio’s onderzoek naar de kansen en bedreigingen in de Food & Agri-sector en jaagt initiatieven aan die duurzame oplossingen en innovaties zijn voor het voedselvraagstuk van morgen. Dit kun je niet individueel oplossen en daarom brengt de bank de hele voedselketen samen. Van boer tot bord: ondernemers, consumenten, partners en opiniemakers.

Meer weten? Kijk op Rabo Food Forward Track (rabobank.com) .

Op werkbezoek bij Duurzaam Bloemkool R&D project

Mon, 10 Oct 2022 08:37:55 GMT

Meten van impact op bodem en biodiversiteit

Een werkbezoek over het project Duurzame Bloemkool vond begin september plaats bij bloemkoolteler Wim Reus in Hem. Tijdens de bijeenkomst werd onder andere gedeputeerde Ilse Zaal geïnformeerd over dit unieke project waar de effecten van het niet onderwerken van vaste strorijke mest op kleigrond worden onderzocht. Het direct onderwerken1 van mest is momenteel verplicht, maar niet onderwerken zou voordelen kunnen hebben.

Meten van impact op bodem en biodiversiteit

Het onderzoek wordt uitgevoerd door de Universiteit van Amsterdam in samenwerking met Amsterdam Green Campus . Binnen het project Duurzame Bloemkool worden door onderzoekers metingen verricht op de percelen van bloemkooltelers Wim Reus en Pé Slagter in Noord-Holland. Er wordt onderzocht wat de invloed is van het niet onderwerken van vaste strorijke mest op de bodemkwaliteit, opbrengst en productkwaliteit van de gewassen, uitspoeling naar oppervlaktewater en de onder- en bovengrondse biodiversiteit (microben, aaltjes, insecten en akkervogels). De data die uit het project voortkomt kan worden gebruikt bij mogelijke herziening van regels rondom het onderwerken van mest.

‘De boeren die de mest aanleveren scheiden in de stal de vaste mest van de urine. Vervolgens rijden ze de vaste mest, waar stro in zit, uit over het land. De mest levert een bijdrage aan het land want het stro breekt langzaam af. Dit leidt tot een veel diverse microbiële gemeenschap, wat schimmelinfecties van gewassen tegengaat’, aldus Elly Morriën, universitair docent aan het Instituut voor Biodiversiteit en Ecosysteem aan de UvA .

Het onderzoek vormt een beeld van koolstof en stikstof, ook van het bodemleven, micro bacteriële massa en insecten reacties op het niet onderwerken van vaste strorijke mest. Elly: “Door een rijker bodemleven komen er meer wormen, die op hun beurt weer dienen als voedsel voor weidevogels. De wormen bewerken door hun bewegingen ook de bodemstructuur. De bodem bevat daardoor meer lucht, waardoor die meer water kan opnemen bij een regenbui. De losse structuur van de bodem bevordert ook dat planten dieper wortelen, waardoor je als teler minder afhankelijk bent van het water in de bovenste centimeters van de grond.”

Living Lab studie

“Uniek aan dit onderzoek is de schaal waarop er wordt samengewerkt en onderzoek wordt verricht’, vertelt Roos van Maanen, projectleider Duurzame Bloemkool. ‘Het is een living lab studie waarin we heel veel data ophalen en analyseren. Er is een directe samenwerking tussen vollegrondsgroentetelers en onderzoekers. Ook delen we data met een verwant project in Friesland om zo nog concretere analyses te kunnen maken.” Ilse Zaal is enthousiast: “Het project Duurzame Bloemkool is een R&D icoonproject dat volledig vanuit de provinciale Voedselvisie wordt gefinancierd. Hier is sprake van een mooie samenwerking en het is goed om op locatie te zien waar men mee bezig is. Er zijn al heel veel gegevens verzameld en ik ben benieuwd naar de resultaten aan het einde van de onderzoeksperiode.“

Afwisselingen tussen kennis en beleven

De bijeenkomst stond in het teken van kennis uitwisselen en beleven. Naast een inhoudelijke sessie bij de locatie Smaakcentrum West-Friesland werden er door onderzoekers Elly, Sascha, Leon en Roos in het bloemkoolveld van Wim Reus verschillende experimenten gedemonstreerd die onderdeel vormen van het onderzoek.

Samenwerking

Binnen het project wordt er samengewerkt met van Hall Larenstein, Inholland, Vonk en met projecten zoals Biodivers perspectief. Partners van het project zijn Provincie Noord-Holland, Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, Ministerie van LNV, Universiteit van Amsterdam, Amsterdam Green Campus, Vollegrondsgroente.net, Lectoraat Duurzame Bodem Aeres en Ecolane.

Tuinbouw Battle gaat weer van start!

Thu, 01 Sep 2022 10:21:24 GMT

Scholen in Noord-Holland Noord kunnen zich weer aanmelden voor de Tuinbouw Battle

Ook dit jaar gaat het onwijs populaire lesprogramma draaien in Noord-Holland. Wil je als school gelijk aanmelden? Dat kan via deze link . Of lees meer op de gloednieuwe website: www.tuinbouwbattle.nl

Nieuw dit jaar is dat we 10 karren per ronde beschikbaar hebben, zo kunnen we de jeugd meer kennis bij brengen over de bloembollensector, interesse bij scholieren wekken voor een opleiding én carrière in de agrarische sector en tenslotte het imago van de sector een boost geven.

Concept

Het concept is even sterk als eenvoudig en juist daarom zo geslaagd, vertelt Martijn Grosmann. De Tuinbouw Battle richt zich op de groepen 7 en 8 van de basisschool en loopt ongeveer van oktober tot april. Per ronde van een aantal weken doen er vijf tot tien scholen mee. De ene school doet het project bijvoorbeeld dus in november en de ander in februari. De scholen ontvangen een mobiele teeltinstallatie, die brengen we naar de scholen toe. Een kar op wielen, waar de leerlingen tulpenbollen op planten. Gedurende een paar weken verzorgen ze het plantgoed tot het moment waarop de bloemen geplukt kunnen worden. Daar maken ze dan bosjes van die ze verkopen. Het verdiende geld gebruiken ze vervolgens om bijvoorbeeld een aankoop te doen voor de klas, zoals een spel of iets om mee buiten te spelen. Naast de teeltinstallatie wordt er een online lesprogramma aangeboden.

Het pakket is ontzettend compleet, terwijl het tegelijkertijd ontzorgt. Als leerkracht of school heb je er relatief weinig werk aan: alle benodigdheden worden tot in de klas gebracht, de kar neemt weinig ruimte in en er staat een serie van vijf online lessen klaar. Het mooie is dat elke leerling iets kan doen dat hij of zij leuk vindt, van water geven en de temperatuur in de gaten houden tot reclame maken voor de verkoop van de bosjes tulpen. Techniek, marketing, organiseren, coördineren en praktisch bezig zijn…alles zit erin.

Op het eerste gezicht zie je misschien alleen een paar bakken met water waar bollen op geprikt zijn, maar het omvat een heel creatief proces. Het stimuleert de onderzoekende houding van leerlingen, ze worden uitgedaagd om ondernemend te denken. Bovendien worden ze aangesproken op hun verantwoordelijkheidsgevoel en volgen ze een traject van begin tot eind.

Succes

Na een aantal jaren met succes in Noord-Holland Noord uitgevoerd te zijn is de Tuinbouw Battle ook in de regio Duin- en Bollenstreek en regio Aalsmeer. De succesvolle battle zit elke keer weer vol met enthousiaste scholen die hun leerlingen kennis willen laten maken met ‘groen’.

De MBO Challenge Voedselverspilling gaat weer van start!

Wed, 31 Aug 2022 11:42:17 GMT

Doe mee met de editie 2022-2023

De MBO challenge voedselverspilling is een jaarlijks programma speciaal voor studenten die in het mbo een studie volgen. Dat kan een studie in de food, horeca, logistiek, retail, agribusiness, akkerbouw/veehouderij, of de tuinbouw zijn. Geen opleiding is uitgesloten. Deelname kan door alle leerjaren en alle niveaus.

Om tot creatieve en innovatieve oplossingen te komen gebruiken de studententeams de DOON Design Thinking Methode. Deze methode kent de volgende hoofdstappen:

Verkennen van het probleem,
Inleven in de persoon die het probleem ervaart,
Bedenken en kiezen van een oplossing voor het probleem,
Ontwerpen, maken en testen van (een eerste versie van) de oplossing en
Presenteren van de oplossing in een video (en een begeleidende notitie).

De kracht van de challenge is het bij elkaar brengen van de docent, de studenten en de ondernemer om samen het ‘wicked problem’ dat voedselverspilling is, op te lossen.

Lees in de nieuwsbrief alle details over de MBO Challenge Voedselverspilling: Nieuwsbrief MBO Challenge

Of kijk op www.mbo-challenge.nl

De derde editie van de All You Need is Food Tour gaat weer van start!

Tue, 30 Aug 2022 14:23:42 GMT

Thema: voedselverspilling

Vorig schooljaar heeft de tour twintig vmbo scholen in Noord-Holland bezocht en heeft de tour meer dan 2500 leerlingen mogen verwelkomen.

Deze zomer zijn het Clusius College en ROC Kop van Noord-Holland gefuseerd onder de nieuwe naam: Vonk

Met de All You Need is Food Tour laten we vmbo leerlingen kennis maken met de opleidingen voeding van Vonk Alkmaar . Dit jaar ook weer met een nieuw thema: ‘Voedselverspilling’.

Leerlingen gaan interactief aan de slag met dit thema, zie kijken hoeveel ze zelf verspillen en wat de levensmiddelensector doet om voedselverspilling terug te dringen.

In de maanden oktober en november gaan we elke dinsdag en woensdag met de foodtruck van mrfresco langs vmbo-scholen in Noord-Holland.

Wil je ook kosteloos de All You Need is Food Tour ook bij jou op het schoolplein?

Neem contact op via Sil@beterwetenvoorlichtingen / 06 – 29 86 00 19

Of meld je meteen aan via de link: https://lnkd.in/enAV67Y4

Alkmaars Goud bijna klaar voor de toonbank en kaasplank

Wed, 10 Aug 2022 11:15:02 GMT

Samen maken we de toekomst. En heerlijke kaas, dat ook!

Nog éven geduld en dan ligt over een paar maanden het eindproduct op de plank: Alkmaars Goud . Een prachtige belegen kaas die je vindt bij speciaalzaken. En speciaal, dat is -ie- zeker - niet in de minste plaats omdat er zóveel leerlingen met zóveel plezier aan hebben gewerkt. Wat projectleider Franka Dekker betreft is het project nu al meer dan geslaagd.

“Ik ben docent voeding op het Clusius College , maar inmiddels draai ik als projectleider van Alkmaars Goud een volwaardige onderneming”, aldus Franka. Het Clusius College werd een paar jaar geleden benaderd door een groep lokale ondernemers. Directeur Wim van Reenen: “Hoewel Alkmaar bekend staat om haar kaasmarkt, bestond er tot nu toe geen écht Alkmaarse kaas. Daar wilden ze verandering in brengen. Stip op de horizon werd een heel eigen kaas met authentieke uitstraling en een krachtige smaak. De vraag was of wij als Clusius College een rol wilden spelen in de ontwikkeling van de kaas, onder andere bij het produceren, de receptuur en het proces. Door de bijdrage vanuit NH Food werd het mogelijk om een interne projectleider aan te stellen en dat werd Franka.”

Begeleiding door zelfkazende boer

Franka: “In eerste instantie wilden we de kaas op school ontwikkelen en produceren, maar dat bleek moeilijk haalbaar. Daarop zijn we gaan kijken welke kaasproducenten er in de regio zitten. Uiteindelijk kwamen we terecht bij een zelfkazende boer in de Beemster, die ook nog eens erg enthousiast is over het begeleiden van studenten. Daar zijn we ontzettend blij mee; de studenten mogen zijn apparatuur gebruiken en ze leren het vak van een kenner. Deze kaasboer maakt natuurlijk ook deel uit van ons keurteam, samen met onder andere een affineur, de man achter de beste kaaswinkel van Nederland en een kaasdrager. Daarnaast hebben we de kazen periodiek laten proeven aan de mensen die het project steunen door de aankoop van certificaten, een soort aandeelhouders dus. Er zijn inmiddels zo’n 1200 certificaten verstrekt en twee keer zijn in ruil voor de bijdrage kilo’s proefkaas uitgedeeld aan de certificaathouders. Dat doen we dit jaar voor de laatste keer: na drie jaar zijn we nu zover dat we het eindrecept te pakken hebben. Met deze receptuur komen we tot een kaas die klopt qua smedigheid (textuur), kristalletjes, snijdbaarheid, pittigheid en een heerlijk volle smaak.”

Zeshoekige vorm

Smaak is natuurlijk het állerbelangrijkst, maar het oog wil ook wat. Wim: “De kazen worden straks geperst in een zeshoekige vorm, afgeleid van de zes polderbesturen om Alkmaar heen, die eeuwenlang samen vergaderden in het stadhuis van Alkmaar. De melk voor Alkmaars Goud komt van een mix van koeien die grazen in deze zes polders. Deze bijzondere vorm past bij het verhaal dat we willen vertellen én het geeft de kaas extra eigenschappen mee. Overigens is de marketing van Alkmaars Goud belegd bij een externe partij, aansluitend op de omvang van dit project.” Franka benadrukt: “Elk onderdeel wordt professioneel aangepakt. Dat is wat de studenten ook zo enthousiast maakt: het is niet zomaar een project, dit is realiteit. Het gebeurt écht. Dat ze al tijdens hun opleiding zo’n betekenisvolle rol toebedeeld krijgen motiveert enorm. We hebben de eerste groep studenten hun eigen beoordelingsformulieren, instructiebladen en registratieformulieren laten maken. Gezien het leerproces nemen ze geen definitieve beslissingen, maar hun ideeën krijgen een plek in het geheel. We praten erover, kijken wat werkt en gaan dan weer samen verder. Het mooie is dat je door het werken in kleine groepjes een heel andere band met elkaar krijgt. Als je veel tijd samen doorbrengt kom je naast school op andere onderwerpen, dingen die spelen in bijvoorbeeld hun persoonlijke leven. Dat maakt dat je de studenten echt ziet groeien, zowel cognitief als sociaal-emotioneel.”

Naar verwachting kunnen mensen in het voorjaar van 2023 om een stukje -of hoekje- Alkmaars Goud vragen bij hun kaaswinkel. Franka: “Dat hebben we dan mede te danken aan alle studenten en andere mensen die tijd en aandacht hebben besteed aan het project, zoals oud-docent Jaap Groen, docent Gerlinde van Santen (HAS Den Bosch) die hun kennis en ervaring deelden, en de chauffeurs van de Schot Groep die steeds het transport verzorgen. En vergeet niet dat iedereen die meedoet met dit project dus vooral óók bijdraagt aan betekenisvol onderwijs. Als school kunnen we dit niet zelf en als bedrijfsleven wil je jongeren verwelkomen waar je op kunt rekenen. Samen maken we de toekomst. En heerlijke kaas, dat ook!”

Meer informatie over NHFood, klik hier

Meer informatie over Alkmaars Goud, klik hier

Vonk: de nieuwe naam van Kop van Noord-Holland en Clusius

Tue, 02 Aug 2022 11:24:57 GMT

Vonk: Vol Inspiratie

De nieuwe naam van het Clusius College en ROC Kop van Noord-Holland is ‘Vonk’. Vanaf volgend studiejaar (1 augustus 2022) biedt de fusieschool onder deze naam ruim honderd mbo-opleidingen aan op twaalf locaties in Noord-Holland.

De naam Vonk staat symbool voor het doel van de school: studenten helpen om zich vanuit eigen motivatie te laten ontwikkelen. ‘De vonk laten overslaan, het vuurtje laten ontbranden. We willen goed onderwijs aanbieden dat past bij de persoon en de arbeidsmarkt.’ Het logo staat voor de stap omhoog, de groei en de sprong die de student kan maken binnen de mbo-opleidingen.

Bestuurlijk gefuseerd

Sinds 1 januari 2022 zijn beide scholen al bestuurlijk gefuseerd. Het nieuwe college van bestuur, bestaande uit voorzitter Helma van der Hoorn en Gerard Oud, werkt de komende maanden aan een volledige fusie. Vanaf 1 augustus gaan de acht vestigingen van het Clusius College en de vier vestigingen van het ROC Kop van Noord-Holland ook voor de buitenwereld verder als ‘Vonk’.

Lees meer op: https://clusiusenrockopnh-samenverder.nl/

Voedsel Verbindt: kwart voedsel uit eigen regio is haalbaar

Tue, 02 Aug 2022 10:47:04 GMT

Carlo Verhart is programmamanager van Voedsel Verbindt

Voedsel Verbindt heeft als doel om een regionaal voedselsysteem in te richten in Flevoland en Noord-Holland. Nu komt zo’n 7% van de voedingsmiddelen uit de regio. In 2030 moet 25% uit de regio komen. “Gelukkig vragen steeds meer consumenten om lokale producten.”

Bron: Jan Engwerda, Redacteur, Foodagribusiness

De Amsterdam Economic Board (AEB) kreeg in 2014 een indringende vraag voorgelegd van de toenmalige burgemeester Eberhard van der Laan. “Kan de stad gevoed worden als de voedselleveringen spaak lopen?”

Om de vraag te beantwoorden liet de AEB onderzoek uitvoeren. De conclusie was dat bij logistieke storingen de voedselzekerheid in het geding is. Veel voedsel komt van ver. De ingrediënten van een gemiddelde maaltijd in Amsterdam hebben samen 30.000 kilometer afgelegd voor ze op het bord belanden. “Daar zijn we erg van geschrokken”, zegt programmamanager Carlo Verhart van de stichting Voedsel Verbindt. De stichting is opgericht in 2019 om het aantal kilometers flink terug te brengen. In de woorden van Verhart: “Voedsel Verbindt heeft als doel om een robuust en regionaal voedselsysteem in te richten.”

Om een regionaal voedselsysteem te realiseren heeft de stichting een groot aantal partijen uit de hele voedselketen bij elkaar gebracht (zie kader). Verhart: “Je hebt veel partijen nodig om het voedselsysteem anders op te zetten. We zijn begonnen in de provincies Noord-Holland en Flevoland. Daar wonen ongeveer 3,3 miljoen mensen. Die eten drie maaltijden per dag. Dat zijn samen 10 miljoen maaltijden en bijna 3,7 miljard maaltijden per jaar. Om die maaltijden een regionale basis te geven is een enorme klus. Wij schatten dat nu zo’n 7% van de voedingsmiddelen uit de regio komt. Dat is binnen een straal van ongeveer 100 kilometer. Ons doel is dat in 2030 25% van het voedsel uit de regio komt.”

Voedsel Verbindt wil meer regionale voeding

Voedsel Verbindt is een platform waar 34 partijen bij zijn aangesloten. Het doel is om in de regio Noord-Holland/Flevoland een duurzaam voedselsysteem op te zetten voor de 3,3 miljoen mensen die daar wonen. In 2030 moet 25% van alle voedingsmiddelen uit de regio komen. Nu is dat 7%. Voedsel Verbindt is een initiatief van de provincie Flevoland , provincie Noord-Holland, gemeente Zaanstad en Rabobank , gemeente Almere , gemeente Purmerend , LTO Noord , Greenport Noord-Holland Noord, Foodcouncil MRA , InHolland , VU Amsterdam, Amsterdam Green Campus , Meerlanden, Amsterdam Institute for Advanced Metropolitan Solutions, Hogeschool van Amsterdam, Aeres Hogeschool, Anmec, het Slow Food Youth Network , Cono Kaasmakers , VHC Jongens BV en Flevofood.

Grote rol

De consument speelt een grote rol in het regionaal maken van het voedselsysteem. Die moet zich meer bewust worden waar het voedsel is geproduceerd, vindt Verhart. “We richten ons ook op het bewust maken van de consument. Als mensen de moeite nemen om op het etiket te kijken waar het voedingsmiddel is geproduceerd en dan een bewuste keuze maken, dan is er al veel gewonnen. Gelukkig vragen steeds meer consumenten om lokale producten. We zien dan ook dat supermarkten de omslag maken naar meer verse lokale producten.”

Verhart denkt dat die trend de laatste twee jaar is versterkt. “Door de coronapandemie in 2020 werden mensen teruggeworpen op hun eigen sociale omgeving. Het leidde tot meer saamhorigheid. Je zag dat de verkopen toenamen bij bakkerijen, groenteboeren, slagerijen en boerderijwinkels. De oorlog in Oekraïne, die begon in februari 2022, versterkte het gevoel van angst bij mensen. Ineens is de zonnebloemolie op rantsoen door de oorlog. Mensen zijn door de coronacrisis en de oorlog anders naar de voedselvoorziening gaan kijken.”

'We richten ons niet alleen op de consument. Ook de horeca is een doelgroep'

Consumenten zijn een belangrijke factor in het realiseren van een regionale voedselvoorziening. Volgens Verhart volgen supermarkten de keuzes van consumenten. “Maar we richten ons niet alleen op de consument. Ook de horeca is een doelgroep. Chef-koks willen graag een verhaal vertellen over het menu dat ze mensen aanbieden. Het gebruik van lokale producten spreekt de bezoekers aan. Ook zien we de trend dat bedrijven steeds meer maatschappelijk verantwoord willen ondernemen. Daar hoort bij dat hun medewerkers in het bedrijfsrestaurant verantwoord kunnen eten. Dat stimuleert de cateringbedrijven weer om lokale producten aan te bieden in bedrijfsrestaurants. En dat alles stimuleert mensen weer om meer te kiezen voor lokale producten. Deze trends versterken elkaar.”

Erg efficiënt

Het voedselsysteem in Nederland is zeer efficiënt opgezet. Consumenten hebben een grote keuze uit voedingsmiddelen in de winkels voor een betaalbare prijs. Veel voedingsmiddelen hebben echter een flinke afstand afgelegd voor ze in de schappen liggen. Kan een regionaal voedselsysteem net zo efficiënt worden opgezet?

Om het voedselsysteem regionaler te maken zijn twee vragen belangrijk. In hoeverre kan de regio de benodigde ingrediënten voortbrengen voor een gezonde en gevarieerde voeding? En de tweede vraag is of de regio dat in hoeveelheden kan doen die nodig zijn om 3,3 miljoen mensen te voeden. In het werkgebied van Voedsel Verbindt is daar onderzoek naar gedaan. Verhart: “Het uitgangspunt is de schijf van vijf van het Voedingscentrum. We hebben gekeken of de benodigde nutriënten voor de schijf van vijf in de regio geproduceerd kunnen worden. Het blijkt dat Noord-Holland en Flevoland voor 95% alle ingrediënten kunnen voortbrengen die nodig zijn voor een gezonde dagelijkse voeding. Wat ontbreekt zijn bepaalde noten, zaden en oliën die in onze regio nog niet geteeld kunnen worden.”

"Mensen moeten wel meer gaan eten wat het seizoen voortbrengt"

Dan is er nog de vraag of de regio de benodigde hoeveelheid gezonde voeding kan produceren. Verhart: “Dat onderzoek starten we in september. Ik denk dat we een heel eind komen. Nederland is gelegen in een vruchtbare rivierdelta. Zo’n 80% van alle primaire productie in Nederland wordt geëxporteerd. Ik denk dat Noord-Holland en Flevoland voldoende zelfvoorzienend zouden kunnen worden. Maar dan moeten mensen wel meer gaan eten wat het seizoen voortbrengt. Dat betekent dat het menu in de winter wat eenzijdiger wordt, omdat er dan minder gewassen groeien. Natuurlijk zullen voedingsmiddelen als koffie, cacao en tropische vruchten ingevoerd moeten worden. Maar stel dat uit het onderzoek komt dat de regio te weinig van bepaalde producten teelt, dan kunnen boeren daarop inspelen.”

Schaalgrootte

Dat het werkgebied van Voedsel Verbindt een grote mate van zelfvoorzienendheid kan bereiken, werd nog eens onderstreept door een onderzoek van de onderwijsinstelling ROC, zegt Verhart. “We hadden de koks in opleiding gevraagd een gezonde drie-gangen-maaltijd te bereiden waarbij de ingrediënten samen maximaal 500 kilometer hebben afgelegd. Dat is ze gelukt. Het is 498 kilometer geworden. Dat sterkt mijn vermoeden dat de regio een heel eind zelfvoorzienend kan worden in de voedselvoorziening.”

Volgens Verhart is schaalgrootte nodig om een regionaal voedselsysteem levensvatbaar te maken. “Je hebt minstens 20% lokale producten nodig in het voedselsysteem om voldoende schaalgrootte te hebben. Dan kun je vooral besparen op de logistieke kosten en wordt een regionale voedselvoorziening betaalbaar. Een te kleine schaal maakt de logistiek erg duur. Om daarop in te spelen onderzoeken we de mogelijkheid om een aantal foodhubs op te zetten in Purmerend, Almere en de Haarlemmermeer om van daaruit Amsterdam te beleveren met regionale producten.”

Om de voortgang te meten zet Voedsel Verbindt het Data Value Center Agri & Food op. Daar worden gegevens verzameld over de regionale voedselvoorziening. Volgens Verhart krijgen de bedrijven zo beter inzicht in vraag en aanbod van voedingsmiddelen. “Het datacenter zorgt er voor dat vraag en aanbod beter op elkaar worden afgestemd. En het datacenter geeft ons de mogelijkheid om regelmatig te evalueren in hoeverre we van die 7% naar die 25% zelfvoorzienendheid gaan.”

Practoraat Duurzame innovaties in de voedselketen

Fri, 29 Jul 2022 10:16:04 GMT

Bertine Philipsen over haar practoraat Duurzame innovaties in de voedselketen

Bertine Philipsen over haar practoraat Duurzame innovaties in de voedselketen: “Ontzettend gaaf om te werken aan duurzaamheidsvraagstukken”

Van de pakweg zeventig practoraten die ons land momenteel telt, is Bertine Philipsen de eerste die een practoraat op Vonk (voorheen het Clusius College ) leidt. Haar practoraat Duurzame innovaties in de voedselketen is een samenwerking tussen Yuverta MBO Den Bosch enVonk MBO Alkmaar en inmiddels kijken Bertine en haar collega’s terug op een geslaagd eerste jaar.

Niet alleen was het pionieren wat betreft opzetten van het practoraat, ook was de onderwijswereld voor Bertine tot een jaar geleden helemaal nieuw. Maar…wie Bertine hoort vertellen over haar ervaringen tot nu toe, kan niet anders dan concluderen dat ze helemaal op haar plek zit. Bertine: “Ik kom uit de levensmiddelenindustrie; de laatste vijftien jaar heb ik bij Hero gewerkt. Daar was ik onder andere werkzaam in research en development, in die zin is de onderzoekswereld mij wel bekend. In Nederland zijn practoraten een relatief nieuw fenomeen. Ze zijn vergelijkbaar met de lectoraten op het hbo, maar dan dus binnen het mbo-onderwijs. Net als op het wo en hbo is kennisdelen en onderzoek doen ontzettend belangrijk – niet als doel op zich, maar als middel om onderwijs en bedrijfsleven beter met elkaar te verbinden en op elkaar aan te laten sluiten. Neem bijvoorbeeld een thema als de eiwittransitie ofwel de overgang van dierlijke eiwitten naar -steeds meer- plantaardige eiwitten. Bedrijven staan te springen om mensen die daar kennis over hebben, die zo’n nieuwe wereld verder ontdekken en zich hier verder in verdiepen. Dan heb je allereerst docenten nodig die het thema in school halen en basiskennis overbrengen op studenten. Met andere woorden: nieuwe thema’s en ontwikkelingen vanuit het bedrijfsleven en maatschappelijke vraagstukken moeten een plek krijgen in het curriculum. Binnen het practoraat werken we aan projecten, initiatieven en onderzoeken die hier aan bijdragen.”

Praktijkgericht onderzoek

In het practoraat staat praktijkgericht onderzoek centraal. “We hebben al een ontzettend mooi onderzoeksproject gedaan met NMK Esbaco, een bedrijf dat onder andere bakmixen, marsepein en icings produceert. Zij wilden aan de slag met een gezonde foodbar, een voedzame reep. En dan natuurlijk het liefst zo duurzaam mogelijk gemaakt. Het eerste idee was om een dagprogramma te maken, maar uiteindelijk is het een complete projectweek geworden met steeds afwisseling van theorie en praktijk. Alle aspecten van productontwikkeling kwamen aan bod, van het kiezen van ingrediënten tot het uitdenken van een marketingconcept. Er kwamen prachtige leerpunten naar voren, zoals dat een goede smaak soms leidt tot een minder duurzaam product en andersom. De vraag is dan: welke keuzes ga je maken? Dit soort experimenten zijn niet alleen leerzaam voor studenten, maar óók voor het bedrijf en betrokken docenten.”

Een ander voorbeeld is het project Bean me up! . “Samen met het lectoraat van Hogeschool Inholland en partners dragen we ons steentje bij aan verduurzaming van de veldboonketen onder de naam Bean me up!. Extra mooi is dat dit project aansluit bij ambities vanuit de Europese unie; zo ervaren onze studenten en docenten dat wat er gebeurt op het mbo ook internationaal meerwaarde heeft. Weten waar je het voor doet: dat helpt om een onderzoekende houding te ontwikkelen. En met een onderzoekende houding ben je nieuwsgierig, ben je kritisch. Dat dat zijn belangrijke vaardigheden van de werknemer van de toekomst. Er zijn vanuit het Clusius College nu twee docenten actief betrokken, Rian Schelvis en Cock Smit. We vragen docenten zelf ook naar wat ze willen doen en wat ze willen leren. Uit een enquête onder docenten voeding kwam naar voren dat er grote behoefte is aan actuele kennis over -daar komt -ie-weer- de eiwittransitie. Daarop hebben twee collega’s een congres over dit thema bezocht en de opgedane kennis is teruggekoppeld naar het team. Soms lijkt het om iets vanzelfsprekends te gaan, maar het moet wél worden gezien en georganiseerd. Dat is natuurlijk waar NHFood zich ook altijd voor heeft ingezet - voor de nodige actie en beweging. Met dit practoraat is in feite een groot deel van de inspanningen vanuit NHFood geborgd.”

Samen werken aan verbetering

Een practoraat verdeeld over twee scholen was even wennen, maar nu ziet Bertine vooral voordelen: “Als op Yuverta een goed voorstel wordt gedaan dan neem ik dat natuurlijk mee naar Vonk en andersom. De combinatie maakt dat de scholen elkaar versterken.” Voldoende praktische meerwaarde dus, maar hoe kijkt Bertine na een vliegende start zelf naar het practoraat? “Ik vind het een prachtige missie om studenten bewust te maken van duurzaamheidsvragen, van thema’s die leven in onze maatschappij. Ze zijn tenslotte zelf een belangrijk onderdeel ván deze maatschappij. We willen laten zien dat je jezelf kunt inzetten om zaken te verbeteren. Daarnaast is het echt ontzettend gaaf om te werken aan vraagstukken die de wereld bezighouden. En daar mag ik dus gewoon een bijdrage aan leveren!”

Lees hier meer over NHFOOD

Dekken, naaien of stieken

Thu, 21 Jul 2022 08:00:00 GMT

Rubriek: Vol van Groenten

In de rubriek Vol van Groente neemt Ulko Stol ( Vollegrondsgroente.net ) de lezer mee in de wereld van de vollegrondsgroenteteelt. Verhelderend, verbazend en verwonderend.

Het gaat over bloemkool. Die moet gedekt worden of genaaid of gestiekt. Dat is nodig om de bloemkool wit te houden. Bloemkool zoals die in de winkel ligt wordt geteeld vanuit een koolplantje van ca. 10 cm. De koolplant ontwikkelt blad en op zeker moment, afhankelijk van licht en temperatuur, ontstaat er in het hart van het blad een bloemknop. Deze bloemknop groeit uit tot wat we kennen als bloemkool.

Deze knop is wit en die verkleurt onder invloed van zonlicht naar geel. Om de bloemkool wit te houden moet het zonlicht worden afgeschermd. De bloemkooltelers hebben daar verschillende manier voor ontwikkeld. De manier van afdekken is afhankelijk van het seizoen, het ras en de mogelijkheden van de teler. Van oudsher is het afdekken van de bloemkool door een van de bladeren de meest gebruikt methode. Een blad van de plant wordt om de bloemknop gevouwen zodat de zon niet rechtstreeks op de bloemkool schijnt. Deze methode noemen de bloemkooltelers: bloemkool dekken.

Een andere methode is het samenvouwen van de bladeren en deze met een elastiekje vastbinden. Het elastiekje wordt om de bladeren geschoven en trekt deze bladeren bij elkaar. Daardoor ontstaat er een soort puntdak boven de bloemknop waardoor het zonlicht afgeschermd is. Deze methode wordt 'bloemkool stieken' genoemd. En ja! De elastieken zijn biologisch afbreekbaar.

Een recent ontwikkelde methode is de inzet van een bloemkool naaimachine. Een machine pakt de bladeren op en naait deze boven de bloemknop aan elkaar. Hierdoor ontstaat een soort tent met hetzelfde effect: het zonlicht wordt afgeschermd. Dit noemen de bloemkooltelers: bloemkool naaien.

Naaien gebeurt met een machine. Stieken en dekken zijn handmatige activiteiten. Iedere bloemkool wordt met de hand gedekt of gestiekt. Er staan ca. 25.000 bloemkoolplanten op een hectare. Een hectare is ongeveer twee voetbalvelden.

En als de bloemkool toch verkleurt? Dat doet niets af aan de smaak of kwaliteit, maar de consument is gewend aan witte bloemkool. En daarom wordt de verkleurde bloemkool door inkopers afgekeurd.

Ulko Stoll, Vollegrondsgroente.net

volvangroente.nl

Eten wat de Noord-Hollandse teelt schaft

Mon, 18 Jul 2022 09:00:00 GMT

Magazine &Holland

In ‘Het Dilemma’ spreken 2 inwoners zich uit over een kwestie in de provincie. Een stuk uit het &Holland magazine van de provincie Noord-Holland.

Ga hier direct naar het magazine toe.

Aardappelen, wortelen, uien, melk; voor een smakelijk hutspotje ben je bij Noord-Hollandse boeren en melkveehouders aan het goede adres. Maar voor veel andere producten zijn we als provincie afhankelijk van import uit het buitenland. Mede door de coronacrisis en de oorlog in Oekraïne verdiepen steeds meer mensen zich in lokaal geproduceerd eten. Is het niet beter om volledig ons eigen voedsel te gaan verbouwen?

Nee

Amber Laan

Voorzitter Hollands Agrarisch Jongeren Kontakt en mede-eigenaar van een melkveebedrijf

“Het is te makkelijk om te denken dat we in Noord-Holland zomaar volledig ons eigen voedsel kunnen produceren. Dat vraagt namelijk een enorme aanpassing van ons dieet. Er is wel veel mogelijk met innovatieve technieken, maar specifieke teelten zijn in onze provincie heel lastig te realiseren. Voor de productie van ananas moet je bijvoorbeeld een specifieke kas ontwikkelen. Het is de vraag of we daar geld en energie in willen steken. Of zijn we bereid om er collectief afstand van te nemen? Zo’n gedragsverandering is een grote opgave. Denk ook aan koffie. Als mijn wekker om 5 uur ’s ochtends gaat, kan ik een lekker bakkie goed gebruiken." Lees hier verder.

Ja

Carlo Verhart

Programmamanager van Stichting Voedsel Verbindt

“Of het mogelijk is om onze provincie te voeden met alleen maar voedsel uit de regio? Ja. En dat zou ook hartstikke mooi zijn. Studenten van Hogeschool InHolland hebben een onderzoek gedaan waaruit blijkt dat we bijna 95% van de benodigde voedingsstoffen kunnen halen uit producten uit de regio. We produceren in Noord-Holland al meer dan je zou denken. In Wageningen (Gelderland) staat bijvoorbeeld een kas vol diverse bananensoorten. En thee telen we ook al. De ontwikkelingen volgen elkaar snel op." Lees hier verder.

Deelname Clusius-studenten Voeding aan Rabo Food Forward Track

Wed, 13 Jul 2022 18:54:22 GMT

Deelnemers vertegenwoordigen de gehele voedselketen, van boer tot bord.

Ons huidige voedselsysteem schiet tekort om in de toekomst wereldwijd iedereen te voeden. In de hele keten van boer tot bord zijn stappen nodig voor meer verantwoorde voeding met minder ecologische impact. In dit kader is Rabobank gestart met de Food Forward Track: een programma waarbij een groep deelnemers op zoek gaat naar innovaties, nieuwe verdienmodellen en duurzame oplossingen op het gebied van voeding. Vijf Clusius-studenten mbo voeding doen mee aan deze Food Forward Track.

Deelnemers aan de Food Forward Track vertegenwoordigen de gehele voedselketen, van boer tot bord. Van studenten tot een e-commerce ondernemer en van een bestuurder tot een agrariër. De vijf studenten van het Clusius College die meedoen aan de Rabo Food Forward Track bezoeken verschillende bedrijven, bedenken ideeën en leren verschillende skills om de oplossing uiteindelijk te presenteren tijdens een slotevent.

De studenten hebben inmiddels verschillende bijeenkomsten en excursies achter de rug en vertellen enthousiast over de ervaringen tot nu toe. Fleur: “De eerste twee bijeenkomsten waren online en dat was best lastig, we wisten nog niet zo goed waar het over ging en er werden best moeilijke woorden gebruikt. Maar gelukkig werd het bij de fysieke bijeenkomsten veel leuker! En waren mijn twijfels over waarom ik hieraan meedeed weg.” Jasper: “Iedereen is heel aardig het is heel goed georganiseerd. De excursies naar de verschillende bedrijven waren ook heel leerzaam, we kregen echt een inkijkje in de bedrijven en kunnen ons netwerk uitbreiden.”

De Clusius-studenten denken mee over productontwikkeling op verschillende gebieden. Zo gaat een aantal studenten met Boer Ted aan de slag om knolselderij in de korte keten (lokaal) te verkopen. Een andere groep studenten gaat werken aan duurzame lokale verkoop van vlees.

De studenten vinden het vooral leuk om fysiek samen te werken met zoveel verschillende mensen. Rahma: “Ik doe mee met dit project omdat ik wil leren om uit mijn comfort zone te komen. Dat lukt hiermee. Ik voel me ook zeker gewaardeerd en gehoord als jonge mbo-er. En ik kan veel van anderen leren.” Beide innovaties, met als doel een verbetering in de voedselketen, worden verder uitgewerkt en na de zomervakantie gepresenteerd op het slotevent.

FICA Summer Event: studenten hebben antwoord op de vraag 'wat eten we in de toekomst?'

Wed, 13 Jul 2022 18:28:24 GMT

Wat eten we in de toekomst? Studenten hebben hét antwoord!

Op 14 juni organiseerde FICA de zesde editie van het FICA Summer Event in Amsterdam. Tijdens dit event kwamen 15 groepen studenten van de opleiding Food Commerce & Technology van Hogeschool Inholland, bedrijven uit het werkveld, docenten, lectoren, practoren en een jurypanel samen. De afgelopen zes maanden hebben de tweedejaarsstudenten gewerkt aan praktijkvraagstukken in samenwerking met bedrijven als Vers aan Tafel , NMK Esbaco , Whole Fiber en We Design Food . Dit resulteerde in creatieve en innovatieve voedingsproducten en -concepten; van ‘Eetmaatjes’ om ondervoeding bij ouderen tegen te gaan tot een voedzame zoete snack voor moeders in Uganda.

Studenten uit Delft en Amsterdam, waarvan twee groepen van de Hogeschool van Amsterdam , werden vorige week uitgedaagd om in vier minuten hun product of concept te pitchen voor veelzijdig jurypanel uit diverse vakgebieden. “Het is mooi om te zien hoe studenten, onderzoekers en het bedrijfsleven samenwerken aan maatschappelijke vraagstukken als ondervoeding bij ouderen, de eiwittransitie 2.0 en circulaire economie. Gezien de feedback van de opdrachtgevers en het niveau van de eindproducten, zou het ons niet verbazen als een aantal van de eindproducten volgend jaar ook echt op de markt komen” aldus jurylid Claudia Oomen van Hogeschool Inholland.

Veldboneneiwit als duurzame vervanging van import soja

In opdracht van NMK Esbaco en het onderzoeksproject Bean me up! heeft een groep gewerkt aan de ontwikkeling van een plantaardige én duurzame eiwitreep voor sporters. De plantaardige eiwitrepen die op dit moment te koop zijn bevatten veelal eiwit uit importsoja. Om tot een nieuwe, duurzamere variant te komen gingen de studenten aan de slag met eiwit uit veldbonen en erwten die lokaal geteeld kunnen worden. Om de reep een neutrale smaak te geven werd gewerkt met veldbonen eiwitisolaat (85% eiwit). De moeilijkheidsgraad bleek te zitten in de muffige ‘off-taste’ van erwteneiwit. Gelukkig wisten de studenten dit op te lossen door drie verschillende smaakvariaties van de reep te maken: chocolade-cacao, appel-kaneel en karamel-zeezout. Naast plantaardig en duurzaam, is de reep ook vegan, glutenvrij en ‘clean label’.

Een voedzame snack voor moeders in Uganda

De Heights and Minds Foundation zet zich voor de groei en ontwikkeling van kinderen in Indonesië, Senegal en Uganda en het voorkomen van chronische ondervoeding gedurende de eerste 1000 dagen van het leven. Voor een van hun MindUps in Uganda, het Kawempe Youth Centre, werd studenten gevraagd om een voedzame snack voor moeders te ontwikkelen. Een van de grootste problemen blijkt namelijk het voedingstekort bij zwangere en lacterende vrouwen, waardoor hun kinderen groeiachterstanden oplopen. De snack moest niet alleen voedzaam zijn maar ook goedkoop, passend binnen de lokale eetgewoontes en te produceren met lokale ingrediënten. Evi Damstra, student: “In eerste instantie dachten we bij ‘goedkoop’ aan een productieprijs van ongeveer één euro, maar dit bleek al te duur te zijn. Daarnaast moesten we goed onderzoek doen naar beschikbare ingrediënten. Uiteindelijk vonden we hét speciale lokale ingrediënt: Morgina oleifera. Deze plant groeit lokaal en bevat belangrijke vitamines en mineralen die belangrijk zijn voor de zwangere en lacterende vrouwen.” Omdat er in Uganda veel met de handen gegeten wordt ontwikkelden de studenten uiteindelijk een van origine Marokkaanse sellou maar dan met voedzame en lokale ingrediënten. Betaalbaar en makkelijk te maken door de vrouwen zelf.

En de winnaars zijn..

Tijdens het event werden ook twee winnende groepen uitgekozen. De prijs voor het meest complexe vraagstuk ging naar de studenten van ‘Bitterzoet’. Zij kregen de vraag om een nieuw soort steviavezels, aangeleverd door Biorefinery Solutions (BRS), te verwerken in een bakkerijproduct. Dit in samenwerking met NMK Esbaco. Deze nieuwe soort steviavezelf heeft in tegenstelling tot andere varianten géén bittere nasmaak. Na veel experimenteren met het verwerken van de stevia in koekjes, marsepein, cakes en fruitmatten kwam een cake met dadel-kaneel-smaak als beste uit het de blinde test onder medestudenten en docenten. Om de knapperige textuur van de stevia tegen te gaan is maanzaad toegevoegd aan de cake. Het is de groep gelukt om maar liefst 50 procent van de normale hoeveelheid suiker te vervangen door stevia!

600 BSO’s zetten in op gezond eten tijdens de zomervakantie

Wed, 13 Jul 2022 18:14:26 GMT

De Gezonde Smikkelweken

Meer dan 50.000 kinderen in 7 provincies gaan tijdens de zomervakantie op de buitenschoolse opvang aan de slag met gezonde en duurzame voeding. Dit gebeurt in het kader van het evenement de Gezonde Smikkelweken, georganiseerd door de sociale onderneming Spoony. BSO's die niet deelnemen aan dit evenement, kunnen op de website van Spoony recepten en spelletjes terugvinden. De Gezonde Smikkelweken worden mede mogelijk gemaakt door Jong Leren Eten en daarnaast door 16 partners die allen zonder winstoogmerk meedoen.

In Nederland eet 85% van de kinderen in de leeftijd 4 tot 12 jaar te weinig groenten. Daarnaast heeft 1 op de 7 kinderen overgewicht of obesitas waarbij een ongezond voedingspatroon één van de belangrijkste oorzaken is. Om die trend te keren startte sociale onderneming Spoony afgelopen jaar de Gezonde Smikkelweken, waarbij kinderen spelenderwijs groenten proeven, klaarmaken en ontdekken.

Oprichter en CEO van Spoony, Phaedra Mensen: ‘'Er wordt op BSO’s al zoveel gebakken en gekookt, maar voornamelijk cupcakes en koekjes. Met onze pakketten gaan kinderen met evenveel plezier aan de slag met verrassende groentetussendoortjes. Het is geweldig om te ervaren hoe makkelijk kinderen groenten proeven en eten als ze dit samen doen, door middel van een vrolijke activiteit".

Zomerprogramma

De kick-off vindt in de eerste week van de vakantie plaats op 600 buitenschoolse opvang locaties in 7 provincies, namelijk: Noord-Holland, Utrecht, Flevoland, Friesland, Drenthe, Overijssel en Gelderland. Deze BSO’s ontvangen op locatie kratten met verse groenten activiteiten, zoals een pakket om van zwarte bonen brownies te maken en een Zintuigenspel waarmee ze gemaskerd onbekende groenten als chayotes en zwarte tomaat ontdekken. “Ik was verbaasd over wat de kinderen allemaal hebben geproefd tijdens het Zintuigenspel en hoe leuk de kinderen dat aan het spelen waren,” aldus BSO-leidster Marjon van BSO het Vossenhol.

Aan de slag met het Kook- en Speelboek

Om kinderen te stimuleren ook thuis gezond aan de slag te gaan, krijgen alle deelnemende kinderen een Kook- en Speelboek mee naar huis met recepten, eetspelletjes en challenges. Deze kunnen alleen of met het hele gezin gedaan worden. BSO's die niet deelnemen aan de Gezonde Smikkelweken, kunnen dit Kook- en Speelboek downloaden via de website van Spoony. De recepten in het boek zijn ontwikkeld met het Voedingscentrum en in lijn met de richtlijnen van Gezonde Kinderopvang.

Meer informatie over de Gezonde Smikkelweken vind je hier.

Rubriek: Vol van Groenten

Tue, 14 Jun 2022 10:26:31 GMT

Het lieveheersbeestje

In de rubriek Vol van Groente neemt Ulko Stol ( Vollegrondsgroente.net ) de lezer mee in de wereld van de vollegrondsgroenteteelt. Verhelderend, verbazend en verwonderend.

Luizen melken

Het lieveheersbeestje, de Coccinella, is het toonbeeld van vredelievendheid, het beestje is vriendelijk voor de natuur, lief, schattig, herkenbaar en is daardoor heel knuffelbaar. In de agrarische sector kennen we het lieveheersbeestje als bestrijder van luizen. Schadelijke luizen worden bestreden en dat leidt tot een schoonproduct en bespaart synthetische gewasbeschermingsmiddelen. Dat gebeurt overigens weinig zachtzinnig. Het lieveheersbeestje geeft de luis een pak rammel totdat deze zijn sappen uitperst die weer voeding zijn voor het lieveheersbeestje. Eufemistisch noemen we dat luizen melken.

Goed voorbeeld

Het lieveheersbeestje is een voorbeeld van plaagbestrijding door natuurlijke vijanden. Een voorbeeld dat navolging krijgt in de zoektocht naar andere roofdieren. In die zoektocht komen we allerlei kniptorren en zweefvliegen tegen. Mooie en interessante oplossingen voor beheersing van schadelijke insecten zodat de gewassen gezond kunnen groeien en vers en onbeschadigd in het groenteschap liggen. In het groenteschap mogen we immers geen schadelijke insecten tegen komen.

"Een lieveheersbeestje mag wel óp, maar niet ín de verpakking zitten"

Maar, zeggen kwaliteitshandboeken, in het groenteschap mogen geen schadelijke insecten te vinden zijn en ook geen nuttige insecten: 'producten moeten vrij zijn van insecten.' Dus nuttig of niet, wel of niet schadelijk voor het product, natuurvriendelijk of niet, beestjes mogen niet in het product aanwezig zijn. In het geval van een zakje gesneden sla betekent dat het volgende: een lieveheersbeestje mag wel op de verpakking zitten maar niet in de verpakking. Een plaatje van een lieveheersbeestje waarmee getoond wordt dat het product duurzaam geteeld is draagt bij aan het positieve beeld en leidt wellicht tot bonuspunten op het certificaat. Maar als dat lieveheersbeestje duurzaam aan het werk is in de krop sla, dan wordt de sla afgekeurd.

Duurzaamheidstappen zijn ingewikkeld en duurzame ambities zijn nodig maar de verantwoordelijkheid voor duurzaamheid in de teelt ligt niet alleen bij de boeren en tuinders maar is een verantwoordelijkheid van iedereen.

Ulko Stoll, Vollegrondsgroente.net

volvangroente.nl

Kennisdeal Akkerbouw en Vollegrondsgroente versnelt innovatie

Tue, 07 Jun 2022 07:51:40 GMT

Ontwikkelen ondernemerschap en vakmanschap

Laat kennis werken! Dat is de boodschap van de Kennisdeal Akkerbouw en Vollegrondsgroente, die op dinsdag 31 mei werd gelanceerd tijdens de Future Farming & Food Experience 2022 in Lelystad. In de Kennisdeal werken het bedrijfsleven, het onderwijs, het onderzoek en verschillende kennispartijen samen om innovatie in de plantaardige sector te versnellen. Dat gebeurt door kennis gestructureerd aan te bieden én door samen met ondernemers kennis te ontwikkelen. De eerste actie is een oproep aan boeren en burgers om een profielkuil te graven.

Partners van de Kennisdeal Akkerbouw en Vollegrondsgroente zijn Aeres , BO Akkerbouw , Boerderij van de Toekomst , CIV Groen , CoE Groen , Deltaplan Agrarisch Waterbeheer , LTO-vakgroep Akkerbouw en Vollegrondsgroente, Talentoogst en Vollegrondsgroente.net. BO Akkerbouw is de coördinator van de Kennisdeal.

Ontwikkelen ondernemerschap en vakmanschap

Miriam van Bree van CIV Groen gaf het startsein voor de Kennisdeal door alle negen partners een tuinschep te overhandigen. “Dat onderstreept dat we het heft in eigen hand nemen en actief aan de slag gaan. Samen laten we kennis werken. Onderwijs, kennispartijen én bedrijven. De akkerbouw en vollegrondsgroenteteelt staan namelijk voor grote veranderopgaven. De omslag naar een duurzamere manier van telen van ons voedsel vraagt om een systeeminnovatie. Een centrale rol is weggelegd voor ondernemers en werknemers, van nu en van de toekomst. Hun ondernemerschap en vakmanschap willen we verder ontwikkelen.”

Upload de foto van uw profielkuil

De Kennisdeal trapte op 31 mei meteen de eerste actie af: een oproep om een profielkuil te graven . Niet alleen wetenschappers kunnen onderzoek doen, ook boeren en burgers kunnen dat. Van Bree: “We vragen aan boeren om op hun akkers een kuil van 0,5x0,5x0,5 meter te graven met één rechte zijde. Ook burgers met een volkstuin kunnen meedoen. Zo kunnen zij goed zien wat de structuur en de doordringbaarheid van de bodem is en waar gaatjes van wormen zitten. We vragen boeren en burgers een foto te mailen naar agro@civ-groen.nl . Landelijk krijgen we op deze manier inzicht in de kwaliteit en structuur van bodems.” Dit gezamenlijke onderzoek wordt citizen science of burgeronderzoek genoemd. De foto’s worden verzameld op de website van Groen Kennisnet waar ook alle informatie over deze actie is te vinden.

Automatisch broccoli oogsten

Fri, 03 Jun 2022 08:00:00 GMT

Betrokkenheid van scholen i.c.m. praktijk en mechanisatiebedrijven zorgt voor frisse blik

Automatisch oogsten van broccoli is geen nieuwe gedachte en inmiddels zijn er meerdere initiatieven om te komen tot automatische oogst techniek. Het idee is eenvoudig: herken de broccoliplant, beoordeel of deze groot genoeg is, snijdt hem af, vang hem op en transporteer de broccoli naar een (tussen)opslagplaats. Evengoed een idee met veel stappen die afzonderlijk van elkaar, in een beschermde omgeving wel zijn te automatiseren maar die aansluitend in het veld binnen een vlot temp afgehandeld nog wel wat vragen op roepen.

Concept

Afgelopen twee jaar zijn studenten van de Robotica opleiding van InHolland bezig geweest om een concept te ontwikkelen van een broccoli oogster. Het concept is ontwikkeld in het kader van een zogenaamd 'kiem' project. Dat houdt in dat een eerste aanzet wordt gemaakt dat bij voldoende perspectieven wordt vervolgd in een groter project. De technische inbreng wordt geleverd door mechanisatie bedrijf Nanne Kooiman uit Andijk .

Ontbladeren

De studenten van In Holland hebben een aantal keuzes gemaakt voor techniek die potentieel interessant is om broccoli te oogsten. Met ondersteuning van de lector Robotica van InHolland bleek de herkenningstechniek geen onoverkomelijk struikelblok. Ook het oogsten van de broccoli lijkt geen onmogelijke opgave. Een mes en een gripper die de broccoli vasthoudt is goed te realiseren. Hoofdbrekens geven wel het ontbladeren van de broccolistronk. Mogelijkheden met messen leveren schade. De oplossing die de studenten van InHolland hebben ontwikkeld is ontbladeren met borstels.

Houtje touwtje

De InHolland studenten Stefan Zwagerman en Thijs Bouwes hebben op basis van de analyses een zogenaamde proof of principle gemaakt en die getest in praktijkperceel broccoli in de Wieringermeer. In de machine ontwikkeling is een 'proof of principle' een bewijs dat het uitgedachte principe werkt. Dat betekent dat het uitgedachte principe op een houtje touwtje manier in een echte situatie wordt uitgeprobeerd. Dit is een stadium voor het ontwikkelen van een prototype.

Borstel

In de 'proof of principle' is op een niet aangedreven rijdende bok een camera, de borstels en het oogstmes geplaatst. Deze installatie is in een praktijkperceel gezet om te bewijzen dat het idee werkt. En de conclusie is dat het perspectief gunstig is. De camera herkent de broccoli en de juiste sortering en de borstels kunnen inderdaad de stronk ontbladeren. De oplossing die getoetst is om te oogsten is om met een mes aan een soort beker de broccoli op een afvoerband te zwaaien.

Vervolg

Het uitgedachte principe blijkt te werken en dat roept tegelijkertijd vragen op over hoe deze handelingen dan op elkaar aan gaan sluiten en wat dan de verwerkingstijd gaat zijn. Dit zijn vragen die in een vervolgproject moeten worden beantwoordt en dat antwoord is de basis voor de ontwikkeling van een prototype. De aanvraag voor het vervolg is inmiddels ingediend.

De betrokkenheid van scholen in combinatie met praktijk en mechanisatiebedrijven zorgt dat er met een frisse blijk naar automatisering wordt gekeken. En dat leidt tot nieuwe inzichten. Dit soort initiatieven zorgen niet alleen voor nieuw inzicht ook de betrokkenheid van jongen innovatieve mensen bij de sector is van groot belang en wordt middels dit soort projecten gerealiseerd.

Bron: Vollegrondsgroente.net

Belonen op doelen en ruimte voor vakmanschap als sleutel voor toekomstbestendige landbouw?

Tue, 31 May 2022 12:27:07 GMT

This is a subtitle for your new post

De Beemster is door het ministerie van LNV aangewezen als een van de 14 pilotgebieden in Nederland waarin boeren, overheid en andere partijen samen onderzoeken of het centraal stellen van doelen in plaats van maatregelen bijdraagt aan de verduurzaming van de landbouw. De pilotgebieden brengen advies uit aan de demissionair minister van LNV over hoe dit eruit kan zien.

Om de landbouw te verduurzamen wordt van boeren gevraagd om allerlei maatregelen te nemen op hun bedrijf. Door de stapeling van maatregelen is niet meer duidelijk aan welke doelen de verschillende maatregelen bijdragen en de boer ziet door de bomen het bos niet meer. Vandaar dat er vanuit de landbouwsector behoefte is om vanuit vakmanschap en eigen handelingsperspectief inhoud te geven aan lange-termijn doelen.

Vanaf eind oktober 2021 zijn in De Beemster vier bijeenkomsten georganiseerd. De samenwerkende partijen in de pilot in De Beemster zijn 10 akkerbouwers uit de polder, gemeente Beemster , Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier , Rabobank , Water, Land en Dijken en Provincie Noord-Holland en het ministerie van LNV.

Kritische Prestatie Indicatoren

Om te kunnen sturen en belonen op basis van prestaties op doelen is het noodzakelijk dat deze inzichtelijk en overzichtelijk worden gemaakt en de voortgang meetbaar. Hiervoor wordt in de pilots gebruik gemaakt van een systeem van Kritische Prestatie Indicatoren (KPI’s). Iedere indicator staat voor een bepaalde meetbare prestatie die effect heeft op een, of meer van de doelen. Doelen zijn bijvoorbeeld Verbeteren van waterkwaliteit- en beheer, Verbeteren van bodemkwaliteit en Herstellen van biodiversiteit. Voorbeelden van indicatoren zijn N-Balans, P-balans of % gereduceerde grondbewerking. De score die behaald wordt op indicatoren kan worden beïnvloed door verschillende acties. Boeren krijgen hierdoor meer ruimte om vanuit vakmanschap en eigen handelingsperspectief passende acties te nemen om tot de doelen te komen. De meest passende en effectieve manier om naar een doel toe te werken kan afhankelijk van de context namelijk verschillen: denk bijvoorbeeld aan grondsoort, regio, bouwplan en stalsysteem.

De vragen die in de pilots centraal staan

Welke kansen en of bezwaren zien de akkerbouwers & gebiedspartijen bij toepassing in het gebied per KPI?
Missen we nog specifieke kpi’s (sector/gebied)?
Hoe maken we die KPI’s meetbaar?
Hoe maken we die KPI’s beloonbaar?

Of kortom: Welke KPI’s zijn in welk gebied zinvol om duurzame landbouw te stimuleren en hoe kun je deze belonen?

Presentatie pilotgebied De Beemster

Presentatie De Beemster

Bron: www.boerenbusinessinbalans.nl

Organische stof meten en voorspellen

Tue, 31 May 2022 07:51:33 GMT

Koolstof-monitoringstool in de vollegrondsgroenteteelt

"Dweilen met de kraan open" Dat is de realistische schets die Gera van Os geeft over de koolstofkringloop en de koolstofvastlegging in de bodem. Van Os is lector Duurzaam bodembeheer bij de Aeres Hogeschool in Dronten. Zij heeft meermaals getoond een goed inzicht te hebben in bodemprocessen en kan daar een heel genuanceerd verhaal over vertellen. Van Os is als lector opdrachtgever van de toetsing van een koolstof-monitoringstool in de vollegrondsgroenteteelt door studenten. In een workshop over de Praktijktool BodemCoolstof schetste Joost Cruijsen, onderzoeker bij Wageningen UR, de context en aanleiding voor de ontwikkeling van deze tool vanuit het programma Slim Landgebruik.

Kringloop

De koolstofkringloop is kort en overzichtelijk: planten nemen CO ₂ op uit de lucht en verwerken deze in de fotosynthese tot suikers, cellulose en andere koolstofverbindingen waaruit planten zijn opgebouwd. Afgestorven plantenresten worden door het bodemleven afgebroken, waarbij een groot deel van de koolstof weer als CO ₂ de lucht in gaat. Een deel van de koolstof wordt door het bodemleven gebruikt om van te groeien en als het bodemleven afsterft wordt ook dit verteerd. Uiteindelijk blijft slechts een klein, moeilijk afbreekbaar deel van de organische stof voor langere duur in de bodem achter. Daarmee dient aanvoer van organische stof vooral als brandstof voor de bodemprocessen, maar is het 'dweilen met de kraan open' als je permanente vastlegging van koolstof nastreeft, aldus Van Os. Toch is het geleidelijk opbouwen van organische stof mogelijk en dat dient een tweeledig doel. Landbouwkundig zorgt organische stof onder andere voor buffering van voedingsstoffen en water en klimatologisch leidt koolstof die is vastgelegd in organische stof niet tot een broeikaseffect.

Onnauwkeurig

Als je het bouwplan en bodembeheer aanpast om het organische stofgehalte te verhogen, dan wil je ook graag weten of het resultaat de moeite loont. Echter, legt Van Os uit, de bemonstering en analysemethoden van organische stof in de bodem kennen een relatief grote onnauwkeurigheid. De gemeten laboratoriumuitslagen kunnen plus of min 0,4% afwijken van het werkelijke organisch stofgehalte. Gezien het feit dat opbouw van organische stof in de bodem een proces is van tientallen jaren (1% in 10-20 jaar), is het sturen op laboratorium uitslagen nauwelijks mogelijk.

CO ₂ vastleggen

Toch moeten we aan de slag. In het Klimaatakkoord is afgesproken dat vanaf 2030 de grondgebonden landbouw in Nederland 0,5 megaton CO ₂ per jaar moet vastleggen in de bodem. De trage opbouw en de onnauwkeurige meetmethoden maken dat echter niet makkelijk. Daarom is een onderzoeksprogramma opgestart, Slim Landgebruik, om kennis te bieden die de extra vastlegging in de landbouwbodems kan ondersteunen. Zo is er bijvoorbeeld een online tool ontwikkeld, waarmee het effect van teeltmaatregelen op het organische stofgehalte in de bodem kan worden berekend. In de tool, genaamd Praktijktool BodemCoolstof, worden publieke bedrijfsgegevens automatisch ingeladen (vanuit RVO en Farmmaps ) en is het mogelijk om naar eigen keuze teelthandelingen in te voeren. De tool berekent de verandering van het organische stofgehalte over langere tijd en laat dit in een overzichtelijk plaatje zien. Hiermee kan je lange termijn scenario’s vergelijken, met verschillende combinaties van teeltmaatregelen die interessant zijn voor je eigen situatie.

Testen

De Praktijktool BodemCoolstof is in eerste instantie ontwikkeld voor de akkerbouw en veehouderij. Studenten van Aeres Hogeschool hebben de tool onlangs getest bij een aantal vollegrondsgroentebedrijven en toegelicht in een workshop, als onderdeel van het programma Biodivers Perspectief. Ze zijn bij de telers op bezoek geweest en hebben gegevens opgehaald om de berekeningen te kunnen maken. De deelnemende telers en studenten hebben geconstateerd dat Praktijktool BodemCoolstof nog wel een flink aantal aanpassingen nodig heeft om te kunnen functioneren voor de vollegrondsgroenteteelt. Zo biedt de tool alleen de mogelijkheid om een enkele teelt per jaar in te voeren; meerdere hoofdteelten per jaar zijn nog niet mogelijk. Ook is de tool er vooralsnog niet op ingesteld dat een teler gebruik maakt van een groot aantal wisselende huurpercelen, waarbij het gewas slechts drie maanden op het land staat. De studenten hebben alle opmerkingen verzameld.

Inzicht

Tijdens de Masterclass op 26 april 2022 was het voor de aanwezige ondernemers een ongewone ervaring om voorgelicht te worden over een tool die nog in ontwikkeling is. Het doel van de workshop was dan ook gericht op een demonstratie en het verzamelen van vragen en tips vanuit de praktijk om de tool te kunnen verbeteren. Nadat de telers samen met de studenten de tool hadden uitgeprobeerd, kwamen al gauw de tongen los en regende het verbeterpunten. Deze zullen door de onderzoekers worden gebruikt om de tool aan te passen. Het inzicht dat de tool kan geven wordt door de vollegrondsgroentetelers wel gewaardeerd. Ze zien het belang van organische stof en zijn bereid om maatregelen te nemen om het gehalte in de bodem te verhogen. Dat is zowel landbouwkundig effectief als waardevol voor de duurzaamheidscertificering. Zeker in gewassen als bloemkool en broccoli waarin relatief weinig wordt afgevoerd t.o.v. de productie kan een dergelijke tool een mooi inzicht geven in de duurzaamheid van de teelten. Daar is nog wel het een en ander aan onderzoek voor nodig. Voor de sector zou het functioneel zijn als de tool ook een berekening kan maken op bedrijfsniveau (met wisselende percelen) en op regioniveau (verzameling percelen die rouleren onder diverse gebruikers).

De masterclass van Gera van Os en de Aeres-studenten hebben inzicht gegeven in de opgave waar we voor staan. De uitkomst van de workshop illustreert hoe belangrijk het is om telers te betrekken bij het onderzoek en de ontwikkeling van praktijktools. De avond werd dan ook afgesloten met een luid en duidelijk ‘wordt vervolgd’. Volgend jaar willen we weer een masterclass organiseren met een verbeterde versie van de tool.

Praktijktool BodemCoolstof

De Praktijktool BodemCoolstof is gratis te gebruiken op FarmMaps.eu.

Biodivers perspectief

Het programma Biodivers Perspectief creëert een inspirerende en stimulerende leeromgeving voor studenten, docenten, ondernemers en alle andere partijen voor wie natuurinclusief leren belangrijk is. Vollegrondsgroente.net is het demoleerbedrijf vollegrondsgroente in het programma Biodivers Perspectief.

Slim landgebruik

Slim Landgebruik heeft als doel het leveren van de benodigde kennis om te komen tot een additionele vastlegging van 0,5 Mton CO ₂ -eq per jaar aan de Nederlandse minerale landbouwbodems in aanloop naar en vanaf 2030. De praktijktool BodemCoolstof is één van de projecten van Slim Landgebruik https://www.slimlandgebruik.nl/themas/monitoren-van-de-voortgang-richting-05-mton/projecten/praktijktool-bodemcoolstof .

Fauna in Evenwicht van start

Mon, 30 May 2022 11:26:50 GMT

Een gezamenlijke, gebiedsgerichte en sector overstijgende aanpak

De laatste jaren neemt gewasschade door ganzen, eenden en hazen toe. Wanneer er geen lange termijn oplossing voor wordt gevonden bestaat de kans dat het robuuste voedselsysteem, zoals we dat nu kennen, onder druk komt te staan. Met name de explosie van ganzen beïnvloedt het fragiele evenwicht in de bestaande biodiversiteit op het boerenland. Zij richten in de land- en tuinbouw veel schade aan. Ze eten gras en gewassen en produceren enorme hoeveelheden ganzenpoep, dat weer leidt tot verzuring van de bodem. Dit maakt landbouwgrond minder voedzaam met als gevolg dat er minder zal groeien. Door het enorme overschot aan ganzen is de biodiversiteit in gevaar. Waar ganzen zitten kunnen immers geen weidevogels zitten. De duurzame en succesvolle aanpak van de (groeiende) overlast door ganzen, eenden en hazen moet leiden tot een vermindering van de gewasschade en verdichte en verslempte bodems. Door oplossingen te zoeken naar een betere balans wordt de biodiversiteit in het gebied versterkt en komt weer lucht en ruimte voor weidevogels zoals de scholekster, grutto en kievit en de kleinere watervogels.

Deze aanpak wordt uitgevoerd in het project Fauna in Evenwicht. In dit project zetten Vollegrondsgroente.net en vijf vollegrondsgroentetelers in op het ontwikkelen, testen, valideren, borgen en verspreiden van duurzame en innovatieve aanpakken in het tegengaan van de toenemende gewasschade door ganzen, eenden en hazen, waarbij tevens de biodiversiteit wordt gestimuleerd. Het project beoogt een gezamenlijke, gebiedsgerichte en sector overstijgende aanpak.

Het project Fauna in Evenwicht heeft twee doelstellingen:

Opbouwen, ontwikkelen, vastleggen en verduurzamen van een breed en sector overstijgend consortium om de gebiedsgerichte en sector overstijgende samenwerking in de aanpak van wildschade te bevorderen. Er wordt stevig ingezet op het stimuleren van een samenwerking tussen agrariërs, faunabeheerders, water- en terreinbeheerders, natuurorganisaties en kennisinstellingen samen komen.
Het gezamenlijk ontwikkelen, valideren, borgen en verspreiden van innovatieve aanpakken om gans- eend en haas gerelateerde gewas- en bodemschade schade tegen te gaan en tegelijkertijd de biodiversiteit te versterken. In dit project wordt gezocht naar een oplossing om ganzen, eenden en hazen weg te houden maar wel een plek te creëren waar weidevogels zich kunnen nestelen.

Samenwerking

Hoewel vele andere West-Friese telers tegen dezelfde problematiek aanlopen is ervoor gekozen om dit project bottum-up te starten met een kleine wendbare operationele groep van Vollegrondsgroente.net en een vijftal bloemkool- en broccolitelers die ook de andere telers vertegenwoordigen. Via deze groep wordt ingezet op onderzoek en duurzame, innovatieve aanpakken die de toenemende gewasschade tegengaan en biodiversiteit stimuleren. Er wordt gekeken wat er mogelijk is in beheersmaatregelen wanneer grond jaarlijks wordt uitgewisseld met andere teelten. Binnen dit project wordt niet alleen samenwerking gezocht met vollegrondsgroente telers maar ook met bijvoorbeeld tulpentelers, akkerbouwers, veeboeren, Greenport NHN, LTO Noord, kennisinstellingen, Faunabeheer Noord-Holland, natuurorganisaties, terreinbeheerders, waterschappen en de Nederlandse Jagersvereniging (in de regio). Door verschillende competenties, ervaring en expertise te koppelen en samen te werken in de beoogde pilots kan er van elkaar geleerd worden en kunnen de verschillende innovatieve aanpakken ook professioneel worden gemonitord, beschreven en vastgelegd. De samenwerking wordt verduurzaamd en zal ook aansluitend aan het project worden bestendigd. Daarbij is ook regelgeving van belang: Zijn er bepaalde beleidsregels die gezamenlijk aangepakt kunnen worden? Hoe zorgen we ervoor dat de resultaten ook buiten West-Friesland verspreid worden? Dit zijn vraagstukken waar in het project aan gewerkt gaat worden.

Veldproeven

Binnen het project wordt er ingezet op het onderzoeken, toepassen en valideren van verschillende preventie- en beheermaatregelen. Om tot passende beheermaatregelen te komen zullen er gedurende het project 10 veldproeven opgezet worden bij de aangesloten agrariërs. Binnen deze veldproeven worden preventie en beheermaatregelen uitgezet, gemonitord en geëvalueerd.

Meer informatie over de operationele groep en subsidie is hier te vinden.

All You Need is Food Tour winnaar Impactprijs Groen Onderwijs!

Tue, 24 May 2022 08:54:01 GMT

All You Need is Food Tour

Maandag 16 mei heeft Clusius College mbo Voeding voor de All You Need is Food Tour de Impactprijs Groen Onderwijs in ontvangst mogen nemen!

Studente Voeding & Voorlichting, Marit Hoogcarspel en Sil de Weerd van Beter (W)eten voorlichtingen namen de prijs (een cheque t.w.v. € 2.500,-) in ontvangst. De All You Need is Food Tour werd van de in totaal 10 genomineerden gekozen als de winnaar van deze mooie en eervolle prijs.

De feestelijke uitreiking vond plaats op de Hogeschool Inholland in Delft. De nominatie voor de prijs was al eervol, maar het winnen van de prijs is de ultieme kers op de taart!

Innovatieve projecten met impact op voedsel, klimaat, en/of leefbaarheid

De Impactprijs van GroenPact is er voor innovatieve projecten, onderzoeken en start-ups die op een of ander manier impact hebben op voedsel, klimaat, en/of leefbaarheid. Alle vernieuwende initiatieven (groot én klein) die laten zien hoe belangrijk groene oplossingen zijn, maken kans. Denk aan projecten of start-ups die het verschil maken op het gebied van voedseltransitie, duurzaamheid, sociale impact, vergroening, klimaat, circulaire landbouw of biodiversiteit.

All You Need is Food Tour

De All You Need Is Food Tour is door ons mbo Voeding georganiseerd in samenwerking met (Beter) Weten Voorlichtingen, vanuit project NH Food. Dit schooljaar en vorig schooljaar heeft de glimmende foodtruck vele vmbo-scholen in Noord-Holland bezocht. Hierdoor konden de leerlingen kennismaken met onze mbo-opleidingen Voeding. Daarnaast was er aandacht voor het eten van de toekomst en werd het belang van duurzame en gezonde voeding uitgebreid toegelicht.

Mbo’ers informeren vmbo’ers over duurzame voedselkeuzes

Dat de prijs is gewonnen bevestigt dat de opleiding goed bezig is. De jury zei tijdens de feestelijke uitreiking hier het volgende over: “Dit project gaat over het eten in de toekomst. We vinden het een heel goed idee om mbo’ers te laten vertellen aan vmbo’ers over duurzame voedselkeuzes en dat hebben ze ook supercreatief gedaan. Daar waren wij heel erg enthousiast over. Hiermee is invulling gegeven aan een maatschappelijk relevant thema: ‘Eten van de toekomst’. Het is een uitdaging jonge mensen de foodsector in te krijgen en met dit project hebben deze jongeren hieraan bijgedragen.” Daarnaast prees de jury het idee om naar de scholen te gaan in plaats van de leerlingen naar de school te laten komen (de eerste versie van de tour is begonnen tijdens de lockdown).

De prijs is een geldbedrag van € 2.500,-. Over de besteding daarvan wordt nog nagedacht.

Arbeidsmarktthema Leven Lang Ontwikkelen

Tue, 17 May 2022 08:11:44 GMT

Leven lang ontwikkelen een van dé arbeidsmarktthema’s van dit moment

Het begrip Leven lang ontwikkelen (LLO) is een van dé arbeidsmarktthema’s van dit moment. Om als organisatie mee te kunnen in de snel veranderende samenleving met een veranderende vraag en hogere kwaliteitseisen, wordt het continu leren en ontwikkelen van medewerkers steeds belangrijker. Daarnaast biedt het tekort aan werkzoekenden op de arbeidsmarkt een uitdaging. Door ontgroening en vergrijzing groeit de vraag naar medewerkers, maar is het aanbod zeer beperkt. Hierdoor benaderen ook de levensmiddelenbedrijven anders geschoolde werkzoekenden om aan de arbeidsvraag te voldoen. Deze nieuwe toetreders tot de branche zullen nog bijgeschoold moeten worden voordat zij volledig inzetbaar zijn in de levensmiddelenindustrie.

Het mbo heeft hier de uitdaging om te voldoen aan de vraag om het ‘zittende’ personeel duurzaam bij te scholen en zo zicht op werk te houden. Maar ook om er voor te zorgen dat er mogelijkheden in het aanbod zijn om werkzoekenden op een efficiënte en flexibele wijze op te leiden, zodat zij snel inzetbaar zijn in de levensmiddelenindustrie.

De Onderwijsgroep Noordwest-Holland is een coöperatie tussen de afdelingen bedrijfsopleidingen van het Clusius College en het ROC Kop van Noord-Hollan d. Om de aansluiting met het bedrijfsleven te houden en aan de behoefte in cursussen en opleidingen te voldoen, zijn wij ons continue aan het ontwikkelen.

We bieden onze bekende BBL opleidingen op gebied van Voeding en Technologie aan, zowel inhouse als in een ‘open inschrijving’, maar ook de opleidingen procestechniek en diverse maatwerktrajecten.

We zetten ons in op het ontwikkelen van het aanbod mbo certificaten en keuzedelen voor werkenden en werkzoekenden.

Een mbo certificaat is een deel van de kwalificatie-eisen van een mbo opleiding. Door een deel van de opleiding aan te kunnen bieden versterken we kansen op de arbeidsmarkt middels een mbo certificaat. Het mbo certificaat is een wettelijk erkend mbo certificaat, dat bovendien een basis geeft om verder door te leren.

Een keuzedeel is een verdieping of verbreding op onze opleidingen. Middels een keuzedeel kan iemand zijn vakmanschap verbreden of zich verder specialiseren.

Op dit moment bieden wij de BBL opleiding Food Process &Technology aan, een 2 jarige modulaire BBL opleiding op niveau 3. Lees hier meer over de opleiding .

In ons aanbod bieden we ook een cursus Begeleider Praktijkleren (certificaat) waarbij we uw (toekomstige) praktijkopleiders opleiden om lerende medewerkers te begeleiden. Bekijk hier de cursus .

Ondertussen ontwikkelen we door en zullen we dit najaar het aanbod uitbreiden met de cursussen;

Verpakken van Levensmiddelen

Deelnemers leren over het zorgdragen voor de kwaliteit van het verpakkingsmateriaal, het

restmateriaal en het product. Het bedienen van de verpakkingsapparatuur, startklaar maken, controleren van proces- en productgegevens en verzorgen van de informatie in de keten behoren tot de werkzaamheden.

Interne auditor in de Voedingsindustrie

In de voedingsindustrie is het belangrijk dat er een veilig product geproduceerd wordt. Het veilig produceren moet regelmatig gecontroleerd worden door een opgeleide interne auditor. Kwaliteitscontroles worden niet alleen uitgevoerd door de kwaliteitsafdeling maar in het gehele proces. Van steeds meer functies in de voedingsindustrie wordt verwacht dat ze interne audits kunnen uitvoeren.

Voedselveiligheid in de Productieketen

Het certificaat is er op gericht deelnemers vakinhoudelijk te laten meedraaien op het niveau van de vakbekwaam medewerker voeding en technologie; daar waar het gaat om voedselveiligheid en kwaliteit. Bij geconstateerde afwijkingen in kwaliteit, (voedsel)veiligheid en/of hygiëne past de certificaathouder de werkzaamheden aan, volgens protocol, en zorgt voor goede afstemming en communicatie met alle betrokkenen. Hij signaleert afwijkingen en weet hoe te handelen.

Heeft u vragen over het opleiden van u of een van uw medewerkers? Neem dan contact op met accountmanager Jeroen Visch: j.visch@clusius.nl

Bean me up veldproeven bij Vertify Wieringerwerf

Tue, 17 May 2022 07:43:30 GMT

Tien verschillende Veldboon rassen staan ingezaaid bij Vertify Wieringerwerf

Studenten Clusius College krijgen op locatie praktijkonderwijs op teelt en voeding

Op 9 mei j.l. kregen 40 studenten plantenteelt en voeding van Clusius Colleg e praktijkonderwijs op locatie bij de proefvelden van Vertify in Wieringerwerf. Met bijdragen van Pieter Vlaar en Henk de Vries (Vertify), Iris Huisman ( CAV Agrotheek ), Rian Schelvis, Bertine Philipsen (Clusius) en Roland Tabor (Fabafull, Donny Craves) kwamen leerzame praktijkinzichten voor studenten bijeen. Aan bod kwam het belang van de eiwittransitie, de uitdaging in de teelt en de applicatie van veldbonen in voeding.

In twee groepen werd iedereen door Henk rondgeleid over de uitgebreide percelen met verschillende Veldboon rassen waaronder twee biologische. Dit seizoen wordt in de praktijk ondervonden welk ras tot de hoogst kwalitatieve opbrengst leidt in termen van plantweerbaarheid, opbrengst en eiwit winbaarheid. Dit zijn belangrijke data die medebepalend zijn voor de teler om te kiezen voor Veldboon als hoofdgewas.

Roland Tabor gaf prachtig inzicht in de keuken van de ontwikkeling van eiwit verrijkte Muffins. Op een educatieve spelwijze werden we allemaal uitgedaagd op onze applicatie kennis. Roland ontwikkelt mede dankzij de inzet van onze studenten verantwoorde lekkernijen voor herstellende patiënten in ziekenhuizen. In het Radboudumc ziekenhuis en andere ziekenhuizen verbonden aan het FoodforCare programma kunnen nu patiënten van onze muffins genieten. Wat een succes! Al met al was het een leerzame middag en waarbij de studenten op de locatie van Loonbedrijf Sturm-Jacobs .

Over Beanmeup!

In het project Beanmeup! wordt een korte keten productie van plantaardig eiwit ontwikkeld op basis van de faba boon (vicia faba). Beanmeup! is een REACT-EU programma van Kansen voor West, waarin kennisinstellingen als Hogeschool Inholland, Clusius College en Amsterdam Green Campus (UVA) samenwerken met Mkb bedrijven uit de regio Noord-Holland.

Meer informatie over BeanmeUp! is te vinden op:

Stage- banenmarkt Clusius College MBO voeding

Sat, 30 Apr 2022 19:43:05 GMT

Oproep foodbedrijven Noord-Holland

Op 22 juni wil het mbo voeding van het Clusius College Alkmaar een stage- en banenmarkt organiseren op de vestiging Alkmaar. Een middag waar bedrijven en studenten elkaar vinden om te kijken wat de mogelijkheden zijn binnen uw bedrijf voor een stage of een toekomstige baan. Dit is voor ons een mooie gelegenheid om te laten zien welke mogelijkheden onze faciliteiten bieden. Wij stellen immers onze voedingshal en laboratoria graag beschikbaar aan bedrijven om projecten uit te voeren, al dan niet ondersteund door onze studenten. We sluiten de middag af met een netwerkborrel.

Tijdens de stage- en banenmarkt willen wij u de gelegenheid bieden om een goed en dynamisch beeld te tonen van uw bedrijf. Om dit te realiseren willen we graag van ieder bedrijf een kort bedrijfsfilmpje laten zien, dat u ons aanlevert. Deze filmpjes tonen we op de middag zelf op grote schermen. Onze studenten kunnen de filmpjes van tevoren zien op ons YouTube-kanaal, zij kunnen zich vervolgens alvast inschrijven voor een gesprek bij het bedrijf waar zij interesse in hebben. Dit gesprek zal tijdens de markt plaatsvinden. Verdere details over de invulling van deze middag sturen wij u later.

Met dit bericht willen we graag inventariseren of u wilt meedoen met uw bedrijf. We hebben bedacht dat de inhoud van het filmpje een weergave geeft van uw bedrijf en producten die u maakt en de werkzaamheden die hierbij horen voor medewerkers op het niveau van onze mbo-opleidingen. Wij bieden de opleidingen Voeding en technologie, Voeding en kwaliteit en Voeding en voorlichting .

De lengte van het filmpje is maximaal twee minuten. Wellicht heeft u al een filmpje ‘op de plank’ dat u zo kunt gebruiken of aanpassen. Als u een filmpje moet wilt maken willen we het u niet te ingewikkeld maken. Met een smartphone kun je tegenwoordig een heel goede kwaliteit filmpjes maken, als u dat wenst kunnen wij u hier meer informatie over sturen.

U kunt zich met onderstaand formulier opgeven voor de stage- en banenmarkt. Wij sturen u dan binnenkort meer informatie over de exacte tijden en hoe u het filmpje kunt aanleveren.

Aanmelden stage- en banenmarkt Clusius College mbo voeding

Als u vragen heeft, neem dan contact op met op: w.boerdijk@clusius.nl

Food Innovation Community Amsterdam prikkelt

Sat, 30 Apr 2022 19:33:54 GMT

Innovatie, talent en kennis

Innovatie in de foodsector is nodig. De groeiende wereldbevolking en toegenomen welvaart vragen om slimme en duurzame foodoplossingen. Innovatie vindt plaats bij de meetingpoints van Praktijkcluster Food van CIV Groen. Meetingpoint FICA prikkelt bedrijven, studenten en docenten om die innovatie samen voor elkaar te krijgen.

Tekst: Kirsten van Valkenburg

Bron: H@p!

Een online event waar aan het begin evenveel kijkers zijn als aan het eind? “Zelfs door een scherm heen was de energie te voelen.” Laura Polder is projectleider bij FICA (Food Innovation Community Amsterdam). Ze begint te glimmen als ze vertelt over het afgelopen Winter Event, dat noodgedwongen online plaatsvond.

Tijdens het Winter Event presenteerden diverse studentgroepen hun innovatie. “Het enthousiasme spatte er van af!” memoreert Laura. “Voedseltransitie leeft enorm bij jongeren, zij willen de foodwereld veranderen.”

Prikkelen en daarna laten gaan

Laura werkt sinds kort bij FICA en kijkt met een frisse blik naar de foodwereld. “Ik zie allemaal mensen die zó bezig zijn met de wereld van morgen.” Ook Marcel Derksen is projectleider bij FICA. “Ik sta het liefst midden tussen de jongeren. Ik stel ze prikkelende vragen en laat ze dan gaan. En moet je kijken wat dat oplevert!”

Hij vervolgt enthousiast: “Zo ontwikkelde een groep studenten chitroen. Een zoet, smeerbaar broodbeleg met nutriscore A door citroen te combineren met chiazaad.” Het project kreeg een vervolg als start-up SANO die het broodbeleg nu ontwikkelt in meerdere smaken.

Innovatie, talent en kennis

Partners van FICA zijn de mbo-instellingen Yuverta en Clusius College en hogescholen Inholland, Van Hall Larenstein en HAS Hogeschool. Bijna 30 Noord-Hollandse foodbedrijven zijn aangesloten.

Het draait bij FICA om innovatie, talentontwikkeling en kennisuitwisseling. Dit alles is bijvoorbeeld terug te zien bij docentstages. “We stellen ze prikkelende vragen, zodat de docent zich bewust wordt van zijn talenten en kennis”, vertelt Marcel. Daarna zorgt FICA voor het contact met passende bedrijven.

Marcel legt verder uit: “Voor studenten hebben we verschillende projecten. Binnen die projecten stimuleren we dat onderwijs en bedrijfsleven steeds meer afstemmen op de ontwikkelbehoefte van jongeren. Ze hebben vaak de talenten al, maar ze moeten zich daar nog bewust van worden. Wij gooien ze graag in het diepe en dan zie je dat studenten hun talenten gaan inzetten.”

Living lab

NMK Esbaco één van de aangesloten foodbedrijven. Kenmerkend voor het bedrijf is dat zij ideeën en potentie van jongeren voorop zetten. Volgens Hans Huibers van NMK Esbaco* helpt FICA daar enorm bij. “FICA is een living lab, met de nadruk op living. Er vinden allerlei experimenten, projecten en onderzoeken plaats, door allerlei mensen en in verschillende samenstellingen.”

"Onderwijs en bedrijfsleven steeds meer afstemmen op de ontwikkelbehoefte van jongeren"

Desserts met eiwit uit veldbonen

Een van de studentenprojecten is Green Juniors. Daar kreeg een groep mbo- en hbo-studenten van het bedrijf Donny Craves de vraag of zij desserts konden ontwikkelen met eiwit uit veldbonen. Kern van dit project is de korte keten: eiwit uit Noord-Hollandse veldbonen en niet uit Braziliaans soja.

Veldbonen bevatten veel eiwit, maar hoe verstevig je dit eiwit zodanig dat het goed bruikbaar is? Donny Craves stelde hun lab en hun kennis beschikbaar. Het resultaat? Vier heerlijke desserts. Met Noord-Hollands eiwit.

Succesfactoren

Het succes van FICA schuilt in meerdere factoren. Er zijn korte lijnen. En bij alle partijen is er betrokkenheid en de wil om te leren. “Daarnaast staan practor Bertine Philipsen (Yuverta en Clusius mbo Alkmaar) en lector Feike van der Leij van InHolland midden tussen de studenten, docenten en bedrijven”, vertelt Marcel. “Ze pakken hun rol: ze onderzoeken en koppelen terug naar het onderwijs.

Bovengronds uitrijden van vaste mest

Wed, 20 Apr 2022 10:48:19 GMT

"Er wordt een chemische oorlog gevoerd in de bodem"

" Als de vaste mest op het land blijft liggen in plaats van de mest onder te werken, dan ontstaat er een betere interactie tussen lucht, organische stof en bodem. Dat zou moeten leiden tot toename van de organische stof in de bodem en een gunstig effect op het bodemleven. En dit zal leiden tot een betere weidevogelstand."

Dit is de basisgedachte van bloemkoolteler Wim Reus die heeft geleid tot het project "Duurzame bloemkool". Echter de wetgeving staat experimenteren vanuit deze beheersvisie op de bodem niet toe. De wet stelt dat mest moet worden ondergewerkt. Wanneer binnen een project wordt geëxperimenteerd ontstaan er mogelijkheden voor ontheffing. Het project 'Duurzame bloemkool' heeft zo'n ontheffing gekregen van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.

Reus teelt bloemkool in de Grootslagpolder; een gebied met een sterke tuinbouwtraditie op lichte kleigronden met een hoog organisch stofgehalte. Reus kiest bewust voor het toedienen van vaste strorijke stalmest als grondverbeteraar en heeft vragen over de effectiviteit van onderwerken van deze mest. Collega bloemkooltelers van P.N. Slagter hebben een zelfde visie over vaste mest en zijn ook aangesloten in dit project. Het project wordt in opdracht van de provincie Noord-Holland onder leiding van Amsterdam Green Campus uitgevoerd door onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam, die onlangs de rapportage van het eerste jaar hebben opgeleverd. Amsterdam Green Campus heeft serieus werk gemaakt van het onderzoek en daarbij gekeken naar 12 percelen in de regio rond Hem en Andijk. Als referentie wordt een perceel in Venhuizen buiten de Grootslagpolder gebruikt.

De onderzoekers en studenten van de Amsterdam Green Campus hebben - onder leiding van projectleider Lisa Bibbe - een aantal aspecten benoemd waarop de percelen beoordeeld worden. Voor al deze aspecten en eigenschappen zijn 0-metingen gedaan en is een verwachting verwoord. De metingen en beoordelingen na de oogst leiden tot een resultaat. Het project is gestart in 2020 en de resultaten zijn van het eerste onderzoekjaar. De looptijd is vier jaar.

Organische stof

Belangrijk aspect is natuurlijk de organische stof. De onderzochte gronden hebben van nature een hoog organische stofgehalte variërend van 4-9% en bekend is dat verandering van het organische stof gehalte een proces van jaren is. De verwachtingen van de onderzoekers was een gering effect op de organische stof. De metingen laten echter grote verschillen zien tussen de momenten van meten en de verschillende percelen. Een constatering die vraagt om verdieping. Blijkbaar zijn er seizoenswisselingen. Ook vragen de onderzoekers zich af of de effecten op de organische stof wordt veroorzaakt door de vaste mest of door de gewasresten. Na de bloemkoolteelt blijft er een groot deel gewasresten in de vorm van blad en stronken achter op de percelen. Dit kan een positief effect hebben op de organische stof in de bodem.

Dichtheid

De Amsterdam Green Campus heeft ook metingen uitgevoerd naar de stabiliteit en de dichtheid van de bodem. De stabiliteit wordt gemeten door een zeefmethode waarbij een waarde wordt gegeven aan de stabiliteit aan de hand van de resten in de zeef. De dichtheid wordt in dit onderzoek bepaald door droging van de grond waarbij het verschil tussen het gewicht voor en na de droging inzicht geeft in de ruimte die er in de grond is om vocht vast te houden.

De resultaten van de stabiliteitsbemonstering hebben voor nu nog geen effect laten zien. De dichtheidsbemonstering laat zien dat de dichtheid afneemt bij de percelen met bovengronds uitgereden vaste mest. Dat betekent dat er meer ruimte is om water vast te houden. Er is een verschil tussen de dichtheid na de oogst en in het voorjaar. De dichtheid in het voorjaar is groter, dat betekent een beter watervasthoudend vermogen direct na de oogst.

Water

Voor het aspect watervasthoudend vermogen wordt verwacht dat niet ingewerkte mest leidt tot minder verdamping. Dit wordt gemeten door de pF waarde te bepalen. De pF waarde geeft de zuigspanning van de bodem weer. In de metingen die zowel voor als na de oogst zijn gedaan zijn vooral verschillen te zien tussen de verschillende momenten. De verschillen tussen de objecten zijn niet aangetoond na één meting.

Uitspoeling

De verwachting t.a.v. uitspoeling is positief. Niet ondergewerkte mest leidt tot een hoger organische stofgehalte in de bodem en dat zorgt voor een beter water vasthoudend vermogen. De metingen zijn na de oogst en voor de oogst het jaar er op gedaan. Er is gemeten op nitraat en ammoniak.

De objecten met ondergewerkte mest toonden een hogere concentratie nitraat (NO3) en ammonia (NH4+). Blijkbaar zorgt niet onderwerken van mest voor een betere opname van de stikstof aan het organisch materiaal. De verwachting is dat er een effect is op de chemische eigenschappen in de bodem. Voor de hoofdmineralen N, P en K is dat er een beter leverend vermogen omdat de mineralen nu eenmaal beter worden vastgehouden door natuurlijk ontwikkelde organische stof. Dat kan natuurlijk niet in één jaar worden aangetoond, wél zijn er metingen gedaan voor en na de oogst. Deze metingen worden vervolgd. De zuurgraad is een belangrijke chemische eigenschap maar lastiger te beheersen. De verwachting is dat de pH daalt omdat mest altijd zorgt voor een verzurende reactie maar door de toediening van kalk, wat gebruikelijk is op deze gronden, zal de pH stijgen. Daarmee blijft de pH neutraal. De metingen die voor en na de oogst zijn gedaan laten dat ook zien.

Chemische oorlogsvoering

Gelinkt aan organische stof is het effect op biomassa. Universitair docent Elly Morrïen van de Universiteit van Amsterdam is betrokken bij het project en licht biomassa in de bodem toe. Bodembiomassa bestaat uit bacteriën en schimmels maar ook uit wormen een nematoden. Door bovengronds mest en dus bovengrondse voedingsstoffen ontstaat er meer mobiliteit van deze organismen en daarmee een grotere interactie. De bodemorganismen zijn continu met elkaar in gevecht voor de juiste voeding. "Er wordt een chemische oorlog gevoerd in de grond" legt Morrïen uit. En plantenwortels voeden de bodemorganismen en nemen stoffen op. Deze interactie is gebaat bij veel activiteit.

Een toename van de biomassa geeft aan dat de activiteit toeneemt.

Een goede bodem staat of valt bij de aanwezigheid van schimmels en bacteriën. Daarvan is het grootste deel gunstig want zorgt voor interactie tussen bodemleven en wortels. Het verschil tussen gunstig en ongunstig is echter lastig te analyseren. Er wordt gebruik gemaakt van een DNA analyse methode. Deze wordt ingezet aan het begin en aan het einde van het project. Met deze DNA analyse methode kunnen de gunstige en ongunstige schimmels en bacteriën benoemd worden. De 0-meting is uitgevoerd bij de start van het project.

Aaltjes

Voor nematoden geldt hetzelfde als voor schimmels en bacteriën: er zijn gunstige en ongunstige aaltjes. Een DNA analyse is niet nodig omdat aaltjes onder een microscoop kunnen worden herkend. In het onderzoek is het onderscheid gemaakt tussen schadelijke plantparasitaire aaltjes en gunstige aaltjes. Daarbij wordt alleen naar vrij levende aaltjes gezocht.

De verwachting is dat er geen verschil is tussen de objecten.
In de 0-meting wordt wel een groot verschil in absolute aantallen tussen de objecten aangetoond.
De verhouding schadelijke/gunstige schimmels en bacteriën is in alle gevallen nagenoeg gelijk.

Dikke wormen

Ook wormen hebben invloed op de bodemkwaliteit. De verwachting is dat wormen mobieler zijn in de objecten met niet ingewerkt mest. Daarmee zal de hoeveelheid naar verwachting groter zijn. Ook hier geldt dat de wormen op soort worden benoemd. Het effect op de bodem is per soort verschillend.

Tussen de objecten in de 0-meting blijkt het aantal soorten stabiel te zijn.
Univ. docent Morrïen geeft aan dat duidelijk grotere en dikkere wormen zijn gesignaleerd in de bovengrondse mestobjecten. Een teken dat er voldoende voeding is. Wormen zijn bij uitstek positief voor het bodemleven.

Bovengronds

De bovengrondse biodiversiteit van insecten neemt naar verwachting toe in de objecten waarin de mest niet is ondergewerkt. Immers er is meer voedsel en meer beschutting. Ook hier is soortherkenning van belang. De onderzoekers van de Amsterdam Green Campus hebben insecten gevangen met gaasvallen en met plakvallen. Echter de effecten van weersomstandigheden en met name wind hebben een grote invloed op de vangsten van de insecten. Daardoor kunnen er geen duidelijke conclusies worden getrokken. Komend jaar wordt gewerkt aan stabielere vangstmethoden.

Weidevogels

Belangrijke constatering in de recente rapportage was de toename van weidevogels. Uit de tellingen is gebleken dat door toename van wormen en insecten er meer weidevogels zijn Er is nadrukkelijk meer ruimte om te foerageren en te schuilen. In de tellingen zijn met name kieviten geconstateerd.

Kwaliteit

Niet inwerken van vaste mest leidt tot een betere bodemkwaliteit maar leidt dit ook tot een betere kwaliteit bloemkool? En is er een invloed op de smaak? Er is een sensorische smaaktoets gedaan waarbij blind geproefd is en de bloemkool is geanalyseerd op inhoudsstoffen. De ene bloemkool ruikt aardser, de ander muffiger. In korreligheid en nasmaak zijn ze anders en wat betreft de inhoudsstoffen hebben beide bloemkolen ieder hun eigen positieve effecten op de gezondheid van de mens, als we kijken naar de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid. Over het geheel zijn het kleine verschillen die nog niet laten zien dat de ene bloemkool per se beter is in smaak of kwaliteit dan de ander. De proef zal tot het einde van het project worden herhaald, om te kijken of er een groter verschil op zal treden tussen de bloemkolen van de verschillende behandelingen.

De vraag van Wim Reus naar de mogelijkheden voor bovengronds uitrijden van vaste stalmest komt voort uit vakmanschap en kennis van de eigen percelen. De wetgeving is gebaseerd op toepassing van drijfmest en sluit bovengronds uitrijden uit. De ruimte die het ministerie van LNV geeft om de perspectieven te onderzoeken zijn te prijzen. De inspanning die Amsterdam Green Campus heeft gekozen met het analyseren van veel aspecten rond de teelt, bodem en omgeving laten een gemotiveerde aanpak zien. Deze onderzoeksopzet brengt teelt, overheid en onderwijs bij elkaar en dat is noodzakelijk om de ontwikkeling van complete teeltsystemen te toetsen en in de praktijk te ontwikkelen.

Amsterdam Green Campus

Amsterdam Green Campus (AGC) is een stichting zonder winstoogmerk van de Universiteit van Amsterdam. De doelstellingen zijn: kennisdeling (valorisatie), economische groei van de groene sector in Noordwest Nederland, blijvende ontwikkeling van goed gekwalificeerd personeel op mbo-, hbo- en wo niveau (agri, voeding, levenswetenschappen en chemie).

De partners in het bestuur zijn Clusius College, Yuverta, AERES Hogeschool, Hogeschool Inholland, UvA/IBED (Institute for Biodiversity & Ecosystem Dynamics), UvA/HIMS (Van 't Hoff Institute for Molecular Sciences), UvA/SILS (Swammerdam Institute for Life Sciences) en UvA/IXA (Innovation Exchange Amsterdam).

De projecten en initiatieven van de Amsterdam Green Campus krijgen vorm binnen triple helix verband (onderwijs, overheid en ondernemers). Dat gaat veelal over onderwerpen aangaande duurzame ontwikkelingen en de transitie naar een circulaire samenleving. Daarbij komt groen tot leven in de thema's Green Genetics, Green Environment, Green Chemistry en Green Food. De Amsterdam Green Campus onderschrijft het spreekwoord 'Alle goede dingen bestaan in drieën' en dat komt tot uiting in het logo met de onderwijsrichtingen (mbo - hbo - wo), de geledingen van de maatschappij (de triple helix) en de Andreaskruisen van Amsterdam.

Download de volledige rapportage ui t 2021 op de pagina van 'Duurzame bloemkool'.

Het project Duurzame bloemkool wordt uitgevoerd door Amsterdam Green Campus en haar partners, in opdracht van de provincie Noord-Holland. Overige partners in het project: Rijksdienst Voor Ondernemen, Vollegrondsgroente.net , Ecolane

Plantenteelt-studenten Clusius bezoeken Science Park UVA

Fri, 15 Apr 2022 08:44:29 GMT

Profielkuilen en bodemmonsters

Evenals vorig jaar bezochten tweedejaars studenten Plantenteelt van het Clusius College de Universiteit van Amsterdam op het Science Park om te ervaren hoe er onderzoek wordt gedaan op de universiteit. De groep was dit keer dubbel zo groot. 16 studenten werden rondgeleid door de kassen en verschillende laboratoria, leerden, gingen in gesprek over het ‘ Duurzame bloemkool ’ project en onderzochten bodemmonsters op pH en wormen.

Een week eerder bezochten de Clusius studenten binnen het programma Biodivers Perspectief (natuurinclusief leren) het bedrijf van bloemkoolteler Pé Slagter, waar ze in een praktijkles profielkuilen hebben gegraven en geanalyseerd. Percelen van het bedrijf van Slagter maken ook onderdeel uit van het ‘Duurzame bloemkool’ project dat wordt uitgevoerd door onderzoekers van de UvA, dus een mooie kans om de twee met elkaar te verbinden.

In het project ‘Duurzame bloemkool’ onderzoeken we wat het meerjarige effect van het niet onderwerken van strorijke stalmest op de bodemkwaliteit, nutriëntenemissie en bovengrondse biodiversiteit in de akkerbouw op kleibodem is. In de periode 2020-2023 worden de fysische, chemische en biologische bodemeigenschappen gemeten. Lees hier meer over het project Duurzame Bloemkool.

Clusius studenten op bezoek bij Plantenkwekerij Gitzels

Thu, 07 Apr 2022 08:32:48 GMT

Een inspirerende dag voor de telers in opleiding

Op 4 april bezochten studenten plantenteelt van het Clusius College plantenkwekerij Gitzels in Wervershoof, partner in het programma Biodivers Perspectief . Gitzels is een landelijke speler in het leveren van jonge planten aan vollegrondsgroentetelers en opkweekdiensten voor zaad- en veredelingsbedrijven. Dankzij moderne opkweeksystemen in de laatste 25 jaar is Gitzels stormachtig ontwikkeld tot één van de belangrijkste kwekers van koolplanten.

De tweedejaars studenten werden rondgeleid door Mike Gitzels. Ze kregen uitleg over het bedrijf. Nieuwe ontwikkelingen als geothermie en nieuwe inzichten door bijvoorbeeld het gebruik van biologische opkweek van de planten kwamen aan bod. William Gitzels legde uit hoe belangrijk het is om continu onderzoek te doen met bijvoorbeeld bodem en - groene- plantversterkers. Als tip gaf hij de studenten mee om zelf eens te gaan experimenteren op een stuk land, dit leidt vaak tot nieuwe ideeën. Het bedrijfsbezoek vond plaats in het kader van het programma Biodivers Perspectief.

Clusius-studenten genomineerd voor Challenge Voedselverspilling

Thu, 31 Mar 2022 10:21:21 GMT

Creatieve oplossingen

In periode 2 van dit schooljaar hebben drie groepen tweedejaars studenten van de mbo-opleidingen Voeding en Technologie en Voeding en Kwaliteit zich gebogen over de landelijke MBO Challenge Voedselverspilling .

De opdracht was om zelf op zoek te gaan naar aanbieders van verspild voedsel en daar oplossingen voor te bedenken. De studenten hebben eerst gezocht naar verspild voedsel: ze vonden oud brood, onverkoopbare wortelen en restdeeg van bapaobroodjes. Vervolgens hebben ze met hun team recepturen ontwikkeld op basis van deze grondstoffen. Er zijn creatieve oplossingen bedacht: bier van oud brood, jam van wortelen en bapaobroodjes met appel. De filmpjes van deze ideeën zijn ingestuurd naar de organisatie van de landelijke challenge.

We zijn nu enorm trots dat de jury maar liefst twee inzendingen heeft genomineerd als kanshebbers om de Challenge Voedselverspilling te winnen. Dit zijn de worteljam en appelbapao.

Voedselvisiecafé’s

Thu, 24 Mar 2022 11:10:47 GMT

Reeks voedselvisiecafé ’s afgetrapt in de Kop van Noord-Holland

Dinsdagavond was de eerste van een reeks Voedselvisiecafé’s die Provincie Noord-Holland organiseert op diverse plekken in Noord-Holland. Verschillende ondernemers uit de Kop van Noord-Holland schoven aan in de prachtige vergaderlocatie Leven van de wind in Wieringerwerf om met elkaar ideeën uit te wisselen over de verduurzaming van het landbouw- en voedselsysteem in deze regio.

Na een welkom en een voorstelronde werd de Voedselvisie van de provincie kort toegelicht. De provincie wil toewerken naar een duurzaam en betaalbaar landbouw- en voedselsysteem dat goed is voor bodem, water en biodiversiteit, met ook een goed verdienmodel voor de boer. Alle schakels in de voedselketen hebben kansen en uitdagingen in de beweging daarnaartoe; De boer, logistiek, verwerker, marketeer, retail en horeca, en ook de consument, de afvalverwerkers en toeleverende diensten spelen een rol.

Er kwamen een aantal vragen naar voren die zijn besproken in het café. Ook vragen waarop nog geen kant en klaar antwoord is. Hoe krijgen we lokale producten meer in de supermarkt? En hoe zorgen we dat de boer er genoeg aan verdient om te kunnen investeren in verduurzaming? Hoe kunnen we oogst die ‘over is’ op een goede manier aan de man brengen? En is er niet ook een cultuurverandering bij inkopers en consumenten nodig? Hoe krijgen we hen mee? Groenten met een insect of pop erin worden geweigerd, maar juist insecten zoals de sluipwesp werken als natuurlijke plaagbestrijders en zijn nodig als we met minder gewasbeschermingsmiddelen willen boeren. Hierin is onder andere communicatie erg waardevol.

Dus bij deze, beste lezer, wees niet boos als er een vliegje in de sla of broccoli zit. Weet dat het beestje best wel eens geholpen kan hebben om jouw groente gezond en plaagvrij te houden. Spoel hem eraf en geniet!

Alle ondernemers die aanwezig waren deze avond, veelal boeren, willen graag aan de slag. De één wil experimenteren met manieren om de bodem te verbeteren en minder kunstmest te gebruiken, de ander heeft een idee om kruidenranden slim in te zetten voor meer biodiversiteit èn het verdienmodel van de boer. Ruimte om te mogen en kunnen experimenteren wordt belangrijk gevonden en ondernemers zien een rol voor de overheid om mee te bewegen en die ruimte te bieden binnen (pilot)projecten. Ook is een financiële bijdrage vaak nodig. Zeker wanneer een project heel innovatief is. Grote investeringen in experimenten zijn soms te risicovol voor de boer, waardoor ze het zelf niet van de grond kunnen laten komen. Provincie Noord-Holland zet op beide sporen in waar dat kan.

De aanwezige directeur van het Data Value Center Agri & Food haakte direct aan op het idee van een ondernemer die met data aan de slag wil. Data is een onderwerp dat breder speelt bij de aanwezigen. Boeren hebben ontzettend veel data en het wordt steeds belangrijker. Wat kunnen we ermee? Het zou nog veel meer ingezet kunnen worden voor optimalisatie en verduurzaming. Bijvoorbeeld om slimmer in te kunnen spelen op weervoorspellingen, schimmels in gewassen tijdig te kunnen signaleren, of om bodem, water en biodiversiteit te monitoren. Hier liggen veel kansen. Een zorg is wel: Hoe gaan we om met alle data? Wie is eigenaar?

De komende weken zijn er meer Voedselvisiecafé’s:

28 maart: in Hobrede (regio West-Friesland

30 maart: in Castricum (regio Kustzone: Alkmaar Zuid-Kennemerland en IJmond)

31 maart: in Beets (regio Laag-Holland: Zaanstreek-Waterland en Amsterdam)

4 april: in De Waal (regio: Texel)

7 april: in Weesp (regio Gooi en Vechtstreek)

Ieder Voedselvisiecafé start om 19:30 en wordt afgerond om 21:00 (inloop vanaf 19:15)

Direct aanmelden

Meer informatie

Audit Start-up mbo voeding

Thu, 24 Mar 2022 10:58:35 GMT

Bericht van MBO Clusius Voeding

Afgelopen maandag is een audit uitgevoerd bij onze mini-ondernemingen Boertje Bram Chips, Skoftig Frisdrank, Fruity Snauwert en Positivigeit. Deze audit is een onderdeel van de beoordeling van de module Start-up. In deze derde (en laatste) periode moeten de derdejaars studenten het innovatieve product dat ze de voorgaande periodes hebben bedacht voedselveilig produceren en verkopen.

Aan de hand van een auditlijst met 65 punten moesten de studenten de assessoren overtuigen dat zij de voedselveiligheid geborgd hadden. De auditlijst is gebaseerd op de BRC Global Standards (de voedselveiligheidsnormen voor leveranciers van de retailers).

Als externe assessoren waren Ilse Cruijssen en Samantha Bakkum van Dekamarkt gevraagd. Bij de audit keken zij of er gewerkt werd volgens het voedselveiligheidssysteem, en of de productieruimte en producten voldeden. Ilse Cruijssen en Samantha Bakkum waren onder de indruk van het enthousiasme en kwaliteitsbesef van de studenten. Na de audit bleek dat twee bedrijven de audit direct hadden behaald, zij hadden slechts een klein aantal verbeterpunten. Bij de andere twee bedrijven waren te veel onderdelen nog niet voldoende, er was echter geen reden tot bezorgdheid. Zij krijgen de komende week nog de tijd om deze punten te verbeteren.

Studenten Clusius College winnaars vakwedstrijd kaasmaken

Tue, 22 Mar 2022 20:26:07 GMT

Landelijke vakwedstrijd kaasmaken

De studenten Tim Sinke en Lenny Di Genaro van het Clusius College Alkmaar hebben op 14 maart de landelijke vakwedstrijd kaasmaken gewonnen. Ze namen het op tegen Luuk Haan en Dustin Roolvink van het Zone.college Almelo. Het was de eerste keer dat een dergelijke wedstrijd werd georganiseerd. Als het aan de studenten en docenten ligt smaakt dit naar meer.

Er bestaan in het mbo al heel lang Skills Heroes vakwedstrijden. Het was voor de mbo-opleidingen voeding lastig om hier aan mee te doen. Bij de vakwedstrijden is het namelijk gebruikelijk dat studenten op één dag hun vaardigheden laten zien. De meeste processen in de levensmiddelensector duren echter langer dan een dag. De organiserende scholen Clusius College en Zone.college hebben hier een oplossing voor gevonden. De studententeams zijn eerst uitgedaagd om twee soorten kaas te maken; een Goudse en een innovatieve kaas. De studenten hebben een filmpje gemaakt van het proces van het kaasmaken lieten deze zien aan de jury. Uiteraard beoordeelde de jury ook de door studenten gemaakte kazen.

Na een inspirerende rondleiding door het kaasfort Zuidwijkermeer van Bourgondisch Lifestyle in Assendelft beoordeelden juryleden Henk Mul (Cono Kaasmakers) en Jaap Groen (oud-docent Clusius College) allereerst de filmpjes. Vervolgens werden de kazen beoordeeld door de ervaren keurmeesters. Ze beoordeelden heel uitgebreid het uiterlijk, de textuur en de smaak. Na een aantal aanvullende vragen ter verheldering waren de juryleden er uit. Er bleek er een nipte overwinning te zijn voor de studenten van het Clusius College. De kaas met kruiden en munt van het Zone.college kreeg de beste beoordeling, de jury raadde zelfs aan om die kaas door te ontwikkelen. Wat echter de doorslag gaf was het zeer informatieve filmpje van de Clusius-studenten. Volgens Jaap Groen gaven de studenten op een professionele manier een weergave van het ingewikkelde proces van het kaasmaken en welke keuzes zij hadden gemaakt tijdens het produceren.

De winnaars het Clusius College gingen naar huis met een beker, de studenten van Zone.college ontvingen een medaille. Luuk en Dustin van Zone.college waren blij met het oordeel van de jury. “Door het stellen van de juiste vragen wisten zij precies aan te geven waar het mis ging in het proces. Zo bleek dat wij te weinig melksuiker hadden uitgespoeld waardoor onze kaas te zuur was. Wij willen de kennis die we met deze wedstrijd hebben opgedaan graag gebruiken om volgend jaar een nieuwe lichting studenten te begeleiden”. Ook Tim en Lenny van het Clusius College waren enthousiast. “Wij hebben al veel geleerd over kaas, vooral omdat wij ook betrokken zijn geweest bij de ontwikkeling van de nieuwe kaas Alkmaars Goud van het Alkmaar Kaasgenootschap. Het is dan extra bijzonder om vervolgens deze beker te winnen, dat is echt de kers op de taart.”

De organiserende scholen gaan hier ook mee verder. Docent Cock Smit van het Clusius College: “Met de ervaring die hiermee is opgedaan gaan we alle landelijke mbo-opleidingen voeding uitdagen om volgend jaar ook een team af te vaardigen. Misschien niet met kaas, je kunt dit concept immers ook gebruiken voor andere processen, zoals het brouwen van bier. Maar het is zonde om dit te laten liggen”.

Meer informatie: Cock Smit, docent voeding Clusius College Alkmaar, c.smit@clusius.nl

Het winnende filmpje van het Clusius College is te zien op het YouTube-kanaal van het mbo voeding:

Filmpje Skills vakwedstrijd kaasmaken Clusius .

Kenniscafé Biodivers Perspectief

Fri, 18 Mar 2022 11:33:39 GMT

Kenniscafé brengt ervaringen én kennis wetenschappers en telers bij elkaar

Telers zetten steeds meer stappen richting een natuurinclusieve landbouw en een biodiverse leefomgeving. Ondernemen is ook inspelen op veranderingen. Om de verandering naar meer natuurinclusief telen, maar óók andere veranderingen aan te durven gaan, is de ondernemer erbij geholpen goede afwegingen te maken. Daarvoor is niet alleen kennis nodig, maar ook inspirerende voorbeelden vanuit de praktijk.

In februari vond het kenniscafé plaats voor vollegrondsgroentetelers vanuit het programma Biodivers Perspectief en het project Duurzame Bloemkool . De sprekers namen de telers mee in de ontwikkelingen rondom natuurinclusief telen en het toekomstperspectief van biodiversiteit in de vollegrondsgroenteteelt.

Het perspectief van biodiversiteit en insectenbeheersing

Luuk Croijmans MSc (Wageningen Universiteit) is insectenexpert en onder andere gespecialiseerd op het gebied van natuurlijke plaagbestrijding agrobiodiversiteit en geïntegreerde plaagbestrijding. In zijn presentatie ging hij in op insectenbeheersing met behulp van de omgeving. Welke invloed heeft het landbouw ecosysteem op de biodiversiteit van insecten en hoe kunnen insecten een positieve invloed hebben op landbouw? Telers gingen met Luuk in discussie met voorbeelden hoe het in de praktijk gaat. Eén daarvan was dat supermarkten (en uiteindelijk ook de consumenten) geen insecten in de broccoli willen vinden. Ook al zijn dat de "goede insecten". Leveringen broccoli worden daarop afgekeurd. Het zou goed zijn om in de communicatie naar consumenten het verhaal ook duidelijk te vertellen, "zo'n insect is eenvoudig weg te spoelen en tast niet het product aan" aldus één van de telers.

Effecten van het niet onderwerken van strorijke dierlijke stalmest

Léon Feenstra en Sascha Nijdam zijn onderzoeksassistenten bij De Universiteit van Amsterdam. In het project Duurzame Bloemkool van de Amsterdam Green Campus wordt onderzoek gedaan bij twee demoleerbedrijven (Pn. Slagter en Wim Reus) naar het effect op onder andere de bodem- en productkwaliteit, uitspoeling naar oppervlaktewater, ondergrondse en bovengrondse biodiversiteit van het niet onderwerken van strorijke stalmest. Na anderhalf jaar onderzoek presenteerden Léon en Sascha deze middag de eerste resultaten. Met verschillende vragen tussen de presentatie door kwamen goede discussies op gang. De telers benadrukten dat het belangrijk is dat onderzoek het volledige verhaal vertelt. Volgens Léon is een goede samenwerking met telers daarom van belang, zodat onderzoek en praktijk elkaar kunnen versterken.

Door het interactieve karakter van de bijeenkomst ontstonden stevige, maar constructieve discussies. De deelnemers waren tevreden over de opzet van dit kenniscafé. Door praktijkervaringen van de telers en de onderzoeken van de wetenschappers bij elkaar te ontstond bij beide partijen nieuwe inzichten en de wens naar een vervolg.

Biodivers Perspectief & Duurzame Bloemkool

Vollegrondsgroente.net is partner in het programma Biodivers Perspectief en het project Duurzame Bloemkool. Dit kenniscafé werd mede mogelijk gemaakt door deze programma's en de Provincie Noord-Holland.

Foodportret: Suzan van der Stoop

duda-wsm@mijndomein.nl — Thu, 13 Jan 2022 16:48:38 GMT

De een kiest op basis van ervaringen dichtbij, de ander doet ideeën op via open dagen…en Suzan? Die koos haar studie op basis van een avondje tv kijken. Suzan van der Stoop: “Ja, zo is het eigenlijk wel gegaan”. Inmiddels zit de studente in het laatste jaar van de studie Voeding en voorlichting op het Clusius College in Alkmaar.

Suzan: “Zo tegen het einde van de middelbare school zapte ik langs een televisieprogramma over mensen met obesitas. Dat trok mijn aandacht: in het programma werd uitgelicht hoe je lichaam werkt, wat eten doet met je lijf en hoe mensen worden begeleid met afvallen. Ik dook wat verder in het onderwerp en kwam toen op deze studie uit. Een belangrijk thema in deze opleiding is hoe je mensen kunt motiveren om hun doelen te bereiken. En die doelen gaan echt niet alleen maar over afvallen; de rode draad is een gezonde leefstijl, of een gezonderé leefstijl.” De studie sluit goed aan op Suzans belangstelling. “Voeding had sowieso al mijn interesse; ik las al veel nieuws en onderzoeken over hoe je lichaam voeding verwerkt, om maar wat te noemen. Voedingskeuzes hebben ontzettend veel invloed op je gezondheid. Dat is al zo als je gewoon gezond bent, maar juist ook als je ziek bent of klachten hebt. Denk naast obesitas maar aan diabetes en dementie.”

Inmiddels heeft Suzan breed kennisgemaakt met de sector, zowel in theorie als praktijk. “Je ontdekt de voedingssector van A tot Z. Microbiologie, technologie, marketing…het komt allemaal voorbij. Zelf weet ik nu dat ik het aspect van mensen begeleiden het leukst en meest interessant vindt. Samen met cliënten ga je steeds op zoek naar de vraag ‘wat heeft iemand nodig om die knop om te kunnen zetten?’. Het antwoord is voor iedereen anders. Er bestaat geen vaste formule, het is maatwerk - en als het eenvoudig was dan leefde dit onderwerp niet zo erg. Het ís niet makkelijk om aanpassingen in je leefstijl door te voeren, zelfs kleine stapjes kunnen veel tijd en moeite kosten. Er zit een groot psychologisch aspect aan, dat boeit me. Als het mensen bijvoorbeeld wel lukt om een stap vooruit te zetten, dan volgt er vaak een terugval. Dát is het moment waarop je als begeleider veel kunt betekenen.” Ook daarmee heeft Suzan nu ervaring. “Ik heb tijdens mijn stage en voor opdrachten al een aantal cliënten begeleid. In elk geval één van hen heeft het plan dat we samen maakten goed doorgezet, zelfs toen mijn opdracht al klaar was. Dan heb je dus echt de knop omgezet.”

Gentse bierbrouwerij

Voor haar laatste stage reisde ze af naar Gent en kwam ze terecht in de wereld van stadsbrouwerij Gruut . “Ik kan me voorstellen dat mensen zich afvragen hoe je bier kunt rijmen met een gezonde leefstijl, maar daarvoor geldt: alles met mate. Het is een product om rustig van te genieten, zo zie ik dat. Bovendien heb ik tijdens deze stage voorlichtingsdagen gedaan met grote groepen mensen, zowel aan bedrijven als aan toeristen. Dat was echt een waardevolle aanvulling op het leren motiveren van mensen. De bedrijven die ik toesprak waren vooral horecaondernemers, potentiële en bestaande klanten dus. En de toeristen vinden het mooi om meegenomen te worden in het verhaal achter de brouwerij. Ondertussen geef je beide groepen ontzettend veel informatie over het product; voorlichting dus.”

Nu haar diploma in zicht komt rijst de vraag: en nu? Hoewel, een echte vraag is het niet meer, want Suzan is er al over uit. “Ik ga verder studeren, een hbo-opleiding tot fysiotherapeut. Ik heb net een meeloopdag gedaan en ik ben helemaal enthousiast. Fysiotherapie is vanzelfsprekend vooral gericht op fysiek welzijn, maar het aspect van mensen begeleiden is hetzelfde. Ik denk dat deze twee studies samen een grote meerwaarde hebben. Ik kan dan mensen zowel qua voeding als qua lijf coachen en bij allebei speelt mentale kracht een rol. Wie weet begin ik uiteindelijk mijn eigen praktijk. Maar eerst deze studie afmaken, dan op naar de volgende en dan wil ik nog een paar jaar werkervaring opdoen. En tussendoor natuurlijk lekker veel sporten en leuke dingen doen, da’s ook belangrijk. Er op uit met vrienden, samen op pad.” Mét een drankje erbij? “Nou, daar zeg ik geen nee tegen!”

Foodportret: Hans Huibers

Wed, 01 Dec 2021 11:12:49 GMT

Hans Huibers: “Bij NMK Esbaco staat de deur altijd open”

Van praten óver het onderwijs en het bedrijfsleven naar praten mét studenten en werkgevers: Hans Huibers kan iedereen een flinke ommezwaai op z’n tijd aanraden. Na onder andere een periode als directeur van de Mbo-raad en als Tweede Kamerlid gooide hij het zeven jaar geleden over een andere boeg bij NMK Esbaco in Hoorn.

Huibers: “NMK Esbaco is een bedrijf dat studenten in het hart van de onderneming plaatst. Geen plichtmatige onderzoeksopdrachten of stages met weinig inhoud, maar de gedachten, ideeën en vooral de potentie van jongeren voorop zetten; dáár draait onze organisatie om."

Voor hem zelf betekende deze manier van denken en werken een grote omslag. "Ik was gewend te denken vanuit systemen en structuren. Bij NMK Esbaco wordt gedacht vanuit creativiteit en meerwaarde. Er is in die zin ook geen sprake meer van een kloof tussen onderwijs en arbeidsmarkt: ze zijn compleet met elkaar verweven.”

Het bedrijf is marktleider in marsepein, icings en marsepein/chocolade-combinaties. Daarnaast produceren ze bakmixen, decoraties, vullingen, insluitsels en glazuren. NMK Esbaco werkt permanent samen met mbo- en hbo-scholen en universiteiten.

Huibers: “Onze deur staat altijd open. We werken met studenten van food-opleidingen maar ook met economie- en mediastudenten. Zonder vaste stageplekken - iedereen die gemotiveerd is of een idee heeft, is welkom. In het dagelijks werk ligt een aantal zaken natuurlijk vast, waaronder de kwaliteitsafdeling en de productie op de werkvloer. Daar omheen werken we zo min mogelijk vanuit een vast gegeven en zoveel mogelijk vanuit betekenis, zoals duurzaamheid."

"Binnen thema’s als marketing, bedrijfsvoering en innovatie liggen ontzettend veel kansen die tot bloei kunnen komen als er maar voldoende ruimte voor is. Het kan zijn dat een project of concept minder goed uitpakt en dat het onder aan de streep minder oplevert. Dat hoort erbij.”

Snoep met een portie vitamines

Een uitvloeisel van het werken aan een blijvende verbinding tussen onderwijs en arbeidsmarkt is FICA: Food Innovation Community Amsterdam . Huibers is een van de oprichters. “Fica bestaat nu vijf jaar en is vooral een bruisend ecosysteem in voedsel en innovatie, een living lab met de nadruk op living. Er vinden allerlei experimenten, projecten en onderzoeken plaats door allerlei mensen en in verschillende samenstellingen. Er wordt bijvoorbeeld gewerkt aan projecten tegen voedselverspilling en aan vernieuwingen die bijdragen aan een kortere voedselketen."

Neem banketspijs, een product dat wordt gemaakt van geïmporteerde sojabonen. "Het is de moeite waard om te bekijken of we dit ook van Nederlandse veldbonen kunnen maken. En een paar maanden geleden werd Yummy Veggie Candy gelanceerd, een samenwerking tussen NMK Esbaco en Nicolette van Dam. We verwerken groenten en fruit in snoepjes, dat is een totaal andere manier van denken.”

Méér dan produceren alleen

Wat maakt NMK Esbaco in de sector uniek in wat ze doen? Huibers: “De ambitie van dit familiebedrijf ligt in het creëren van toegevoegde waarde. Niet als leverancier, maar als partner. Sámen optrekken bij het ontwerpen van nieuwe concepten en producten. In die zin is NMK Esbaco een kennisonderneming. Kijk, iedereen wil graag weten wat de consument van de toekomst wil. Bedenken wat de consument morgen wil, dat lukt vaak nog wel. Maar nadenken over wat de consument overmorgen of zelfs volgende week graag wil, dát is andere koek. We zijn ervan overtuigd dat jongeren ons helpen om antwoorden te vinden op die vragen. Iedereen die deze missie deelt is van harte welkom – ook als je inmiddels zestig bent.”

Nu Huibers zich een aantal jaren heeft ondergedompeld in de wereld van onderwijs en arbeidsmarkt ‘in het echt’, keert hij met een koffer vol inspiratie en ervaring weer terug in de politiek. “Ik neem inderdaad afscheid van NMK Esbaco; ik word landelijk voorzitter van het CDA. Dus ja, ik vertrek, maar wat ik de afgelopen jaren heb geleerd in gesprekken met collega’s, jongeren, andere werkgevers neem ik met me mee.”

Dan blijft er tot slot nog één vraag over: wat deed hij zelf nou precies binnen de organisatie? “Ha, officieel was er dus geen functienaam, omdat mijn werkzaamheden niet in een hokje pasten. Ik noemde mezelf frontier - een bedachte term. Iemand die vooraan in de linie staat. Je zou ook aanjager, versneller, coach of verbinder kunnen zeggen. In elk geval iemand die volle kracht vooruit gaat!”

Foodportret: Bjorn Knol

Wed, 01 Dec 2021 11:10:38 GMT

Foodstudent Bjorn: meten, controleren, afvinken en gáán!

Weten wát je wilt, wannéér je het wilt en waaróm je het wilt: voor veel mensen is dat een behoorlijke zoektocht. Zo niet voor Bjorn Knol uit Den Helder. De 21-jarige student Voeding en Kwaliteit heeft een vastomlijnd plan. Eén van de onderdelen uit dat plan was een stage bij NMK Esbaco in Hoorn, waar hij kwaliteitscontroles op bakkerijproducten uitvoert.

Bjorn: “Eerder heb ik de mbo-opleiding Brood en Banket aan het Horizon College in Heerhugowaard gedaan. Toen heb ik vooral het werken ín de bakkerij leren kennen. Nu leer ik meer over hoe producten en ingrediënten aan de voorkant van het proces worden gemaakt: NMK Esbaco maakt bakmixen, vullingen en glazuren en nog veel meer. De kant van de productie op de werkvloer is niet echt iets voor mij: ik kan niet zo goed schakelen in verschillende tempo’s en een hoog tempo is ook lastig. Je zou dat een beperking kunnen noemen omdat ik autisme heb, maar ik zie het anders – ik heb ervan geleerd dat ik iets moet zoeken dat beter bij me past."

Deze stage op de kwaliteitsafdeling is daar een goed voorbeeld van. "Hier doen we de laatste controle op de producten voordat ze de deur uitgaan richting industrie of winkel. Dit werk vraagt aandacht en precisie, er zijn allerlei protocollen waar we ons aan moeten houden. En dat is het soort werk dat mij heel goed past. Bovendien kan ik op deze manier toch met de bakkerijproducten werken, want dat vind ik erg leuk om te doen. Het is top dat ik m’n taken op mijn eigen tempo kan doen.”

Ook mentor Hans Huibers ziet dat Bjorn goed op z’n plek zit: “Ik maakte kennis met Bjorn tijdens een online informatiebijeenkomst over het hbo. Zijn gedrevenheid spatte van het scherm. We zijn samen gaan kijken op welke manier we Bjorn een goede stage konden bieden en dat is gelukt. Hij is ongelooflijk gemotiveerd. En omdat hij precies weet waar hij zelf wel en niet goed in is konden we dit omzetten naar meerwaarde voor hemzelf én het bedrijf. Het is prachtig om te zien hoe mensen in het algemeen en jongeren en dan Bjorn in het bijzonder zich ontwikkelen als ze zich ergens thuis voelen.”

Kleurcontrole

Als Bjorn vertelt welke monsters hij zoal controleert, loopt het water je langzaam maar zeker in de mond. “Ik check bijvoorbeeld marsepein en icing, spijs en jam. We bekijken bijvoorbeeld de kleur en stevigheid van producten. We doen dat onder andere door vergelijkingen te maken met eerdere gegevens en er zijn allerlei normen, meestal met een marge. De gegevens registreren we in de computer.” Nu hij midden in zijn laatste studiejaar zit, denkt Bjorn zorgvuldig na over zijn toekomstplannen. Hij overweegt een hbo-studie te gaan volgen.

Bjorn: “Dat zou de studie Food Innovation kunnen zijn. Maar voordat ik een keuze maak ga ik eerst een paar dagen meelopen in een research & design laboratorium. Een studie kiezen is niet iets wat je zomaar even doet, dus ik wil zeker weten dat ik de juiste beslissing neem.”

Met al zijn ervaring heeft Bjorn de bakkerijwereld inmiddels goed leren kennen, inclusief al het lekkers dat in de vitrines ligt. Heeft hij nog tips? Bjorn: “Ik houd erg van chipolatataart. Maar als je me vraagt wat je écht eens moet proberen, dan zijn dat de fantastische desembroden van de Novalishoeve op Texel. En natuurlijk de prijswinnende kerststollen van Bakkerij Alkemade uit Anna Paulowna!”

FICA genomineerd voor Pro-motor Award 2021

Thu, 25 Nov 2021 11:08:18 GMT

Een unieke kans om leerervaringen op te doen die in een gewone stage niet tegenkomt

Op 23 november werd de winnaar bekend gemaakt van de landelijke Promotor Award 2021. FICA was één van de vijf genomineerden, op voordracht van NHFood. Helaas niet gewonnen, maar wel een dik verdiende nominatie.

De inzending

FICA-studenten werkten samen in groepjes aan verschillende opdrachten. In het keuzevak Gezondheid & Voeding heeft een groep 4e jaars studenten Food Commerce & Technology zich gestort op de actualiteit rond vitamine D. Deze gezondheidscasus Vitamine D en Corona heeft een vakpublicatie opgeleverd. Ook m.b.t. smaakverlies als gevolg van Covid-19 en hoe daar mee om te gaan in nieuwe concept/productontwikkelingen zijn nieuwe initiatieven ingezet die in de nabije toekomst tot mooie resultaten leiden. FICA biedt onze mbo studenten binnen NHFood een unieke kans om leerervaringen op te doen die ze in de gewone stage niet tegenkomen en dit maakt het project NHFood zoveel rijker!

Het juryrapport

Het eerste genomineerde project is een schoolvoorbeeld van het inhoudelijk inspelen op de pandemie als geheel nieuwe uitdaging en als noodzaak met nieuwe kennis nieuwe vormen van hulpverlening en medische innovaties te ontwikkelen. Het Clusius College heeft in Noord Holland vanuit het lectoraat 'Health & Food' van Hogeschool Inholland in een samenwerking van MBO en HBO een belangrijk, specifiek aspect van 'corona' opgepakt, namelijk het plotselinge smaakverlies dat dit virus bij besmette mensen veroorzaakt. Groepjes studenten van 'FICA'(Food Innovation community Amsterdam) zijn aan het werk gezet om rond allerlei ontwikkelingen in het onderzoek en praktijktoepassingen ten aanzien van Vitamine D te kijken of hier ook voor de bestrijding van dit virus nuttige en toepasbare aanknopingspunten te ontdekken waren. En dat bleek het geval. Dit leidde zelfs tot en actuele wetenschappelijke vakpublicatie over deze analyses. Bovendien heeft men de werkwijze rond dit project bij zowel de stagebedrijven en de aanpak van stages door opleidingen en de studenten zelf benut om hier een vernieuwingsslag te kunnen maken. Men zocht en vindt nu zo met 'out of the box innovaties' waarbij bedrijven, zorgpartners en studenten elkaar inhoudelijk nog beter kunnen uitdagen. De doorontwikkeling van regionale kennisnetwerken als FICA krijgt hiermee meteen een stimulans en de lessen daaruit worden door vertaald naar andere delen van het Clusius College. We zien hier een fraai voorbeeld van hoe een lectoraat vanuit zijn onderzoek zowel naar inhoud als naar innovatieve activiteiten de vertaling daarvan naar curricula en onderwijsuitvoering kan aanmoedigen en vernieuwen. Daarmee is wat in FICA gebeurt een naar anderen in MBO en HBO goed overdraagbaar concept en inspirerend te maken.

Winnaar

Het Centre of Expertise HTSM van Fontys Hogescholen heeft met hun concept voor coronavrije onderwijsbubbels de Pro-motor Award 2021 gewonnen.

De Pro-motor Award

Een jaarlijkse prijs voor een ambitieus idee. Kwaliteit wordt beloond en innovatie gestimuleerd. Publiek private samenwerkingen sturen kansrijke ideeën in, uiteraard uniek en onderscheidend op het gebied van samenwerking tussen onderwijs, bedrijfsleven en overheid. Door een jury van experts worden de ideeën beoordeeld op grond van een aantal vaste criteria.

Lectorale rede Feike van der Leij: De kracht van smaak

Wed, 20 Oct 2021 10:04:37 GMT

Happy ageing: zo lang mogelijk gezond blijven maar wel genieten

In zijn lectorale rede op 11 oktober deed Feike van der Leij uit de doeken hoe hij samen met collega’s studenten bij Inholland en externe partners mensen langer gezond wil laten leven met duurzaam geproduceerd voedsel. Hoe? Door de kracht van smaak te benutten.

Zijn lectorale rede stond niet op zichzelf. Tekenend voor de samenwerking van zijn onderzoekslijn Health & Food liet hij zijn inauguratie samenvallen met de viering in Pakhuis de Zwijger van het vijfjarige jubileum van FICA , een samenwerkingsverband in Amsterdam dat bedrijven en studenten samenbrengt voor vraagstukken en innovaties rond voedsel.

Van der Leij sprak eerder als startende lector, de eerste keer voor hogeschool Van Hall Larenstein. “Toen richtte ik me op healthy ageing: langer gezond blijven. Nu ligt de nadruk op happy ageing: zo lang mogelijk gezond blijven maar wel genieten. Voeding die lekker is moet gezond zijn en gezonde voeding moeten we lekker maken.”

Onder de naam Food for Happy Ageing ontrolt zich bij de onderzoekslijn Health & Food een uitgebreid onderzoeksprogramma. “We willen bijdragen aan de gezondheid van mensen, zorgen dat ze op een gelukkige manier oud worden en bijdragen aan een duurzame voedselketen.” Of dat allemaal haalbaar is? “Met de opleidingen van het domein Agri, Food & Life Sciences richten we ons hierop. Dankzij de brede hogeschool die Inholland is, kunnen we volop samenwerken met andere domeinen. En we trekken de buitenwereld erbij. Uiteindelijk is de samenwerking samen te vatten in vijf olympische o’s: ondernemers, omgeving, overheid, onderzoek en onderwijs.”

Producten uit uienpulp

“Het onderzoek van Food for Happy Ageing valt uiteen in vijf thema’s”, legt Feike uit. “Spiermetabolisme en veroudering, Gezonde voeding uit reststromen, Doelgroepenvoeding, Gepersonaliseerde voeding en de Kracht van smaak.” Bij alle thema’s kan Feike met enthousiasme voorbeelden van onderzoeksprojecten noemen. Opvallend is de grote betrokkenheid van studenten hierbij. “Jaarlijks is er in Nederland een restroom van 500 miljoen kilo uien. Dit heeft een hoog vezel- en eiwitgehalte. Onze studenten zijn bezig om eetbare producten te ontwikkelen van uienpulp , dat overblijft bij ui-restverwerking.”

Thuiswonende ouderen

Een ander sprekend voorbeeld gaat over doelgroepenvoeding. “Met studenten van het domein Techniek, Ontwerpen & Informatica hebben we een apparaat voor mensen met kauw- en slikproblemen ontwikkeld waarmee ze toch met andere mensen mee kunnen eten.” Weer een ander project richt zich op ondervoeding bij thuiswonende ouderen . “Hierbij zijn onder meer studenten van Food Commerce & Technology, Verpleegkunde en Social Work betrokken.”

Lekker, gezond, duurzaam en betaalbaar

In het thema De kracht van smaak komen volgens Feike alle overige vier thema’s van de onderzoekslijn samen. Het is immers de lekkere smaak die mensen doet eten. “Amsterdam wil in 2025, bij het 750-jarig bestaan, de food capital van Nederland zijn. Dan moeten mensen gebruik kunnen maken van de LGDB-index voor voedsel: is een product lekker, gezond, duurzaam en betaalbaar. Je kunt daar een app van maken, zodat mensen de juiste keuze kunnen maken.”

Van soja naar veldbonen

Tegen die tijd zullen de schappen vol liggen met veldboonproducten, als het aan Feike ligt. “In het project Bean Me Up! onderzoeken we de volgende stap in de zogeheten eiwittransitie. Van de eerste stap, overschakelen van dierlijke eiwit naar sojabonen, naar de volgende: minder afhankelijk zijn van import van soja door veldbonen uit Nederland te gebruiken. We hebben al muffins met veldbooneiwitten getest voor ons project met thuiswonende ouderen.”

Start-ups van studenten

Tijdens de afsluitende borrel kwamen de verbindende kracht van voedsel en de kracht van smaak pas echt goed tot hun recht in foodinnovaties van Inholland-studenten. Start-ups als Saucijs Uniq en Bonborange deelden hun gezonde, duurzame en vooral heerlijke hapjes uit aan de aanwezigen.

Heb je de lectorale rede gemist of wil je er meer over lezen? Bekijk hier de presentatie of d ownload het redeboekje De kracht van smaak!

Bean Me Up!

Wed, 20 Oct 2021 10:02:14 GMT

Ontwikkeling van de veldboonketen

Er zijn volop marktkansen voor eiwitrijke gewassen vanwege de toenemende roep om verantwoord, lokaal geproduceerd eiwit. Zo liggen er kansen in de teelt van peulvruchten voor de groeiende markt van veganistische, vegetarische en flexitarische producten.

Nieuwe rassen en een betere kennis omtrent de teelt en de juiste plaats in de vruchtopvolging kunnen leiden tot een economisch interessante teelt en een verbreding van het bouwplan. Naast dta dit doorwerkt in de kwaliteit (biodiversiteit) van de bodem, sluit de teelt van peulvruchten ook aan bij de eisen vanuit de Europese unie tot een verbreding van de teeltplannen en past bij de ingezette vergroeningsambities.

Met het project Bean me up! geven Hogeschool Inholland (penvoerder) en de samenwerkingspartners een impuls aan de (proces)technologische en applicatieve ontwikkeling van de veldboonketen. Daarmee dragen zij bij aan de duurzame versterking van de regio en leveren zij een bijdrage aan de ambities om te komen tot een regionaal sluitende kringlooplandbouw.

Aanpak

De activiteiten die de partners in het project uitvoeren, zijn geclusterd in vijf werkpakketten:

de veldboonextractie en -applicatie en het verdienmodel bakery (WP1),
de veldboonextractie en -applicatie en het verdienmodel non-bakery (WP2),
het verdienmodel van de veldboonteelt (WP3)
het vermarktingsmodel van de veldboon (WP4)
de projectaansturing en -administratie (WP5).

De onderzoekers van Health & Food zijn de trekker van werkpakket 2 en 5. Werkpakket 1 wordt getrokken door NMK-Esbaco en Donny Craves die, samen met Inholland studenten Food Commerce & Technology , al druk bezig zijn met het verwerken van veldbonen in hun bakkerijproducten (zowel B2C als B2B). Docent-onderzoekers van Inhollan, studenten van de Universiteit van Amsterdam en ook docenten en studenten van Clusius College gaan hierin participeren.

WP2 draait om procestechnologisch onderzoek en ontwikkeling naar de extractie, productie, applicatie, formulering en sensoriek van plantaardig eiwit uit bonen ten bate van verschillende voedingsproducten zoals zuivelvervangers. De bedrijven Biorefinery Solutions , Willicroft en Donny Craves zijn hierin partij. In werkpakket 3 wordt de teelt geoptimaliseerd en doorontwikkeld zodat telers ermee verder kunnen. Vertify en CAV Agrotheek spelen hierin een belangrijke rol. In werkpakket 4 is Fresh Monkeys een belangrijke speler, zij verzorgen met Donny Craves en Willicroft de marketing, storytelling en business communicatie en worden hierin ondersteund door de Universiteit van Amsterdam. In WP5 zijnde administratie, opstart, uitvoering en afronding conform projectplan en projectbegroting ondergebracht.

Wat is het belang voor het onderwijs?

Studenten vanuit verschillende opleidingen van Hogeschool Inholland, Clusius College en de Universiteit van Amsterdam (samen vertegenwoordigd door de Amsterdam Green Campus ) werken met het werkveld aan innovatieve opdrachten en onderzoeken. De kennis die ze hiermee opdoen, nemen ze mee het onderwijs in. Daarnaast leggen de studenten contacten binnen het toekomstige werkveld en doen ze praktische ervaring op.

Hoe wordt het werkveld betrokken?

De samenwerkingspartners bestaan uit onderwijsinstellingen en bedrijven uit het werkveld. Door samen te werken willen ze het volgende bereiken:

Elkaar stimuleren in het wegnemen van belemmeringen om slimme technieken, aanpak en werkwijze in te zetten in de verwaarding van de veldboon.
Elkaar stimuleren in het zoveel mogelijk toepassen van keten-bevorderende aanpakken in de bedrijfsvoering(en).
Samen de economische meerwaarde inzichtelijk maken van de verkorte eiwittransitie van de veldboon in de bedrijfsvoering (meeropbrengsten in de keten, kwaliteitsverbetering, vermindering CO2 voetafdruk door verkorten eiwitketen).
De samenwerking binnen de veldboon-keten versterken en verduurzamen. Samenwerken aan wederzijds respect en vertrouwen binnen nieuwe zakelijke ketenverbanden.

Wat zijn de (verwachte) resultaten?

Gedetailleerde en gevalideerde procesbeschrijving voor een vraaggerichte optimale eiwit-extractie uit de veldboon en een optimale procestechnologie tbv de businesscase veldboon.
Een geoptimaliseerd en gevalideerd teelt-, oogst-, verwerkings-, en verdienmodel voor de veldboonteelt.
Creëren van awareness en ontsluiten van marktpotentie van de korte-eiwit-keten van de veldboon gericht op de agrisector, de verwerkingsindustrie en de eindgebruiker (de consument).
Verduurzaamde samenwerking in de veldboonketen in Noord-Holland.
Bijdrage aan het versterken van robuuste klimaatneutrale verkorte ketens in Noord-Holland.
De extra (duurzame) werkgelegenheid die voortvloeit uit de projecten van de agri-bedrijven, productverwerking en productverwaarding en de kennisinstellingen tijdens de projectperiode uit te voeren zorgt ook voor een impuls in de werkgelegenheid in het gebied.

Alkmaarse kaas: vruchtbare samenwerking bedrijfsleven en onderwijs

Thu, 24 Jun 2021 09:59:41 GMT

Kaasmaken

Een kaasstad zonder eigen kaas? Alkmaar verdient een eigen kaas met een eigen unieke uitstraling en smaak. Zoiets bedenken is 1 ding, maar het product ontwikkelen en vervolgens maken is een héél ander verhaal.

Om tot de Alkmaarse kaas te komen heeft een groep Akmaarders uit diverse geledingen (o.a. horeca, ondernemers en het KaasdragersGilde) zich verenigd in het Alkmaars Kaasgenootschap. Het ontwikkelen van een nieuwe kaas is een intensief en langdurig traject van proefkazen maken, wachten, meten, proeven en verfijnen. Een proces dat perfect aansluit bij de opleidingen Voeding & Technologie en Voeding & Kwaliteit van het Clusius College in Alkmaar. Een perfecte samenwerking, dus!

In het echt

Kaasmaken in een échte kaasmakerij en met een échte kaasmaker, dat is toch andere koek dan in een klaslokaal! Aan het project Alkmaars Goud werken steeds twee studenten van het Clusius College gedurende 10 weken, één dag per week. Twee keer in de vier weken reizen de studenten af naar Middenbeemster om daar kaas te maken in een echte kaasmakerij. De andere weken controleren ze de kaas op school in de laboratoria. Daarna is het de beurt aan twee andere studenten.

“Het is heel erg leuk om een doel voor ogen te hebben en daarvoor verschillende recepten uit te proberen. Productontwikkeling is een onderdeel van onze opleiding, maar om het zo in het echt mee te maken is toch een stuk interessanter en leerzamer. Je voelt dat je een prestatie moet leveren. Elk klein verschil kan het eindproduct veranderen,” vertelt tweedejaars student Rim Broersen. Ook studente Tessa Nottelman is enthousiast: “Ik zie regelmatig vrachtwagens rondrijden van transportbedrijf Schot waar groot op staat: ‘Alkmaar gaat kaas maken’ met het logo van Alkmaars Goud erbij. Ik ben heel trots dat ik daar, ook al is het maar een heel klein stukje, aan meegewerkt heb.”

Mes snijdt aan alle kanten

Bij het project Alkmaars Goud worden theorie en praktijk met elkaar verbonden, zowel tussen het onderwijs en de ondernemers als binnen het onderwijs. Het Clusius College levert het praktijkgedeelte van het project (het kaasmaken en testen) voor het theoretische gedeelte (de receptuur, bijvoorbeeld) werken de docenten samen met de HAS Hogeschool in Den Bosch. Daarnaast zijn natuurlijk ook de ondernemers betrokken, die als opdrachtgever het uiteindelijke product in de markt zullen zetten.

De kaas wordt gemaakt bij zelfkazer Jan Uitenthuis, vervolgens wordt het gepekeld en opgeslagen bij Kaasmakerij Koopman in de Weere. Naast de ondernemers, kaasmakers, docenten en studenten helpen ook diverse kaasproevers uit het bedrijfsleven maandelijks bij het keuren van de kaas op smaak, geur en stevigheid. Het (kaas)mes snijdt door de uitgebreide samenwerking aan meerdere kanten. Het versterkt de band tussen het bedrijfsleven, ondernemers en onderwijs. Ze weten elkaar hierdoor nog beter te vinden en elkaars expertise te benutten. Ten slotte is het voor de vele kaasmakerijen die Noord-Holland rijk is een fantastische kans om een nieuwe generatie jongeren te enthousiasmeren voor het vak. De allergrootste winnaar is uiteindelijk natuurlijk de kaasliefhebber, die over een paar jaar volop kan genieten van een overheerlijk stuk Alkmaars Goud.

FoodPortret: Jesse Tesselaar

Mon, 21 Jun 2021 09:57:43 GMT

Alkmaars Goud

Mijn naam is Jesse Tesselaar. Ik zit op het Clusius College en ik doe de MBO - opleiding Voeding en Technologie . Ik ben stagiair bij Alkmaars Goud geweest van februari tot en met maart 2020.

Ik heb van alles voor Alkmaars Goud gedaan, zoals microbiologisch onderzoek, helpen met de productie en de kazen onderzoeken op vochtgehalte, vetgehalte, zoutgehalte en pH. Ook heb ik proefjes gedaan om te kijken wat de invloed is van verschillende parameters op het stremmen van de melk (zoals temperatuur, hoeveelheid calciumchloride of hoeveelheid zuursel).

Het is leuk en leerzaam. Ik zelf had namelijk nog nooit kaas gemaakt en vond het erg leuk. Ik deed dit samen met een klasgenoot van mij en Jacqueline. Jacqueline is degene die altijd kaas maakt bij het Willibrordus in Heiloo. Ik help altijd met het kaas maken op de donderdag. Op vrijdagen ga ik langs een boer waar de kazen van Alkmaars Goud worden opgeslagen. Daar verzorg ik de kazen, ik maak ze schoon en doe er een plastic laag op.

Mijn ervaring bij Alkmaars Goud

Ik heb met veel plezier en motivatie vier keer kaas mogen maken. Ik heb er veel geleerd want mijn klasgenoot en ik kregen de ruimte om het zelf te doen. Wel volgens het voorschrift natuurlijk. Het is niet altijd even goed gegaan maar daar hebben we wel weer van geleerd en het die keer erop meer aandacht aan besteed. Bedankt Almaars Goud dat ik bij jullie stage mocht lopen heb er veel aan over gehouden.

Foodportret: Eva van der plas

Sun, 13 Jun 2021 09:55:19 GMT

Van der Plas Sprouts: duurzaam in mens en product

The body content of your post goes here. To edit this text, click on it and delete this default text and start typing your own or paste your own from a different source.

Foodportret: Tim Spooren

Sun, 13 Jun 2021 09:52:28 GMT

Tim Spooren: Werken van zaadje tot verpakt product

The body content of your post goes here. To edit this text, click on it and delete this default text and start typing your own or paste your own from a different source.

Foodportret: Erna Steenhuis

Tue, 08 Jun 2021 09:50:02 GMT

Focus & profilering

Met Erna’s achtergrond in management, marketing en communicatie weet ze niet alleen áchter de schermen verbindingen te leggen, maar ook om partnerschappen, mijlpalen en waardevolle momenten zichtbaarheid te geven. Met haar jarenlange ervaring in de sector heeft ze niet alleen een groot netwerk, maar ook kennis van samenwerkingsverbanden en communicatiestrategieën - en dit alles reikt verder dan Noord- Holland Noord alleen. Een portret van deze bevlogen zelfstandige met hartstikke groen hart.

Profilering

Erna: “Nog voordat Greenport Noord-Holland Noord (NHN) en Seed Valley formeel waren opgericht was ik al betrokken bij de organisatie, echt vanaf het eerste begin dus. Oud-programmamanager Jacques Dekker en ik trokken de kar samen, met een heel aantal grote partners, zoals de provincie Noord-Holland, Rabobank, Clusius College en LTO Noord. Voor het op de kaart zetten en verder ontwikkelen van zowel de greenport als Seed Valley was contact met ondernemers heel belangrijk. Veel van wat ik doe heeft te maken met verbinding leggen, met cross overs, met de juiste mensen aan tafel krijgen om samen te werken.”

Zichtbare verbinding

Een voorbeeld van zichtbare verbinding is de samenwerking tussen Vollegrondsgroente.net -waar Erna netwerkmanager is- en projecten binnen Greenport NHN, met als eerste wapenfeit de betrokkenheid van dit telersplatform bij het project EFRO-Evergreen . Erna: “Vollegrondsgroente.net is een kennisplatform. Deze kennis komt onder andere uit de projecten van GreenPort NHN. Door deze twee organisaties samen te brengen creëer je een duidelijke, zichtbare verbinding en tegelijkertijd ontstaan er allerlei minder zichtbare, maar minstens zo belangrijke lijntjes. Je verwijst mensen door, je brengt mensen met elkaar in contact en voor je het weet is er een uitgebreide groep die kennis en ervaring met elkaar deelt.” Andere concrete voorbeelden van deze samenwerking zijn het project Weersbestendige Broccoli (pop 3) van Greenport NHN en het project Duurzame Bloemkool dat onder de vlag van de Amsterdam Green Campus en de provincie Noord-Holland wordt uitgevoerd.

En nu?

Nu is Erna onder andere projectleider van het Demoleerbedrijf Vollegrondsgroente bij Biodivers Perspectief en communicatieadviseur bij NHFood . “Biodivers Perspectief en NHFood zijn samenwerkingsverbanden (RIF-mbo met als penvoerder het Clusius College ): de ene is gericht op natuurinclusief leren en ondernemen en de andere is gericht op de foodsector. Ook organiseert ze de landelijke Mbo Challenge Voedselverspilling , een project dat is ontstaan vanuit NHFood en waarbij studenten worden uitgedaagd om een innovatieve oplossing tegen voedselverspilling uit te werken.

Erna: “Het voedingsconcept van het Dijklander Ziekenhuis, waar grotendeels regionale en verse maaltijden worden bereid, is mede geïnitieerd door Greenport NHN. Deze ervaringen en contacten zet ik nu in om gezonde voeding in instellingen in de Metropoolregio Amsterdam op te schalen vanuit mijn rol als thematrekker ‘Gezond eten is gezond leven’ bij Voedsel Verbindt .”

Groen hart

Hoewel haar wieg niet in een kas of een bollenschuur stond heeft Erna inmiddels een hartstikke groen hart. “Linksom of rechtsom heeft iedereen, jong of oud, ontzettend veel met deze sector te maken. De een besteedt meer aandacht aan eten en drinken dan de ander, maar uiteindelijk zijn we wel allemaal op z’n minst consument. En we willen ook allemaal voldoende, gezond en lekker voedsel. Soms vraagt iemand weleens ‘wat was het meest succesvolle dat je hebt gedaan?’. Maar zo kijk ik er niet naar: ik vervang succesvol liever door wáárdevol. Ik kijk waar vragen liggen en waar antwoorden te vinden zijn. Daarnaast bekijk ik alles automatisch met een marketingblik: als ik zie dat iemand iets moois in handen heeft, dan vraag ik me af ‘hoe kunnen we dit vermarkten, waarde geven, naar buiten brengen?’. En dat hoeft niet altijd meteen heel ingewikkeld met allerlei plannen of concepten – júist niet. Het is práchtig om ondernemers met passie te horen vertellen over hun dagelijks werk. Door de jaren heen ziet Erna dat er een nieuwe generatie agrarische ondernemers ontstaat. “Er is zoveel meer aandacht voor duurzaamheid. En voor gezonde voeding natuurlijk, dat zien we ook bij consumenten; ik zie het zelfs bij mijn eigen kinderen. Dat vind ik juist zo mooi van mijn werk: het begint bij het vertellen van het verhaal. En dat zo’n verhaal dan steeds verder reikt, tot aan volgende generaties aan toe, en dat dit uiteindelijk leidt tot vernieuwing en verandering, dát is van grote waarde.”

Foodportret: Evelynn Schouten

Tue, 27 Apr 2021 09:47:24 GMT

This is a subtitle for your new post

Achter alles dat we eten en drinken gaat een hele wereld schuil. Productie, gezondheid, marketing, voorlichting, duurzaamheid…er valt zó veel te ontdekken dat er voor iedereen wel een thema is dat hem of haar persoonlijk aanspreekt. Voor docent Evelyn Schouten van het Clusius College zijn dat vooral thema’s als gezondheid en duurzaamheid: wanneer is een product wel of niet goed voor je en hoe en wat vertellen we consumenten over voeding? “We leren studenten hoe ze consumenten goed kunnen voorlichten over voeding. Maar dat is natuurlijk slechts één aspect van de voedingsbranche en de mogelijkheden daarbinnen.”

Toch is de wereld van voedsel voor veel mensen nog relatief onbekend; bij volwassenen, maar vooral ook bij jongeren. Een opleiding in de foodsector lang niet het eerste waar examenleerlingen aan denken als ze zich oriënteren op een studie. En in coronatijd is het zelfs nog lastiger om elkaar te bereiken, terwijl net als elk jaar duizenden middelbare scholieren een keuze moeten maken voor een vervolgstudie. Niet voor niets heeft een team van het Clusius College in samenwerking met NHFood dit voorjaar een speciale All you need is food-tour opgezet met een foodtruck. Evelyn: “Daarmee hebben we een hele rij vmbo-scholen in Noord-Holland bezocht. Op de parkeerplaats creëerden we telkens een mini-festivalterrein met leuke aankleding -de opleiding Bloem haakte ook aan- en proeverijen met traktaties van sponsoren als Koninklijke Vezet en Koninklijke Peijnenburg . Maar we hadden ook insectenlolly’s, om maar wat te noemen. Naast de jongeren hebben we hiermee docenten bereikt. Het gaat erom dat je laat zien dat je bestaat, zodat jongeren in elk geval onze opleidingen mee kunnen nemen in hun afwegingen. De foodsector heeft veel te bieden en dat geldt ook voor het Clusius College als opleider voor deze sector.”

Volkoren brood

Evelyns hart zelf ligt natuurlijk bij voeding, maar vooral ook bij het lesgeven. “Het is fantastisch om jongeren in beweging te krijgen en te zien hoe ze zich ontwikkelen. De vragen die je krijgt, de gesprekken die je voert; er gebeurt altijd weer iets nieuws. Er is de laatste jaren bijvoorbeeld steeds meer aandacht voor het gegeven ‘voorkomen is beter dan genezen’. Dat zien we op dit moment nog niet helemaal terug in soorten banen en functies, maar het is wel een maatschappelijk vraagstuk dat vaker op tafel komt. Langzamerhand komen er meer vacatures op dit gebied. Of denk aan een actie als de ‘week zonder vlees’, ooit nieuw en nu breed omarmd. Maar het draait niet om gezonde keuzes alleen: voorlichting en informatie speelt een ontzettend belangrijke rol als het gaat om het maken van gezonde keuzes. Een goed voorbeeld daarvan is bruin brood. Veel mensen denken altijd nog ‘hoe donkerder, hoe beter’, terwijl dat vaak niet klopt. Het kleurtje zegt niets over de voedingsstoffen. Een eenvoudige tip: bij twijfel kun je het beste kiezen voor volkoren brood, dan zit je altijd goed.”

Jong geleerd is oud gedaan

Op deze tendens richting minder vlees, gezonde keuzes en bijvoorbeeld alcoholvrij bier valt weinig af te dingen, maar toch: “Het is natuurlijk niet zo dat je als consument niets meer mag of kan – ik leef zelf ook niet als een heilig boontje. Het gaat er vooral om dat je goed bent geïnformeerd zodat je weloverwogen keuzes kunt maken. Met de juiste voorlichting kun je vervolgens ook kinderen weer onderwijzen en stimuleren, want we weten dat jong geleerd écht oud gedaan is. Educatie over voeding, al vanaf de kleuterleeftijd, heeft nut. Tegelijkertijd zien we dat bedrijven vaker hun deuren openen, dat is leuk om te zien. En dan niet alleen de kaasboerderij, maar ook bierbrouwerijen, groentebedrijven en fabrikanten. Zo’n kijkje in de keuken is leuk en leerzaam. Uiteindelijk gaat het erom dat we samen de foodsector verder op de kaart zetten: wij als opleiders en daarnaast de bedrijven zelf als toekomstig werkgevers. Zij staan tenslotte te springen om goed en voldoende personeel. Als docent hoop ik mijn steentje bij te dragen aan het enthousiasmeren van jongeren voor een loopbaan in deze mooie sector. En…stiekem is het natuurlijk heel erg leuk om een paar weken met een foodtruck te toeren; we zijn al aan het kijken of we volgend jaar weer een ronde kunnen maken!”

Docentenstage bij Fresh Monkeys

Fri, 26 Mar 2021 10:45:04 GMT

Nieuwe energie door docentenstage

Jenny Abbenbroek, docent bij de opleiding Food Commerce & Technology liep docentenstage bij Fresh Monkeys. Voor Jenny en voor Jasper den Boer (stagebegeleider bij Freshmonkeys) was dit een nieuw concept. Na de tien weken stage wist Jenny gelijk te benoemen wat de stage haar had meegegeven: Energie! Hoe hebben Jenny en Jasper het ervaren? We stelden ze een aantal vragen:

Jenny, waarom heb je gekozen voor een docentstage?

“Ik begeleid op dit moment veel studenten bij het afstuderen en verschillende projecten. Ik haal hier veel energie uit en als ik al die leuke opdrachten voorbij zie komen denk ik vaak; ik zou zelf ook nog wel eens zo’n stage willen lopen. Op dit moment is de online communicatie heel erg in beweging en dat is iets waar ik nog veel van kan leren. Op strategisch niveau kan ik studenten goed helpen, maar als het aankomt op nieuwe strategieën zou ik daar nog in kunnen groeien zodat ik studenten ook pragmatisch kan helpen.”

Jasper, wat vind je ervan dat FICA de docentstages mogelijk maakt?

“Ik vind het heel goed dat FICA dit mogelijk maakt en vooral bijzonder dat NMK-Esbaco dit als eerste bedrijf mocht vervullen. Het is belangrijk dat docenten betrokken zijn bij het bedrijfsleven door mee te draaien, want alleen op deze manier kun je de verbinding gaan leggen en elkaar beter begrijpen. De kracht is juist dat je snapt hoe je elkaar kunt versterken. Daarnaast geeft het ook een hele andere toegevoegde waarde dan een studentstage, omdat dat een heel ander concept is.”

Jenny, hoe pas je de docentstage nu toe in de praktijk?

“Ik denk dat ik me veel beter kan verplaatsen in de student. Wat ik vooral wilde leren tijdens de stage is om specifiek dingen te leren op het gebied van online communicatie. Ik heb geleerd om te werken met nieuwe tools en ik zou studenten willen helpen om met zo’n tool aan de slag te kunnen gaan. De online wereld gaat als een sneltrein en het is zo specifiek dat ik nog lang niet alles heb geleerd, maar ik weet wel dat ik studenten nu beter kan begeleiden hierin.”

Hoe zie jij dit Jasper?

“We zien heel erg een opkomst in online marketing en voor ons team was Jenny juist heel interessant omdat ze een achtergrond heeft als loyalty marketeer. Jenny kon tijdens haar docentstage duiken in de wereld van online marketing en interessante tools en cijfers doorspelen aan het team van Freshmonkeys.”

Zou je een docentstage aan anderen aanraden Jenny?

“Ik zou het zeker aan anderen aanraden. Het is heel interessant om aan zo’n project mee te werken en vooral leuk om dingen vanaf een andere kant te ondernemen. Het was heel goed te combineren met mijn vaste baan en het heeft voor een echte energieboost gezorgd!”

Bron: FICA

Masterclass thuisbrouwen groot succes

Mon, 22 Mar 2021 10:42:20 GMT

Brouwen van eigen bier

Het brouwen van je eigen bier is een populaire lockdownhobby geworden. Je eigen bier brouwen is dan ook leuk om te doen, je kunt er veel tijd in kwijt en als het lukt is het iets om trots op te zijn. Bierbrouwen is minder moeilijk dan het lijkt, je moet echter wel weten wat je doet. Daarom organiseerden het Clusius College en NH Food een gratis online masterclass bierbrouwen op 16 maart 2021.

In een uur tijd werden de 112 deelnemers op weg geholpen om in hun eigen keuken, garage of (wo)mancave bier te maken. Daarvoor deelden enthousiaste thuisbrouwers hun kennis: Martin Peerdeman ( Brouweensbier ), Tim de Goede ( Brouwerij Zeglis ), Mark Henke ( Henke Bier ) en Jaap Groen, (Clusius College). Tijdens de masterclass gingen ze stap voor stap het brouwproces doornemen, geven ze advies over de grondstoffen, de apparatuur, de werkwijze, en ze sloegen natuurlijk het proeven niet over.

Foto's: Jan Smit (Instagram @smitshoots)

https://www.youtube.com/watch?v=BbhWrcZKa8I&feature=emb_logo

Foodportret: Cock Smit

Sun, 21 Feb 2021 10:38:15 GMT

Cock Smit: Werken met voedsel is prachtig!

“Nederland kent een lange traditie in voedingsonderwijs. Vroeger was dat ondergebracht bij het Ministerie van Landbouw; ik studeerde levensmiddelentechnologie aan de hogere agrarische school. En nu sta ik zelf voor de klas”. Aan het woord is Cock Smit, docent voedingsmiddelentechnologie op het Clusius College.

“Je denkt misschien dat na al die jaren alles anders is geworden, maar de basis van het voedingsonderwijs is hetzelfde als veertig jaar geleden. Brood bak je nog altijd met zout, gist, water en meel. En voor het verpoederen van melk wordt nog altijd dezelfde techniek gebruik als in de jaren ’50. Het grootste verschil tussen toen en nu zit ‘m in automatisering en schaalvergroting. En in de manier waarop we naar voedsel kijken; dat is enorm veranderd. Neem onze houding ten opzichte van dierlijk voedsel; steeds meer mensen eten vegetarisch of veganistisch. De een eet een paar dagen per week geen vlees, de ander heeft niet alleen vlees maar ook zuivel afgezworen. Daarnaast is er veel aandacht voor biologisch voedsel en duurzaamheid.”

Bitterballen van zoete aardappel

Eén van de thema’s binnen duurzaamheid is het tegengaan van verspilling. Als docent begeleidt Cock studenten die meedoen met de Mbo Challenge Voedselverspilling . “In onze opleidingen zit standaard een module die gaat over productontwikkeling. Die module koppelen we nu aan deelname aan de verspillingschallenge. Studenten krijgen de opdracht een nieuw product te ontwikkelen op basis van ingrediënten die voor 75% bestaan uit verspild voedsel. Dat kunnen schillen zijn, maar ook resten die overblijven na versnijding van producten of bijvoorbeeld groenten die om welke reden dan ook niet in de winkel terechtkomen. Onze studenten werken samen met studenten van Hogeschool Inholland en bedrijven, onder andere via Food Innovation Community Amsterdam ( FICA) . Soms gaan studenten zelf op zoek naar het basisingrediënt voor hun project, maar afgelopen keer kwam de zoete aardappel op ons pad. Drie groepen zijn aan de slag gegaan met bitterballen, pannenkoeken en boterkoek, alle drie van zoete aardappel dus. Ze kregen daarbij begeleiding van NMK Esbaco in Hoorn. Het is een zoektocht naar de smaak, textuur en bereidingswijze, maar ook naar de mogelijkheden om het product te vermarkten. Echt goede ideeën maken kans om daadwerkelijk in de schappen te komen: dat zou natuurlijk het ultieme resultaat zijn. Ondertussen is het ontzettend waardevol om samen te werken met het bedrijfsleven en andere onderwijsinstellingen. De sector is tenslotte echt op zoek naar personeel.”

All You Need is Food Tour

In dat kader is er nog behoorlijk wat werk aan de winkel, zo blijkt. “Onze opleidingen zitten niet vol, om het zo maar te zeggen. We verwelkomen het liefst veel meer studenten, vooral omdat we zien dat bedrijven daar om staan te springen. Werken met voedsel is prachtig: het is iets waar we elke dag mee te maken hebben. We willen goed eten, lekker eten, bewust eten en voldoende eten.” Om de opleidingen onder de aandacht te brengen gaat het Clusius College binnenkort op pad met een foodtruck onder de noemer All You Need is Foodtour . Deze actie komt voort uit het project NHFood , waarvan het Clusius College penvoerder is. “We zien dat jongeren vaak positief verrast zijn zodra we hun belangstelling hebben. Het gaat er dus vooral om de aandacht te trekken en te laten zien welke opleidingen we te bieden hebben. Eenmaal aan boord ontdekken ze al snel hoe veelzijdig de foodsector is. Sinds kort hebben we daarom een speciale foodtruck waar we mee gaan toeren en binnenkort geef ik bijvoorbeeld een workshop bierbrouwen. Daarmee spreken we de jongeren indirect aan – via hun ouders komen we in beeld. Al met al zoeken we dus verschillende manieren om onze studies te presenteren.” Aan Cocks enthousiasme zal het in elk geval niet liggen. “Het is gewoon een ontzettend mooi en veelzijdig vak en een boeiende branche. Productontwikkeling, kwaliteit en kwantiteit, techniek, maar ook voorlichting en marketing; het zit er allemaal in!”

NHFood

Er zijn meer en breder opgeleide groen- en technische medewerkers nodig in de agrifood sector. In het project NHFood wordt invulling gegeven aan deze opgave. NHFood is een samenwerkingsverband tussen bedrijven en onderwijs in Noord-Holland boven het Noordzeekanaal gericht op kennisdeling en talentontwikkeling. Het biedt bedrijven een unieke mogelijkheid om samen met onderwijsinstellingen en kennisinstituten te werken aan agrifood-gerelateerde innovaties.

Foto: Jan Smit.

Foodportret: rosa Dekker

Fri, 19 Feb 2021 10:34:25 GMT

Van bier tot eetpapier: bij Rosa Dekker staat kwaliteit voorop

Ze ging erheen voor de opleiding bloemist, maar toen stond daar ineens een kraampje met borrelnootjes van Duyvis. Borrelnootjes? “Jazeker, tijdens de open dag van het Clusius College”, vertelt Rosa Dekker. “Iemand vroeg me of ik een idee had van hoe borrelnoten worden gemaakt. Die vraag, waarop ik natuurlijk het antwoord niet wist, leidde ertoe dat ik razend nieuwsgierig werd.” Uiteindelijk koos Rosa dan ook voor de opleiding Voeding & Technologie in Alkmaar.

Haar studententijd heeft ze alweer even achter zich gelaten, toch staat die tijd Rosa nog helder voor de geest. “Ik voelde me vooral heel erg thuis, ik heb school nooit gezien als stom of saai. Mijn ervaring is dat de docenten op het Clusius College erg betrokken zijn. Andersom ben ik ook nog altijd betrokken, bijvoorbeeld bij open dagen of voor interviews. Dat doe je alleen als je goede herinneringen hebt.” Rosa is na haar mbo-opleiding gestart als parttime kwaliteitsmanager bij Vezet, waar ze eerder al stageliep. Tegelijkertijd ging ze verder met de hbo-opleiding Food Technology aan Van Hall Larenstein in Leeuwarden. “Na het behalen van mijn hbo-diploma en een reorganisatie kreeg ik de kans teamleider kwaliteit te worden. Dat bleek een te grote stap; ik raakte overspannen. Nu ik daar op terugkijk zie ik dat vooral als een periode waarin ik ontzettend veel geleerd heb over mezelf en de manier waarop ik wil werken. Vervolgens ben ik o.a. aan de slag gegaan bij Koolen Champignons in Slootdorp . Voor hen ontwikkelde ik het QA kwaliteitshandboek; naast de verschillende soorten champignons kwamen de champignonburgers in hun assortiment. Dat was een erg leuke klus en mijn eerste echte ervaring met QA. Je moet je voorstellen dat zulke (burger)producten weer om een heel andere aanpak vragen, met een high-care productieruimte en anders gereguleerde luchtstromen dan waar de champignons werden verpakt. Dat productieproces moest worden gecertificeerd en dat is gelukt, ze hebben een BRC A status behaald. Daarna ben ik verder gegaan als kwaliteitsmedewerker bij een bedrijf in eetpapier, Primus Wafer Pape r in Oostzaan.”

Kennis borgen

Ondertussen speelt bij Rosa nog altijd door haar hoofd dat ze óók andere wensen heeft. “Al jaren riep ik een lange fietstocht te willen maken, samen met mijn vriend. Dat hebben we in 2018 gedaan, 8000 kilometer in honderd dagen. Zeven maanden eerder was ik gestopt met mijn vaste baan bij Primus Wafer Paper. Om die periode voor vertrek te overbruggen ontdekte ik de mogelijkheid van interim-werk en deed ik een tijdelijke opdracht voor Beemster Kaas . Na de fietstocht heb ik interim-opdrachten voor Texelse Bierbrouwerij en mijn oude werkgever Primus Wafer Paper uitgevoerd. Al met al hebben mijn professionele en persoonlijke ervaring -en deels ook de coronatijd- ervoor gezorgd dat ik mei 2020 voor mezelf ben begonnen onder de naam Rosa Quali-D : een adviesbureau gespecialiseerd in het opzetten en onderhouden van kwaliteits- en voedselveiligheidssystemen (certificering). Ik help bedrijven met het opzetten van kwaliteitssystemen. Kijk, met kwaliteit zit het in Nederland over het algemeen wel goed, maar er is echt áltijd ruimte voor verbetering. En er worden natuurlijk voortdurend nieuwe producten ontwikkeld. Soms is het gewoon goed als er eens met een fris paar ogen naar een systeem wordt gekeken. We willen tenslotte allemaal kunnen rekenen op veilige en gezonde levensmiddelen. De meest geslaagde opdrachten vind ik de opdrachten waarbij ik mezelf in feite overbodig maak: kennis en bewustzijn over voedselveiligheid moeten juist geborgd worden in de organisatie zelf. Het uitgangspunt is dat we het echt samen doen, vanuit de gedeelde visie op voedselveiligheid. Daarnaast ligt mijn hart bij kleinere bedrijven waar je het verschil kunt maken. En ik ben erachter dat ik het liefst werk met pure producten: kaas, bier, eetpapier, fruit, noem maar op. Te chemisch is niets voor mij. Voor een opdracht met vlees zou ik trouwens ook bedanken, omdat ik zelf geen vlees eet. Maar mocht ik iemand in mijn netwerk weten die daar wel graag mee werkt dan verwijs ik zeker door. Uiteindelijk moeten we het met alle kwaliteitsspecialisten samen doen.”

Over de grens
Interim- en andere opdrachten passen goed bij Rosa’s liefde voor reizen. “Wat mij betreft is dit een topcombinatie. Er is zoveel meer in het leven dan geld en een groot huis - letterlijk, want we wonen inmiddels al vijf jaar in een (off-grid) tiny house. Mijn bedrijf en manier van werken maken het mogelijk om er regelmatig op uit te trekken. En het mooie is: van elke reis neem ik weer nieuwe kennis en inspiratie mee die ik gebruik in mijn werk. Eenmaal over de grens loop ik onderzoekend door winkels, over markten en je hebt natuurlijk contact met allerlei mensen en je proeft en beleeft van alles. Dat neem je bewust en onbewust mee naar huis. Bovendien verzamel ik veel kennis doordat ik bij veel verschillende bedrijven een kijkje achter de schermen krijg. En die kennis neem ik met plezier mee naar weer een volgende opdracht!”

Foodportret is een onderdeel van het project NHFood en laat mensen zien die leren, werken of ondernemen in de foodsector in Noord-Holland.

Foodportret: Anique van Tol

Wed, 02 Dec 2020 10:31:43 GMT

Anique van Tol: “Ontzettend leuk om met voedsel en nieuwe producten bezig te zijn”

Met haar baan als junior productmanager bij Vezet én met start-up Bonborange blijven er voor Anique weinig lege plekjes in haar agenda over. “Helemaal niet erg”, aldus de 25-jarige Anique van Tol. “Ik doe zoveel leuke dingen, dat zie ik niet als werk.” Eerder volgde ze de opleiding Food Health & Innovation (de huidige opleiding Voeding en Voorlichting ) op het Clusius College, gevolgd door de hbo-studie Food Commerce Technology bij Inholland .

Tussendoor werkte Anique nog een poos bij het Amerikaanse Heartland FPG , een bedrijf dat onder andere zoetstoffen produceert. Ze was verantwoordelijk voor het uitwerken en implementeren van kwaliteitssystemen, in de (toendertijd) nieuw gebouwde fabriek te Amsterdam. Met haar enthousiasme voor de foodsector zou ze ongetwijfeld bij elk bedrijf meer dan welkom zijn. Anique: “Op m’n vijftiende koos ik heel bewust voor deze mbo-opleiding richting de foodsector. De studie was nieuw, veelzijdig en creatief. Voedsel is ook iets dat letterlijk dicht bij je staat. We hebben allemaal eten nodig en we eten het liefst dingen die we lekker vinden. Het is ontzettend leuk om daar mee bezig te zijn. Wat willen mensen? Wat is gezond? Wat kiezen consumenten als ze voor het schap staan?”

Als productmanager werkt Anique onder andere aan briefings richting het productontwikkelingsteam dat nieuwe producten ontwikkelt. “We doen dat bijvoorbeeld op basis van consumentenonderzoek, trends in de markt of een vraag vanuit de klant. Zo is er nu een vraag naar vernieuwing van het schap met kant-en-klare salades voor supermarkten. Het commerciële team kijkt dan samen met de klant welke salades er eventueel toegevoegd kunnen worden, of aangepast. Daarbij kijken we ook naar de favorieten: die blijven natuurlijk. Soms gaat zo’n proces heel snel, dan liggen er binnen een paar weken nieuwe producten in het schap.”

Bonborange

Vanuit een schoolopdracht in de Fica community is het bedrijf Bonborange ontstaan. “In eerste instantie een studentenonderneming, maar ondertussen zijn we allemaal afgestudeerd en het bedrijf gaat door. Het concept van Bonborange is gebaseerd op het tegengaan van voedselverspilling, in dit geval door te kijken naar wat je kunt doen met schillen van sinaasappels. Er worden jaarlijks duizenden vrachtwagens aan schillen weggegooid. We zijn als groep letterlijk de keuken in gedoken om te ontdekken wat er mogelijk was. Daar kwam de basis van sinaasappelgelei uit. Verpakt in een jasje van pure chocolade worden het -de naam zegt het al- heerlijke bonbons. Met dit project hebben we zelfs de Wij Inholland award 2020 gewonnen, dat gaf een grote boost. We halen de schillen op bij supermarkten en horecagelegenheden. Het mooiste zou zijn als de bonbons ook weer op die plekken verkrijgbaar zijn: je haalt afvalt op en brengt er een smaakvol product voor terug. We werken nu aan doorontwikkeling van de bonbons én we proberen andere producten uit, zoals kerstkransjes, orange flips en luxe chocoladeletters. Daarnaast werken we aan verkooplocaties – ze zijn wel al online verkrijgbaar. Er is ook interesse voor samenwerking vanuit verschillende partijen, dus we gaan vol enthousiasme verder!”

Pulp Vision

Tue, 20 Oct 2020 09:27:34 GMT

Voedingsvezels uit uienpulp

In het project Pulp Vision doen studenten van FICA samen met innovatieve ketenpartners onderzoek naar de toepassing van voedingsvezels uit uienpulp in levensmiddelen. Voedingsvezels hebben een positieve werking op de gezondheid maar komen in menig dieet te weinig voor. Als dit onderzoek succesvol is, vinden nieuwe toepassingen van vezels hun weg naar de markt en stijgt bovendien de waarde van de pulp, waardoor ondernemers een extra inkomstenbron hebben. Gezonde vezels worden zo beter benut. Het project draagt bij aan de circulaire economie.

Met onorthodoxe benaderingen kun je de meest fantastische producten maken: appeltaartbodems uit uienresten, wie had dat kunnen denken!

Feike van der Leij, projectleider Pulpvision

Uientelers en de verwerkende industrie hebben met kennisinstellingen een proces ontwikkeld om de grote hoeveelheid reststroom die bij de teelt en verwerking van uien te verwaarden. Deze reststroom is 0,5 miljoen ton per jaar, waarvan 70% bestaat uit vezelhoudende pulp. Het project Pulp Vision focust op de omzetting van die pulpfractie tot een hoogwaardig eindproduct voor de verrijking van levensmiddelen met voedingsvezels.

In dit project doen de hogescholen Inholland (penvoerder vanuit de opleiding Food Commerce & Technology ) en hogeschool Van Hall Larenstein (onder leiding van Eric de Bruin, lector Biobased proteins ) samen met innovatieve ketenpartners onderzoek naar de toepassing van voedingsvezels uit uienpulp in levensmiddelen.

Voedingsvezels hebben een positieve werking op de gezondheid maar komen in menig dieet te weinig voor. Als dit onderzoek succesvol is, vinden nieuwe toepassingen van vezels hun weg naar de markt en stijgt bovendien de waarde van de pulp, waardoor ondernemers een extra inkomstenbron hebben. Gezonde vezels worden zo beter benut. Het project draagt bij aan de circulaire economie.

Aanpak

Binnen de opleiding Food Commerce & Technology in Delft en Amsterdam is veel expertise op het gebied van sensoriek (hoe smaakt eten), productontwikkeling (wat wil de markt, hoe bedenk je de beste antwoorden) en procestechnologie (hoe maak je het, hoe schaal je het op). Daarnaast moet voedsel altijd veilig zijn.

De docent-onderzoekers willen in samenwerking met studenten van de twee hogescholen en geholpen door experts van de mkb-partners en lectoren, in twee jaar tijd de eerste producten marktrijp maken. De onderzoeksvraag hoe uit vezelrijke pulp van uienresten toepasbare voedingsingrediënten kunnen worden ontwikkeld, wordt beantwoord in drie werkpakketten:

Werkpakket 1, Pure Pulp: opwerking van uienpulp tot voedingsingrediënt(en) met een hoog vezelgehalte en goede sensorische eigenschappen.
Werkpakket 2, Pulp to Product: het vaststellen van functionele specificaties van de ingrediënten en productontwikkeling voor toepassing van de ingrediënten in nieuwe (bakkerij)producten.
Werkpakket 3, Pulp Safety: borging van de voedselveiligheid van de ontwikkelde ingrediënten.

Wat is het belang voor het onderwijs?

Dit project biedt volop kansen aan studenten om kennis te maken met praktijkgericht onderzoek. Het past daarmee goed in de visie dat onderzoekend leren bijna hetzelfde is als lerend onderzoeken.

Met netwerkorganisatie FICA (Food Innovation Community Amsterdam, door het Rijk bestempeld als een vorm van verduurzaming van het Centre of Expertise Food) zijn we sinds 2016 bezig ons onderwijs als een kenniswerkplaats vorm te geven. Studenten gaan werken in modules waar projecten met de daadwerkelijke vragen uit de buitenwereld beantwoord moeten worden. Alle tweedejaarsstudenten voeren Bedrijfsopdrachten uit.

In het vierde jaar werken studenten aan Green Junior projecten. Dit doen zij samen met mbo-studenten van Clusius College en Wellantcollege, en studenten van de Inholland-opleiding Creative Business en de opleidingen die vallen onder Business, Finance & Law . Deze constructie geeft bedrijven het jaarrond de mogelijkheid om studenten zo’n twee dagen per week mooie projecten voor hen te doen. Veel deelprojecten van Pulp Vision gaan we op die manier in ons onderwijs verwerken.

Hoe wordt het werkveld betrokken?

De samenwerkende bedrijven hebben expertiseterreinen waarin ze (inter)nationaal koploper zijn: uienproductie en verwerking ( Gourmet en Wiskerke Onions ); bioraffinage van plantaardige reststromen ( Biorefinery Solutions ), productontwikkeling van bakkerij-ingrediënten ( NMK Esbaco en Vamo) en de designs die bij dergelijke concepten komen kijken (Fresh Monkeys). Ze bestrijken daarmee een specifiek deel van een voedselverwerkende en voedingsindustriële keten die begint met primaire productie en eindigt met toepassing en vermarkting van grondstoffen in met name de bakkerijbranche. FICA speelt een verbindende rol.

Wat is het (verwachte) resultaat?

De projectleiders verwachten allerlei nieuwe producten en toepassingen van de te winnen en op te zuiveren vezels die als bakkerij-ingrediënt hun weg kunnen vinden naar de afnemers. Daarbij komt dat verbeteringen van processen plaatsvinden in de aanloop naar deze ontwikkeling. Bij aanvang van het project is al gebleken dat een eenvoudige voorbewerkingen van de ene partner te koppelen aan de verwerking bij een andere partner.

De resultaten worden zowel binnen als buiten ( FICA , Greenport Noord-Holland Noord , NH Food ) de hogescholen uitgedragen. Het doel van FICA is het uitwisselen van kennis en kunde. Dit gebeurt volop op de FICA-events, die ook te bezoeken zijn door andere belangstellenden. Ook de onderzoeksgemeenschap in bredere zin (landelijk) zal met regelmaat worden bediend met informatie over wat het project voor het onderwijs betekent en wat voor resultaten daarmee kunnen worden bereikt. Dit zal op de reguliere gelegenheden gebeuren, zoals de DAS-conferentie van het Domein Applied Science en bijeenkomsten van andere lectorenplatforms zoals SIA Voedsel en Gezondheid . De deelnemende bedrijven zullen daarbij altijd eerst worden geconsulteerd.

Meer informatie via deze link

Foodportret: Renee Boerefijn

Wed, 03 Jun 2020 09:24:06 GMT

Balanceren tussen gezond en lekker

Renee Boerefijn is verantwoordelijk voor innovatie bij Bunge Loders Croklaan (van Crok & Laan). Het bedrijf levert speciale oliën en vetten voor met name de chocolade- en bakkerij-industrie, als ook zaadoliën voor hartige levensmiddelen. Het bedrijf is al sinds 1891 gevestigd in Wormerveer.

Balanceren tussen gezond en lekker

Renée: “Wij balanceren in ons bedrijf tussen gezond en lekker. Dat is een grote uitdaging, omdat vet het meest calorierijke deel van voeding is én altijd de smaak maakt. Sinds 2017 weten we pas dat vet neutraal is voor de gezondheid en verzadigd vet helpt tegen hart- en vaatziekten, in tegenstelling tot suikers en zetmelen. Vet maakt eten lekker en daarom willen we soms teveel. Gezond eten heeft vaak weinig smaak. Een beetje vet helpt dan: door bijvoorbeeld groente even te wokken of een dressing door een salade te doen. "

Innovatie: suikerverlaging door vet

"Gezond eten is variatie en matiging; dat geldt ook voor vet. De eigenschap dat vet lekker maakt gebruiken we nu om suikerverlaging te bereiken met onze laatste innovatie: Sweetolin® . Dit is een soort vet dat je kunt gebruiken in bijvoorbeeld chocolade om met 50% minder suiker dezelfde beleving te bieden. Vorig jaar hebben we ook nog speciale plantaardige vetten voor vegetarische burgers gelanceerd.”

Op zoek naar talent

"Technisch talent hebben we uiteindelijk helemaal uit Egypte en Brunei gehaald. Na een (virtuele) reis om de wereld, op zoek naar technisch talent, kwamen we uiteindelijk weer bij onszelf uit: de vijver was leeg.

Dit was de aanleiding om in 2016 samen met lector Health & Food Feike van der Leij , Hans Huibers ( NMK Esbaco ) en Ciska Pouw, de handen in elkaar te slaan om de Food Innovation Community Amsterdam; FICA , op te richten. FICA helpt stagiairs een plek te vinden bij bedrijven, brengt bedrijven bij elkaar door middel van de studenten.

In 2019 is NH Food van start gegaan en hebben we ons daarbij aangesloten. Het programma richt zich onder andere op onderwijsvernieuwing vanuit de FICA gedachte: mensen blijven leren, bedrijven ontwikkelen en groeien.

Bij NH Food ben ik lid van de stuurgroep. Ik zet mij graag in voor de industrie en het onderwijs. Behalve creatief en kundig technisch talent uit hbo en mbo, hebben we ook frisse ideeën en kenniscirculatie nodig, zodat het onderwijs bij de tijd blijft. We hebben een gezonde omgeving nodig met kleine en grote bedrijven, zodat mensen leuk werk hebben en blijven leren. Dat is belangrijk voor innovatie: vrijheid en ruimte. Een baan is niet voor het leven, mensen moeten kunnen uitstappen en instappen, een tijdje voor zichzelf werken, of in loondienst. Flexibiliteit gaat niet ten koste van zekerheid als je weet dat je altijd verder kunt leren en zo brood op de plank houdt. Daar moet het onderwijs zich op inrichten, bijvoorbeeld met vervolgonderwijs.

Trots mogen we zijn op de prachtige food-technologiehal bij het Clusius College , waar studenten voedingsproducten maken. Eén van onze ideeën is om deze producten te verkopen aan consumenten om zo te leren wat mensen lekker vinden en wat ze dit waard is. De ervaring dat je iets kunt maken en dat je daarmee geld kunt verdienen is fundamenteel voor zelfvertrouwen en flexibiliteit, voor gevoel voor waarde, van jezelf en je product. Dit is vooral een kwestie van doen. Echt heel leuk, altijd leerzaam en ook nog nuttig. Het is geweldig dat docenten zich hierin willen ontwikkelen. Onze wereld verandert snel en we moeten ons steeds aanpassen. Leerlingen moeten van school komen met de wil om te blijven leren. Voor hun toekomst en die van de industrie, of ze daar nu gaan werken of niet."

Iedereen is belangrijk voor ons succes

"Innovatie begint met luisteren naar en nadenken met de klant. Wat heeft de klant nodig en hoe kunnen wij met onze mogelijkheden daarin helpen? Een concept ontstaat door de combinatie van behoefte en mogelijkheden. Wij hebben goed contact met boeren, kwekers en handelaren die ons vruchten en ruwe olie verkopen. Daarnaast hebben we een sterke logistiek die de producten van de bron via onze fabriek naar de klant brengt. We zijn goed in technologie om veel verschillende producten te kunnen maken. Het spannende van ons bedrijf is dat alle afdelingen als een klokje samenwerken omdat we op enorme schaal een vers (kort houdbaar) product maken: iedereen is belangrijk voor ons succes. Onze grondstof is een natuurproduct, de kwaliteit is afhankelijk van het seizoen. Ook heeft onze markt seizoenen, denk maar aan de paaseieren in het voorjaar en de plantenburgers op de barbecue in de zomer. Dat maakt ons werk gevariëerd en boeiend."

Foodportret: Lector Health & Food dr. Feike van der Leij

Fri, 01 May 2020 09:20:27 GMT

Health & Food

Feike van der Leij is lector Health & Food bij Van Hall Larenstein maar sinds 2015 vooral actief binnen het domein Agri, Food en Life Sciences van Hogeschool Inholland . Feike is verbonden aan NH Food , waar hij als lid van de werkgroep diverse activiteiten ontplooit. Een van die activiteiten binnen NH Food is het promoten van het beroepsonderwijs. Daarnaast is hij bezig me het ontwikkelen van een lectoraat in Noord-Holland: Food for Happy Ageing . Feike is stuurgroeplid bij Voedsel Verbindt binnen het cluster Gezond Eten is Gezond Leven .

Wat is een lector?

Een lector is in het hbo wat een hoogleraar is bij een universiteit, met als grote verschil dat in het hbo voornamelijk praktijkgericht onderzoek wordt gedaan terwijl de universiteiten veel meer een focus hebben op theorie. Lectoren worden ook wel “praktijk-professor” genoemd. Ze hebben een academische achtergrond, zijn (nadat ze eerst de universiteit hebben doorlopen) gepromoveerd op zo’n 4 jaar onderzoek (hebben de titel “dr.”) en hebben dus veel onderzoekservaring. Ze vertalen fundamentele kennis zoals die bij universiteiten wordt verkregen naar toepassingen in de dagelijkse wereld van bedrijven, ziekenhuizen, waterleidings-instituten etc. Lectoren doen dat vaak door samen te werken met andere hogescholen en universiteiten. En met de opdrachtgevers natuurlijk.

Waar is Feike trots op?

Er zijn drie activiteiten die Feike eruit wil lichten:

1. De projecten.

Pure innovatie waar gezonde producten zijn gemaakt met duurzaamheid hoog in het vaandel. Binnen het grotere geheel van Food Circle en de IWP Health, Food & Technology zijn vele projecten uitgevoerd met docenten, studenten en vooral met pas afgestudeerde hbo-ers. Eén van de projecten is samen met Koopmans Koninklijke Meelfabrieken en het Medisch Centrum Leeuwarden (MCL) uitgevoerd en heeft geleid tot een eiwit-verrijkt brood dat door de geriatrische afdeling van het MCL is getest. Met succes. Het brood kan ondervoeding bij ouderen mogelijk helpen tegengaan. Klik hier voor het artikel in VoedingNu . Met een ander project (bouillonblokjes uit garnalenafval) is de Duurzame Dinsdag Voedselprijs 2014 in de wacht gesleept.

2. Promoten beroepsonderwijs

Het promoten van beroepsonderwijs in de volle breedte van de maatschappij doe je door te laten zien waar je mee bezig bent en door de samenleving de school in te trekken. Net zoals met bedrijven aan kenniscirculatie wordt gewerkt (bedrijf de school in en de school het bedrijf in) is het zaak de consument te betrekken bij de productie van voedsel en de leerprocessen daaromheen. Leerlingen moeten ook van alle kanten gestimuleerd worden voor een keuze in het groene domein. Dat doe je niet alleen met open dagen, maar ook door aan iedereen (ouders, grootouders) te laten zien hoe er tegenwoordig samengewerkt wordt. Zie artikel Food for Thought in Food Hospitality .

3. Fundamenteel onderzoek in het hbo

Sinds 2014 heeft Feike samen met Prof. Jaap Keijer van Wageningen University en anderen (MCL, TNO, Alfasigma BV) een promotie-onderzoek begeleid over carnitine, metabolisme en veroudering . Uitgezocht is wat er in spieren gebeurt tijdens veroudering en wat de rol is van carnitine (een vitamine-achtige voedingsstof die we zelf aanmaken maar die we ook uit vlees en zuivel binnenkrijgen). Dit is gedaan door bij gezonde en kwetsbare ouderen metingen te verrichten. Ook is de evolutie van carnitine-verwerkende eiwitten in kaart gebracht. Het onderzoek heeft verrassende resultaten opgeleverd die zijn beschreven in het proefschrift dat op 14 april 2020 door Marjanne van der Hoek wordt verdedigd.

Achtergrond

Biologie is zijn passie en als jongetje op de HAVO combineerde hij al zijn interesse in alles wat groeit en bloeit met zijn honger naar kennis. Scheikundeproefjes deed hij op zijn slaapkamer met een doos van TELEAC (“Chemie is overal”). Feike van der Leij is na een analistenopleiding biologie gaan studeren in Groningen en in 1992 gepromoveerd op aardappelonderzoek. Daarin stond DNA en biotechnologie centraal. In Zwitserland heeft hij onderzoek in de steigers gezet om in planten afbreekbaar plastic te gaan maken uit CO2 en zonlicht.

Vervolgens stapte hij over naar het research-lab. kindergeneeskunde van de Rijksuniversiteit Groningen. Daar heeft hij 15 jaar onderzoek gedaan aan “genomics”: door het DNA te bestuderen van mensen en dieren zijn we steeds beter gaan begrijpen hoe veranderingen rondom de geboorte worden aangestuurd. Het onderzoek heeft veel kennis opgeleverd die voor het begrijpen van o.a. diabetes van pas komt. M.n. over hoe vetzuurmetabolisme “praat” met suikerverbranding en de rol van eiwitten daarbij. En passant ontdekte Feike een “hongergen” (CPT1C is een gen dat in de hersenen voor het doorgeven van hongersignalen zorgt) dat hij samen met Schotse collega’s in kaart heeft gebracht.

Sinds 2006 was Feike al docent moleculaire biologie in Leeuwarden bij Life Sciences & Technology, een samenwerking van hogescholen waarin Feike samen met collega’s van de opleidingen Biologie en Medisch Laboratoriumonderzoek en Voedingsmiddelentechnologie de specialisatie Health & Food heeft vormgegeven.

In 2010 werd Feike lector Voeding & Gezondheid bij Hogeschool Van Hall Larenstein. Daarna werd hij aangesteld als lector Health & Food in Leeuwarden, waar hij samen met twee andere lectoren onderzoek deed in het project Food Circle (samen met N-Nederlandse Food bedrijven en het Healthy Ageing Network Northern Netherlands). Vervolgens werd hij trekker van de Innovatiewerkplaats Health, Food & Technology van het Centre of Expertise Healthy Ageing.

Enkele publicaties

Over voeding en ondervoeding (uitgegeven door Van Hall Larenstein).
Genomisch Kookboek voor scholieren van het middelbaar onderwijs.
De bouwstenen van het leven (met gratis online hoofdstuk over CRISPR-Cas)
Voeding in je DNA . In: Food for Thought, pag.26-29
Speeddaten met de branche . In: Food for Thought, pag.30-32

Terra mbo Groningen wint MBO-Challenge Voedselverspilling 2019

Fri, 31 Jan 2020 10:15:11 GMT

This is a subtitle for your new post

De MBO-Challenge Voedselverspilling is afgelopen jaar ontwikkeld door Nancy Boterblom (Clusius College) samen met Laura Roebroeck (Wij zijn Katapult) en het bedrijf DOON. Zij zagen de behoefte van scholen aan een instrument om een maatschappelijke ontwikkeling snel op te pakken. De challenge methodiek is specifiek voor het mbo ontwikkeld en samen met de lesbrieven en de didactische leerlijn over agile werken en design thinking, is er een uitdagend pakket voor mbo studenten gemaakt. Vanaf september 2019 tot februari 2020 is er ervaring opgedaan met de challenge als onderwijsinnovatie en wordt er binnen NH Food een vervolg gegeven. Partnerscholen Horizon College, Regio College en ROC kop van Noord-Holland gaan samen met studenten van Clusius College werken aan opdrachten die gaan over voedselverspilling.

De challenge is op landelijk niveau uitgevoerd. Studenten Food, Life en Innovation van het Terra mbo in Groningen zijn uit de 24 inzendingen gekozen tot winnaar met hun product “Pompoenpatat” . Tijdens het eindevent bij de Verspillingsfabriek donderdag 30 januari vonde de utireiking plaats van de MBO Challenge Voedselverspilling 2019 De studenten bedachten de pompoenpatat als dé oplossing voor de pompoenverspilling van teler Gert Noordhoff. Om daadwerkelijk het product op de markt te brengen gingen zij de samenwerking aan met “ Snackbar van de Toekomst ”.

Pompoenpatat
Het pompoenras dat Gert Noordhoff teelt - Tiny Blue- hoort een groene/blauwe kleur te hebben en moet, volgens de richtlijnen van de supermarkten, tussen de 700 en 1500 gram wegen. De pompoenen die te groot zijn hebben inmiddels hun weg naar restaurants gevonden. Maar de pompoenen die te klein zijn, of de verkeerde kleur hebben, worden op een composthoop verzameld en later over de akkers verspreid. Een groot deel van de oogst, meer dan 50%, gaat op deze manier verloren.
De beoordeling van de jury

• De studenten hebben met hun challenge de hele cyclus van conceptontwikkeling doorlopen.
• Er is een concreet product ontwikkeld dat ook daadwerkelijk in productie is gegaan en op de markt is gebracht.
• De studenten hebben bij de pompoenpatat ook naar bijpassende smakelijke sauzen gezocht.
• De pompoenpatat is getest bij consumenten, die het product waarderen.
• De challenge is in een prachtige film op een aansprekende manier gepresenteerd.
• Er is een oplossing bedacht voor een groot probleem: namelijk eetbare producten die nu weggegooid worden.
• Het product is slim gekozen; je kunt er heel veel mee.
• De studenten hebben een innovatiepartner weten te vinden die de pompoenpatat ook daadwerkelijk is gaan verkopen.

Conclusie van de jury: wij verwachten dat het product zal aanslaan in de markt, zowel zelf geproduceerd, als óók als concept dat anderen kunnen overnemen.

Alle films en notities zijn te vinden via www.mbo-challenge.nl

2e prijs Aardappelbrood

Nummer twee in de finale werden de studenten Arianne, Tosca, Roan, Ilse, Shannen en Lyana. van de opleiding Food en Lifestyle van Aeres mbo Almere met hun concept “Aardappelbrood”. Het studententeam zocht de samenwerking met Schaap Holland / Polder Goud, een bedrijf dat oplossingen biedt voor bewerkte en onbewerkte aardappelen.

3e prijs Generation Food Kwartet

Het “Generation Food Kwartet”, van Mies, Kathy, Lotte, Aniek en Janwillem werd derde. Deze studenten volgen de opleiding Generation Food aan de svo- vakopleiding Food in Rijswijk. Verschillende partijen werden betrokken bij de ontwikkeling en het testen van dit concept.

Over de MBO Challenge Voedselverspilling

In de MBO-challenge werken mbo -studenten aan verspillingsvraagstukken van bedrijven en maatschappelijke organisaties. De studententeams zijn gestart in september 2019. In eerste instantie hebben 50 studententeams zich aangemeld, uiteindelijk zijn er 24 challenges ingediend. Zes teams zijn geselecteerd voor de finale op basis van de ingediende film en bijbehorende notitie.
De challenge werd ondersteund door een speciaal ontwikkeld lesprogramma’ met onder andere vijf lesbrieven en een verspillingsdossier. Deze zijn te vinden via www.mbo-challenge.nl

De MBO-Challenge Voedselverspilling wordt mogelijk gemaakt door Groen Kennisnet , Jong Leren Eten , Leren voor Morgen , Wij zijn Katapult , DOON , Stichting Samen tegen Voedselverspilling , Het Voedingscentrum , Provincie Noord-Holland , Clusius College , NH Food , Topsector Agri & Food , de Verspillingsfabriek en Rabobank.

Mbo-studenten gaan de strijd aan tegen voedselverspilling

Thu, 05 Sep 2019 09:12:20 GMT

Tegengaan van voedselverspilling

Op 1 september zijn vijftig studententeams gestart met de MBO-Challenge Voedselverspilling . Het komende half jaar werken zij aan voedselverspillingsvraagstukken en denken na over innovaties die bijdragen aan het tegengaan van voedselverspilling.

Zij doen dit in samenwerking met het bedrijfsleven en diverse instellingen. De studenten gaan aan de slag bij o.a. voedingsproducenten, cateraars en supermarkten en denken na over bijvoorbeeld logistieke oplossingen, innovatieve productontwikkeling en marketingstrategieën.

De teams zijn verspreid over heel Nederland en afkomstig van diverse mbo-opleidingen die iets met voedsel te maken hebben: van Tuinbouw, Kok en Food tot Horeca, Marketing en Logistiek. De cases zijn zeer divers en de verwachting is dan ook dat de studenten met verrassende resultaten komen.

Dit zijn de beroepen van morgen!

Margot Tacken, docent van het team Lentiz Life College en ook aangesloten bij de Food Innovation Academy , is erg enthousiast: “Ons team bestaat uit negen mbo studenten uit het derde jaar van de opleiding voeding en technologie. Wij doen de challenge ‘productontwikkeling in de reststromen’ in samenwerking met Duijvestijn Tomaten . De studenten krijgen door de challenge een bredere blik op de foodsector. Dit zijn de beroepen van morgen!”

Genomineerd

De challenge is ook opgevallen bij Duurzame Dinsdag en was één van de genomineerden van de 522 inzendingen.

Eindevent

De studenten pitchen in een filmpje hun idee en de oplossing voor de problematiek. De origineelste inzending, of de innovatie die het meeste impact heeft op het verspillingsvraagstuk zal uiteindelijk beloond worden op 30 januari tijden het eindevent bij de Verspillingsfabriek in Veghel. Een zeer deskundige jury beoordeelt de films.

De challenge is een initiatief van Katapult , Clusius College , NH Food en DOON , in opdracht van Leren voor Morgen , Jong Leren Eten en de Provincie Noord-Holland . Groen Kennisnet, Stichting Samen tegen Voedselverspilling en de Rabobank zijn partners in het project.

Meer informatie: www.mbo-challenge.nl

NH Food van start

Tue, 18 Jun 2019 09:08:06 GMT

Feeding the future

Op donderdag 13 juni is in het Clusius College Alkmaar feestelijk het startsein gegeven aan het project NH Food . Ruim 40 betrokkenen uit bedrijfsleven en onderwijs kwamen bijeen om hun input te leveren aan de start van dit project. Gerard Oud, lid van het college van bestuur van het Clusius College en Nancy Boterblom, projectleider NH Food, heetten de gasten welkom en informeerden de aanwezigen over de planning en inhoud van dit project.

Wereldcafé

Tijdens deze middag werd volgens het concept Wereldcafé vanuit de vijf clusters; Food Production, Food Processing, Food Innovation, Food & Health en HRM input gegeven aan de uitvoeringsagenda van het project. Resultaat (de rode draad) vanuit de vijf clusters waar de grootste uitdagingen liggen binnen het project:
• Imago van de sector
• Onbekendheid van studiemogelijkheden
• Onbekendheid van carrière- en arbeidsperspectieven
• Jeugd heeft geen inzicht in de hele keten
• Het afstemmen van het onderwijs op het bedrijfsleven en vice versa
• Flexibiliteit van het onderwijs, meer ruimte voor ad hoc opdrachten
• Meer openheid bedrijfsleven, goed beeld/ inzage geven van de organisatie en meer faciliteiten bieden voor studenten in hun organisatie

Enthousiast en vol inspiratie werd de bijeenkomst afgesloten met een netwerkborrel met gezonde hapjes bereid door studenten van de opleidingen Voeding & Voorlichting , Voeding & Technologie en Voeding & Kwaliteit van het Clusius College.

Over NH Food

NH Food is een samenwerkingsverband tussen bedrijven en onderwijs in Noord-Holland boven het Noordzeekanaal gericht op kennisdeling en talentontwikkeling. Het biedt bedrijven een unieke mogelijkheid om samen met onderwijsinstellingen en kennisinstituten te werken aan agrifood-gerelateerde innovaties. NH Food ontwikkelt 2 actielijnen die er voor moeten zorgdragen dat de agrifood-gerelateerde opleidingen binnen het consortium kwalitatief worden verrijkt, vernieuwd en kwantitatief worden verdubbeld.

Lees hier meer over het project.

Anders bemesten: Welke bloemkool is lekkerder en voedzamer?

duda-wsm@mijndomein.nl — Thu, 07 Mar 2019 16:47:17 GMT

Sensorische aspecten - Welke bloemkool is lekkerder?

Het niet onderwerken van de mest heeft naar verwachting een positief effect op de bodem en biodiversiteit, maar wat is het effect op de smaak en nutritionele waarde van bloemkool? In het project ‘ Duurzame bloemkool ’ wordt op percelen van bloemkooltelers Wim Reus en Pé Slagter onderzocht wat de invloed is van het niet onderwerken van vaste mest op de bodemkwaliteit, uitspoeling naar oppervlaktewater, onder- en bovengrondse biodiversiteit, opbrengst en productkwaliteit van de gewassen.

Door Floor van der Marel, Demy Huijsman en Romée Wildeman

Om erachter te komen welke vorm van bemesting de meeste positieve effecten heeft op de kwaliteit van de bloemkolen, hebben drie studenten van Hogeschool Inholland onder leiding van Amsterdam Green Campus een onderzoek uitgevoerd. De vraagstelling luidde: heeft het niet onderwerken van mest invloed op de inhoudsstoffen en sensorische eigenschappen van bloemkool, zoals kleur, geur en structuur? En zo ja, is dit een negatieve of een positieve invloed?

Sensorische aspecten - Welke bloemkool is lekkerder?

Om antwoord te geven op de vraag of de manier van bemesting invloed heeft op de kleur, geur, structuur en smaak van de bloemkool, werd een sensorische test uitgevoerd. Veertig proefpersonen namen de proef op de som door een “bovengronds bemeste" en "ondergronds bemeste" bloemkool te beoordelen. Monsters van beide bloemkolen werden kort geblancheerd en voorgelegd aan de deelnemers. Vervolgens werden de monsters beschreven volgens het principe van de QDA -test. Hierbij moeten de proefpersonen elk voor zich de monsters beschrijven aan de hand van een aantal eigenschappen. Hieruit volgt een gemiddelde. Tijdens de test werden vragen gesteld met betrekking tot uiterlijk, geur, smaak, structuur en voorkeur. Ook was er ruimte voor aanvullende opmerkingen.

Uit de sensorische test is gebleken dat er geen aantoonbaar verschil was in uiterlijk en smaak. Wel was er een duidelijk verschil als het gaat om de geur van de twee bloemkolen. De geur van de ondergronds bemeste bloemkool werd als 'muffig' beoordeeld en de bovengronds bemeste als meer 'aards'. Ook stelden de proefpersonen vast dat er verband bestaat tussen de korreligheid van de bloemkool en de sterkte van de nasmaak. Op beide sensorische criteria scoorde de ondergronds bemeste bloemkool het hoogst.

Inhoudsstoffen - Welke bloemkool is gezonder?

Om ook de inhoudsstoffen van de bloemkool van ondergronds bemeste bodem en bovengronds bemeste bodem te vergelijken, werden lab analyses uitgevoerd. De ondergronds bemeste bloemkool bevatte dubbel zoveel calcium als de bovengronds bemeste bloemkool (8,8 gram vs 4,4 gram). Calcium zorgt voor sterke botten en ondersteunt de goede werking van zenuwen en spieren. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid is 950 milligram. Ook op zinkgehalte scoorde de ondergronds bemeste bloemkool hoger. Zink zorgt voor groei en opbouw van weefsel en een goede werking van het afweersysteem. Het sulfaatgehalte in de ondergronds bemeste bloemkool lag per kilo droge stof 2 gram hoger dan in de bovengronds bemeste bloemkool.

De bovengronds bemeste bloemkool bevatte daarentegen een hoger gehalte vitaminen B9, B11 en een opvallend hoog vitamine C gehalte. Vitamine B11 helpt bij de groei en verbetert de werking van het lichaam en aanmaak van rode en witte bloedcellen. Vitamine C is een antioxidant die helpt bij het in stand houden van het immuunsysteem.

Het gehalte magnesium, stikstof en natrium was in beide monsters nagenoeg gelijk. Op het natriumgehalte scoorden beide bloemkolen overigens hoog. Bij de bovengronds bemeste bloemkool was dit het hoogst met 200 mg/kg droge stof.

Vervolgonderzoek "Duurzame bloemkool"

Het onderzoek toont aan dat er verschillen zijn tussen ondergronds en bovengronds bemeste bloemkool als het gaat om geur, korreligheid en nasmaak. Wat betreft de inhoudsstoffen hebben beide bloemkolen elk hun eigen positieve effecten op de gezondheid van de mens. Over het geheel genomen zijn de verschillen echter klein en kunnen we niet zeggen dat de ene bloemkool per se beter is qua smaak of kwaliteit dan de andere.

Is het niet onderwerken van mest bij de bouw van bloemkool de oplossing voor hogere biodiversiteit, een gezondere bodem en een hogere kwaliteit bloemkool?

Het project “ Duurzame bloemkool ” loopt van 2020 tot 2023. De verwachting is dat bovengronds bemesten positieve effecten heeft op de bodem en de biodiversiteit en minder belastend is voor de omgeving. Om conclusies te kunnen trekken zijn data over meer jaren nodig.

Dit is het eerste onderzoek naar het effect op de smaak en nutritionele waarde van de bloemkolen. Het onderzoek zal zeker nog twee keer worden herhaald.

Nieuws AGRIVIZIER

Gezonde pret in het Wortelbos op de jaarlijkse Landbouwshow Opmeer

Nieuwe inzichten in Bloemkool en Broccoli Teelt door Sensor Data

VONK Studenten bezoeken Vertify: innovatie in de agrarische sector

Masterclass Smart Future: Innovaties in Groenteteelt en Akkerbouw

Verdiepende Bedrijfsbezoeken: Duurzaamheid in de Praktijk bij J.C.J. Ruiter - Wever en P.N. Slagter in Andijk

Werkbezoek gedeputeerde Jelle Beemsterboer aan Fauna in Evenwicht

Fauna in evenwicht

Mest onderwerken of niet? Bloemkoolteler Pé Slagter vertelt zijn ervaring

Living lab: van onderzoek tot in het schap

Voorlopige resultaten

Van onderzoek tot avondmaal

Update Fauna in Evenwicht - 'Overpopulatie van ganzen'

Vergoeding

Schade

Melden

Fauna in evenwicht

Kan je biologisch net zoveel produceren als duurzaam? Boer Ayoub is niet overtuigd

Gewasrotatie versus monocultuur

Zelf biologisch fruit plukken

Biologisch heeft de toekomst

Aeres studenten bezoeken bloemkoolteelt

Bedrijfsbezoek

Ketenpartner

Bovengronds uitrijden

OBS De Adelaar winnaar Tuinbouw Battle 2022-2023

Winnaar

Gefeliciteerd

Tuinbouw Battle

Speciale dank

Meedoen?

Bollenbozen

Lentiz LIFE College weer winnaar MBO-Challenge Voedselverspilling 2022-2023

Lovende woorden van de jury

Reactie opdrachtgever Royal Steensma BV

In gesprek over slimmere voedselstromen

Uitnodiging Voedsel Verbindt: 8 juni 2023 – 15.30 uur

Bollenbozen is bij uitstek een project waar écht iets gebeurt

Bollenbozen: ontdekken van de bloembollensector voor de allerjongsten

Als voorzitter van de Koninklijke Algemeene Vereeniging voor Bloembollencultuur (KAVB) noemt Jaap Bond zonder moeite een heel lijstje pluspunten van het project Bollenbozen . Sterker nog: “Er zíjn eigenlijk alleen maar positieve kanten”, aldus Jaap.

Masterclass Peter Klosse Het belang van smaakonderwijs voor een betere wereld

Het belang van smaakonderwijs voor een betere wereld

Bollenbaas Niels Kreuk

Het ontdekken van de wereld van een tulpenbol

Het tulpenbedrijf van Niels Kreuk uit Andijk is hét epicentrum voor de bollen die worden gebruikt bij de jaarlijkse Tuinbouw Battle . Dat Niels enthousiast is over een sterke verbinding tussen de agrarische sector en het onderwijs is dus méér dan duidelijk.

Fauna in Evenwicht Update – ‘We bouwen aan samenwerking’

Geen recent bruikbaar onderzoek

Inzicht in vogelgedrag

Schadeprocedure vereenvoudigen

Successen tot dusver

Bijvangst

Huiberts Biologische Bloembollen genomineerd voor Agrarisch Ondernemer van het jaar 2023

De 5 genomineerden voor Agrarisch Ondernemer van het jaar zijn bekend.

De publieksprijs

Het sprookje van Tulipa

Land van Fluwel ﻿

Het sprookje van Tulipa

Verpakkingsmaterialen in de horeca

Hoe kunnen we de horecasector stimuleren om meer circulair en duurzamer te ondernemen in het post-covid tijdperk?

﻿

Verpakkingsmaterialen voor horecaondernemers een doorn in het oog

CIRCO-Track

Subsidie voor duurzaam regionaal voedsel

Er is € 500.000 beschikbaar voor projecten die bijdragen aan duurzamere landbouw en aan kortere ketens in het voedselsysteem.

Steentje bijdragen

Subsidie en netwerk

Sandra Munster over lespakket Koe en Tulpie

Koe en tulpie, onderdeel van Bollenbozen

Ambachtelijke chips van Beemster Valery

Reis van aardappel naar chips

CIV Groen: H@P! Magazine

Passie voor innovatief MBO in de foodsector

Blijf op de hoogte van de activiteiten van Praktijkcluster Food door aan te melden voor de Food for Teachers nieuwsbrief.

Rekentool voor koolstofbalans en -vastlegging

Werken met de Bodem-C tool

Organische stofbalans

Rekentool

Inzicht

Biodiversiteit op je Bord van start in Noord-Holland

Biodiversiteit op je Bord

Land van Fluwel